Bokt.nl

**Geplaatst**: 19-03-26 11:34

Geplaatst: 19-03-26 11:34

Niet 100% force free hier, wel clickertrainer (zie eerdere berichten). Ik doe gemiddeld 5x per week iets met mijn paard (ik begin de dag met hem

), maar wissel wel veel af tussen dingen (a.k.a. ik kan geen prioriteiten stellen): horse agility, dressuurmatig werken aan de hand, liberty work/"longeren" (around the roundpen), vanmorgen heb ik er weer opgezeten omdat ik hem verder wil beleren onder het zadel. En met mooi weer lopen we ook wel eens een stukje buiten.

Laatst bijgewerkt door VogeltjeM op 19-03-26 11:38, in het totaal 1 keer bewerkt

**Geplaatst door de TopicStarter** : 19-03-26 11:35

Geplaatst door de TopicStarter : 19-03-26 11:35

Relserk schreef:
Voor mensen die er echt meer over willen leren en hoe je het meeste uit R+ moet halen, kijk eens Dierentrainersacademie super leuk en leerzaam.

Heb je daar zelf ervaring mee?

Ik kan gedragsadviseur voor paarden via de Tinley Academie aanraden voor wie basis ethologie/gedragsleer/emoties/huisvesting/gezondheid/cognitie/veelvoorkomende problemen/etc wil leren.

Is de instapopleiding naar paardengedragstherapeut. Staat verder los van R+ als geheel, maar geeft wel aandacht aan wat er 'welzijnsverhogend' is en wat juist niet. Dus heeft mijn hersenen wel doen kraken, in de positieve zin!
Je hebt ook een één daagse cursus.

1 daagse cursus: https://www.tinleyacademie.nl/lesaanbod ... en-welzijn

gedragsadviseur: https://www.tinleyacademie.nl/lesaanbod ... or-paarden

@pol013,
Het is natuurlijk alsnog afhankelijk van persoonlijke voorkeuren!
Met Azumar werk ik echt alleen maar aan relaxen nu. Omdat het snel too much wordt en dat voor niemand prettig voelt (teveel eustress* slaat ook om in distress*). Dus dat lijkt in die zin helemaal niet op wat VogeltjeM misschien doet (geen idee hoor, effe voorbeeld).
Stel je hebt een depressief paard (die weinig interesse toont in de omgeving) sinds kort, dan ga je die toch anders prikkelen dan een paard dat juist heel reactief is doordat het van alles eng vindt. Beiden paarden hebben wellicht vervelende ervaringen met de mensenwereld, ervaren daar emotioneel problemen van, maar doordat het anders uitpakt ga je er net even anders mee om.

Ik snap ook wel wat je bedoelt, maar ik denk dat het wel net even anders in elkaar steekt.
Die anticipatie - de verwachting - dat uit laten komen (voorspelbaarheid) is wat een paard prettig vindt. Maar die anticipatie geeft ook weer een beetje stress in zichzelf (enthousiasme; 'oeh zin in!!!'). In wijze maakt het dan niet zo uit hoe vaak je het doet, als het maar in evenwicht blijft met de rest van de dag. En het consequent is.
Wat belangrijk is voor een paard imo, is voorspelbaarheid, overzicht en controle. Weten wat hem/haar te wachten staat, hoe hij/zij daar invloed op heeft.
Dat is nou nét het stukje waardoor ik tegen het p*emelprobleem ( }:0

) aanloop met die van mij. Ik heb vroeger zoveel afgewisseld, zo weinig structuur gebracht (ik was natuurlijk aan het omschakelen van R- naar R+ en grabbelde maar wat); telkens ander voer, andere target, andere bak, andere oefeningen, de criteria niet stap voor stap opbouwen... dat daar het enthousiasme is overgeslagen naar overprikkeling, onzekerheid, frustratie. Hij wil heul graag, maar het geeft net even teveel spanning. En in vergelijking was zijn dag op stal/paddock helemaal niet prikkelend. Dus de balans was erg off. Vervolgens zijn we naar een paddock paradise achtige stal verhuisd en heb ik niet getraind voor maandenlang behalve wandelen, waardoor die antcipatie nóg verder is gegroeid (áls ik wat wilde doen, werd hij zo enthousiast dat we nu dus helemaal bij 0 beginnen. :')

Dat rust ook weer in dat stukje te wéínig herhaling, structuur.

