Bokt.nl

**Geplaatst door de TopicStarter** : 07-01-16 12:58

Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst door de TopicStarter : 07-01-16 12:58

Dag allemaal,

Ik schrijf het hier toch maar even neer omdat ze nu nog leeft. En ik niet achteraf wil denken 'had ik maar'. En omdat ik ermee zit.

Mijn lieve paard van 16 heeft kissing spines (onder het zadel) en hko klasse 4. Ik heb haar gekregen toen ze 4 was, en ik was gek op haar. Helaas, toen ik ging studeren in een andere stad na 3 jaar, heb ik de moeilijke beslissing moeten nemen haar te verkopen. Omdat ik haar niet meer de aandacht kon geven die ik wilde. Ze is bij hele lieve nieuwe eigenaren gekomen, maar na 2 jaar kreeg ze problemen (kissing spines en lichte hko) en ze wilden haar laten slachten. Omdat ze niet meer voor de hogere sport geschikt was maar wel nog voor recreatief werk heb ik haar teruggekocht (ze wilden haar wel terugverkopen omdat ze me kenden). Ze kon niet daar staan waar ik studeerde (te duur) dus ik ging elk weekend weer naar mijn ouders, naar mijn paard. Ideaal was het geenszins, maar ik had het wel voor haar over. Ik zei wel altijd: ze leeft al in reservetijd, dus als ze pijn krijgt is het voorbij.

En nu, 7 jaar later, is ze 16 jaar en het gaat niet zo heel goed. Er is een hele langzame achteruitgang te zien. Stijver met rijden, hoefjes ontlasten, soms echt een niet happy hoofdje. Ik heb haar op de foto laten zetten... hoewel de rug soepel was waren de kissing spines helaas verergerd, en de hko ook (nu klasse 4). Er was ook vermoeden van spat in haar rechter achterbeen. Omdat ze aan beide voorbenen kreupel was was het lastig te zien, maar pijnvrij was ze niet. We rijden nu niet meer en het gebrek aan beweging lijkt haar geen goed te doen. Ze vindt het ook niks nu we niet meer rijden. Als we samen leuke dingen doen is ze blij, maar ik ben er een groot deel van de tijd niet. Vroeger vond ze alles leuk en lief en was ze attent en vrolijk, nu glijdt het een beetje langs haar heen. Vandaar dat ik de keuze maakte: ik laat haar inslapen. Dat heb ik namelijk altijd geroepen.

Maar dan komen de twijfels. Zou een andere stal helpen? Ligt haar ongelukkigheid ergens anders aan? Verzorg ik haar wel goed genoeg? Ben ik, ondanks goede bedoelingen, over haar grenzen heen gegaan? En aan de andere kant: wat kan haar toekomst nog zijn? Kan ze weer een blij paard worden?
Het is moeilijk te beslissen over leven en dood. Ik vind het eigenlijk een onmogelijke keuze. Heb ik dit wel goed overdacht? Zijn er oplossingen te vinden? Laat ik nu niet mijn paard inslapen omdat ik zelf zo nodig ergens anders moet wonen en werken? Is het echt nodig? Een paard is toch geen ding dat je gebruikt tot het kapot is, en dan weggooit? Ze heeft zoveel voor mij gedaan, zou ik met mezelf kunnen leven als ik haar doodmaak? Waarom hebben mensen deze macht?

Ik vroeg me af of anderen dit herkennen. En hoe jullie ermee om zijn gegaan. Het voelt alsof ik mezelf niet meer ben als zij er niet meer is.

Laatst bijgewerkt door Sheran op 07-01-16 13:39, in het totaal 3 keer bewerkt

**Geplaatst**: 07-01-16 13:01

Re: Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst: 07-01-16 13:01

Ik heb er (gelukkig) nog geen ervaring mee. Ik zeg nu tegen mezelf: je kan nooit te vroeg zijn, alleen maar te laat. En: zolang hij pijnvrij op de wei kan staan, mag dat.
Maar ja, is pijnvrij met of zonder medicatie? Op land in een kudde of een klein stukje?
Al die afwegingen die jij ook noemt maken het zo lastig. Maar dan is nog steeds: je kan nooit te vroeg zijn, alleen te laat.

Ik wil je heel veel sterkte wensen in het maken van deze enorm moeilijke beslissing :(:)

**Geplaatst**: 07-01-16 13:04

Re: Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst: 07-01-16 13:04

ben blij dat je voor dieren dat besluit kan nemen....
ik ken het paard natuurlijk niet, maar als ik het verhaal lees denk ik inderdaad dat het tijd is geworden om het besluit te nemen.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:06

Geplaatst: 07-01-16 13:06

Je zou kunnen zeggen dat het vanaf dit punt enkel nog maar achteruit zal gaan... wanneer het dan genoeg is, is moeilijk in te schatten. Maar beter zal het waarschijnlijk niet meer worden met deze diagnose, tenzij met enorm veel ondersteuning, en dan nog.

Met mijn oude paard zit ik er ook mee, het ene kwaaltje na het ander, gelukkig nog lang niet zo ernstig als jouw paard. Maar dat je naar hem kijkt en weet: het gaat achteruit.

Ik wil je veel sterkte wensen met je beslissing. Uit je topic krijg ik alleszins het gevoel dat het zeker gerechtvaardigd zou zijn, moest je kiezen voor inslapen :(:)

**Geplaatst door de TopicStarter** : 07-01-16 13:08

Re: Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst door de TopicStarter : 07-01-16 13:08

Bedankt allemaal, berichtjes doen me goed

. Als iemand overigens interesse heeft in de foto's of er iets zinnigs over kan zeggen kan ik ze sturen.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:08

Geplaatst: 07-01-16 13:08

ts wil je sterkte wensen met het maken van je beslissing.
jij kent je paardje,diep in je hart weet je waars het antwoord al.
maar ik herken je twijfels

**Geplaatst door de TopicStarter** : 07-01-16 13:10

Re: Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst door de TopicStarter : 07-01-16 13:10

Sterker nog: er staat al een afspraak. Voor maandag. Ik stelde het al 2 maanden uit. Maar ik twijfel nu meer dan ooit. Ergens heb ik een ideaalbeeld dat dit tijdelijkis, dat mijn paardje en ik weer bij elkaar komen te wonen en dat we weer heerlijk samen doorgaan zoals ik al die jaren wilde. Zoals het hoort.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:11

Geplaatst: 07-01-16 13:11

Zolang ze geen of weinig pijn (en nog vrolijk is) heeft en je een fijn plekje kan vinden waar ze niet alleen is zou ik het uitstellen....
Sterkte, het is een hele moeilijke beslissing

**Geplaatst**: 07-01-16 13:11

Geplaatst: 07-01-16 13:11

je kunt het ook anders denken, ik kan haar een verder lijden besparen. Ik heb ooit voor deze keuze gestaan, haar hoofd was nog goed maar haar lichaam niet meer. Op 't land zetten was geen optie voor haar, het was een werkpony. Dus dat viel af. Haar alleen op stal laten staan met aandacht is het ook niet, vandaar onze keuze om in te laten slapen. Erna volgde een hele koude winter die ze waarschijnlijk niet had overleefd. Ze was pas 19 maar ze had haar rust verdiend meer dan alles.
Sterkte met het nemen van een beslissing.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:12

Geplaatst: 07-01-16 13:12

Afgelopen zomer ben ik op trainingsweekend geweest bij Monique de Rijk. Toen was er ook een pony met Kissing Spines, na mate het trainingsweekend vorderdemwerd de pony steeds een beetje beter door de manier van trainen. Ik heb nu gehoord dat de pony het op het moment echt heel goed doet en heel erg vooruit is gegaan.

Ik zou je willen aanraden om eens contact met haar op te nemen en gewoon je verhaal eens te doen.
Misschien kan zij wat voor je betekenen!

Ik wil je in ieder geval heel veel sterkte wensen met wat je ook beslist.
Lijkt me een verschrikkelijk moeilijke keuze.

**Geplaatst door de TopicStarter** : 07-01-16 13:14

Geplaatst door de TopicStarter : 07-01-16 13:14

Ze ontlast haar hoeven en is niet meer vrolijk, aleen als we samen iets leuks doen. Ze staat al in een weitje met vriendjes, maar de winter komt er ook aan. En ik kan er alleen in de weekenden heen, en verzorgster ook niet elke dag. Ik ben bang dat ze wegkwijnt. Maar ja, is dat een reden om het te doen...

@Karin: de kissing spines in combinatie met hoefkatrol is het probleem. De kissing spines alleen gaan wel. Ik kon de rug dus ook goed soepel houden door de juiste training (hoewel wekelijks niet ideaal is, dat moet veel vaker) maar de hko verergert dan weer...

**Geplaatst**: 07-01-16 13:17

Re: Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst: 07-01-16 13:17

@sheran. Wat vervelend..
Maar je kunt altijd proberen.
Monique is heel eerlijk en zal ook aangeven als zij denkt dat ze je niet kan helpen ; )

**Geplaatst**: 07-01-16 13:19

Geplaatst: 07-01-16 13:19

TS, ik wil je ontzettend veel sterkte wensen met deze moeilijke beslissing.
Helaas heb ik het zelf ook meegemaakt. Paardje had ernstige artrose in beide voorbenden rondom de kogels. Verder heb ik haar nooit op de foto gezet, dat was voor mij niet nodig ik wist genoeg. Ik heb het toen een hele tijd geprobeerd met medicatie, tijd, rust, beweging maar uiteindelijk toch de beslissing gemaakt een einde aan haar leven te maken op advies van de DA om ergere pijn voor te zijn.
Ik kan je zeggen, er gaat geen dag voorbij dat ik niet denk had ik maar... maar is dat niet menselijk?
Diep van binnen weet ik dat ik er goed aan heb gedaan, ik heb haar een hele hoop bespaard, maar dan nog wat als...

Ik hoop niet dat mijn bericht je aan het twijfelen zet, in mijn ogen maak je een goede keuze, een dappere keuze. :(:)

**Geplaatst**: 07-01-16 13:20

Geplaatst: 07-01-16 13:20

Tja als je weinig tijd hebt en alleen dan is ze happy....heeft ze wel een schuilstal of staat ze 24/7 op het land?

**Geplaatst**: 07-01-16 13:20

Geplaatst: 07-01-16 13:20

Als ik het zo lees, nog eens spat erbij, dat is pijn vanvoor, vanachter en in de rug, en als je zelf aangeeft dat ze ook qua gedrag anders is, dan is het misschien inderdaad de moment. veel sterkte met het maken van deze beslissing :(:)

**Geplaatst door de TopicStarter** : 07-01-16 13:21

Geplaatst door de TopicStarter : 07-01-16 13:21

Nee hoor Loempia, helemaal niet. Ik herken het wel. Ik probeer al 7 jaar het beste te doen, rust, training, speciaal bekappen... en het wordt niet beter.

Ze staat s nachts op stal en overdag buiten. Het is ook geen 24/7 weidepaardje, altijd blij als ze weer naar binnen kan. Zeker met dit weer.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:22

Geplaatst: 07-01-16 13:22

@ TS denk dat je de enige juiste beslissing neemt. Ook omdat je zegt dat ze niet meer zo vrolijk is als vroeger. Sterkte

@ Karin. Je kunt niet alle paarden redden met een andere manier van lessen. Vind je een beetje drammerig overkomen in je tweede post.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:22

Geplaatst: 07-01-16 13:22

Het is zo'n moeilijke keuze.. Ik weet precies wat je doormaakt al staat bij mij de afspraak nog niet.

Je zou haar nog op pijnstillers kunnen zetten om te kijken of ze dan weer allert wordt. Dan weetje of ze pijn heeft.
Echter is het gewoon uitstel.. Ze wordt niet beter, ze zal alleen verder achteruit gaan of (een zeer kleine kans) stabiel worden. Rijden zal er nooit meer in zitten..

Ik wil je Röntgens wel bekijken? Je mag die van ed ook zien zodat je kan vergelijken? Al heeft hij geen ks maar voor de hko is het misschien wel iets

**Geplaatst**: 07-01-16 13:24

Geplaatst: 07-01-16 13:24

Dacht al hihi met al die klachten buiten staan

Het is zo moeilijk...maar als ze echt zoveel pijn heeft

**Geplaatst**: 07-01-16 13:27

Geplaatst: 07-01-16 13:27

Ik heb helaas hetzelfde meegemaakt, onze merrie ging ook steeds verder achteruit ondanks dat we er alles aan deden (zware artrose en sinds een jaar uitvalsverschijnselen/symptomen van een hersentumor). Uiteindelijk hebben we haar ook op 16 jarige leeftijd in moeten laten slapen. Op dat moment gaf ze duidelijk aan veel pijn te hebben en oogde ook heel ongelukkig.
Natuurlijk heb je dan twijfels en hoop je op een wonder, maar bedenk wel dat het vaak al heel erg is voor een paard iets laat merken. Toen wij onze merrie lieten inslapen ging dit zo snel dat we duidelijk niet veel langer hadden moeten wachten. Want als leven lijden wordt is het gewoon niet eerlijk om haar met pijn te laten rond lopen omdat jij geen afscheid kunt nemen. Het is hard en zeker heel verdrietig, maar in ons geval en als ik zo lees ook in jouw geval, het beste wat je nog voor je beestje kunt doen. Veel sterkte.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:29

Geplaatst: 07-01-16 13:29

Tja, je hebt de beslissing al genomen, zo te lezen naar beste eer en geweten. Ik zou daar aan vast houden. En vooral omdat je niet de de hele dag je paard kunt entertainen, dat is voor iedereen een onmogelijke opgave, en je paardje blijkbaar wanneer jij er niet bent het niet (meer) naar haar zin heeft door haar lichamelijke beperkingen.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:29

Geplaatst: 07-01-16 13:29

Hier een paard van 10 (11 in April) dat al 5 jaar in geleende tijd leeft. Ook HKO in beide voorvoeten klasse 4. De laatste 5 jaar telkens maar de helft van het jaar kunnen rijden omdat hij telkens wel iets mankeert (een val maken in de paddock waarbij hij een fikse kneuzing oploopt, een rugblessure waarvoor ik hem bijna heb laten inslapen dankzij de shetlander die op zijn rug sprong, de HKO etc.)
Ik ben het laatste anderhalf jaar zijn linkervoet om de 6 maanden aan het behandelen met inspuitingen die me dus ook al € 1000 gekost hebben en daar nog niet eens de rest van de miserie bijgerekend.
Nu hij weer begon te kwakkelen heb ik besloten van hem toch echt met pensioen te laten gaan. Hij beweegt op de weide en dankzij de shetlander genoeg om zijn voeten goed te houden zonder te rijden.

Mijn paard is gelukkig sinds ik gestopt ben met rijden, wel een pak blijer, weer wat ronder etc.

Maar moest hij nu er nog een kwaal bijkrijgen of last krijgen, is het verhaal over. Dat is helaas geen simpele keuze bij paarden die kwakkelen want vaak komen ze een dipje wel weer te boven maar dan moet je in mijn ogen echt de paarden tegen zichzelf beschermen en er mee stoppen.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:34

Geplaatst: 07-01-16 13:34

Ach jee TS, wat een nare toestand.

Ik heb vorig jaar maart voor dezelfde keuze gestaan. Mijn paard was helemaal vrij van beengebreken of blessures, maar had last van haar ademhaling.
Al vanaf veulen had ze een afwijkende ademhaling met een soort knorgeluid. Geen enkele DA wist wat het was, maar heb altijd nauwlettend haar longen laten controleren. Ook ik heb altijd gezegd dat mijn paard in reserve tijd leefde en dat ik voor inslapen zou kiezen op het moment dat ze niet meer 'paard' kon zijn vanwege een slechte ademhaling.

In augustus 2014 heb ik de DA erbij gehaald om te vragen hoe zij tegen de ademhaling aankeek, het leek te verslechteren (vond ik). Maar de DA vond haar goed en veel te goed om afscheid te nemen. In maart 2015 had ik geen twijfels meer. Ze was nu zichtbaar achteruit aan het gaan. Haar hoofd wilde nog van alles, maar lichamelijk kon ze het niet aan. Om te voorkomen dat ze het enorm zwaar zou krijgen met hogere temperaturen heb ik toen de keuze gemaakt.

Weer in overleg met de DA overigens. Want mijn DA wilde de keuze niet 'zo maar' maken en daar was ik blij om. En natuurlijk heb ik in de week voor de euthanasie enorm getwijfeld, ze leek weer in een 'upper' te zitten, maar heel sec kijkend naar haar fysieke gesteldheid, wist ik dat het de juiste beslissing was.

Als ik kijk naar jouw situatie, de levensloop van jouw paard, de resultaten bij de DA en jouw beschrijving van de huidige situatie... Dan denk ik dat je diep in je hart weet dat je de juiste keuze hebt gemaakt. Het beslissen over leven en dood (dat jij bepaalt of jouw dier doorleeft of niet), vond ik nog het meest afschuwelijke.

Achteraf, toen mijn merrie na 1 zucht 'weg' was, wist ik dat het goed was. Heb geen moment spijt gehad. Het enige wat ik voelde was een groot gemis.

Ik wil je heel veel sterkte wensen. Volg je gevoel en dan is het goed.

**Geplaatst**: 07-01-16 13:34

Geplaatst: 07-01-16 13:34

Klinkt bekend....
Een paard heeft geen besef van tijd of van de dood, dus als ze nu ongelukkig is, is ze vooral ongelukkig - en that's it. Ze heeft geen idee van betere tijden die misschien weer komen, van de zomer en het zonnetje op haar vacht. En ze gaat ook niet zomaar vanzelf dood, dus of je haar nu laat inslapen of nog een jaartje wacht, maakt voor het paard niet uit. Denk wat je haar nog kunt geven de komende tijd en of dat voldoende voor haar is.
Ik heb onlangs besloten dat het genoeg was. Wat mij de ogen geopend heeft is het bekijken van foto's en filmpjes van een jaar terug - en toen zag ik pas hoe erg ze was veranderd. Ik heb mijn eigen lieve dierenarts gebeld en we hebben met z'n tweeën goed naar het paard gekeken. In overleg besloten dat het tijd was, een week later heb ik haar laten gaan. Het was goed.

**Geplaatst door de TopicStarter** : 07-01-16 13:45

Re: Wanneer is het genoeg? Eeuwige twijfels

Geplaatst door de TopicStarter : 07-01-16 13:45

Bedankt allemaal

Mijn gevoel shreeuwt heel haard NEEEEEE ik kan het niet! Maar ook: waar ben je mee bezig, waarom wil je dit voor haar?
Heel verwarrend dus. Ik ben ook bang voor het onbekende denk ik... het onomkeerbare en het leven zonder haar.

Nomineer dit bericht ×