Als jouw paard het leuk vindt om met jou bezig te zijn, je genoeg afwisselt maar wel structuur brengt, dan zou dat zeker heel verrijkend kunnen zijn. En die gewenning die jij noemt, kan dan logischerwijze plaatsvinden. Maar die gewenning is denk ik dus ook júist heel prettig voor een paard, want het zijn echt gewoontedieren. Je kan je training zelf wel uitdagend maken; steeds een stapje verder. Je paard vragen proactief mee te doen!

Het onderwerp is wederom heel erg genuanceerd. Normaliter zou ik zeggen; eerst structuur geven, je paard 'proactief maken' en daarna afwisseling brengen. Niet dat je alles elke dag hoeft te trainen, die oude gedachte ben ik allang van weg-gestapt. Maar hóe je dat indeelt is in eerste instantie iets waar je heel veel pluspuntjes mee kan scoren denk ik.

Als je paard iets na meerdere keren juist niet leuk meer vindt, zou je je kunnen afvragen of ze het in aard wel prettig vinden. Teveel/te vaak aanraken kan natuurlijk ook overprikkelend worden (net als een te langdurige knuffel, of denk aan je kat die je gaat bijten als je te lang aait). Maar als te vaak trainen de interesse van je paard verliest, dan is de kosten/baten verhouding dus scheef, snap je?

*eustress = Alle positieve vormen van stress; i.e. opwinding, enthousiasme, nieuwsgierigheid.
**distress = alle negatieve vormen van stress; i.e. bang, overstuur, bedroeft.

**Geplaatst**: 19-03-26 11:57

Geplaatst: 19-03-26 11:57

Interessant hoe je eustress beschrijft, AlwaysH. Ik heb jarenlang shires gehad en die waren van zichzelf best wel geaard, niet zo snel gek te krijgen. De ene was met voer altijd heel chill, de andere kon wel een beetje te opgewonden worden maar alsnog wel oké. Beetje een newfoundlander-energie zeg maar.

Toen kwam mijn A-pony en die is helemaal anders :')

in het begin uitschachten, happen, alle oefeningen die hij kent eruit gooien, alles voor ETEN ETEN ETEN. Met hem heb ik dus ook een fase gehad van alleen maar pauzetraining, SFF, low-energy oefeningen. Heb ik wel heel veel van geleerd en voerbeloningen gaan nu super. Nog altijd is hij best wel snel gestrest (positief en negatief) maar van de eerdere problemen is geen sprake meer. Dus er is hoop :')

Mijn paard (net 5 geworden) staat thuis sinds hij 2.5 is en toen ben ik ook met hem begonnen. Met hem is het nog wel eens een beetje zoeken. Hij is niet zo heel erg op voer gericht maar lijkt een soort "drijvende" energie te hebben van nature, op mij gefixeerd, wat in het begin niet echt safe voelde. Het komt wellicht ook door zijn afstamming, hij is een lusitano met veiga-bloed (stierenvechten). Hij zit heel snel hoog in zijn opwinding maar niet per se om het eten zeg maar. Alle dingen die hielpen om mijn andere paarden kalm te maken rondom eten (hoge RoR bijv) hebben op hem weinig effect omdat het eten niet per se het issue is, maar alsnog is hij dan overaroused

. Hij is gekalmeerd sinds we meer high energy-oefeningen doen en ik hem ook standaard 5x per week flink zijn hersenen laat gebruiken. Maar als ik bijv ziek ben geweest en hij heeft een tijdje niks gedaan, dan is die overarousal in het begin weer terug. Ik moet zeggen dat hij mijn beeld van paarden en hoe paarden "werken" wel flink heeft aangepast.

**Geplaatst door de TopicStarter** : 19-03-26 12:06

Re: Trainen middels positieve bekrachtiging / R+, wie nog meer?

Geplaatst door de TopicStarter : 19-03-26 12:06

Beweging kan bij overprikkeling ook echt fysiek én mentaal die spanning afvloeien. Dat herken ik ook met die van mij en die is dressuurgefokt.

**Geplaatst**: 19-03-26 12:10

Re: Trainen middels positieve bekrachtiging / R+, wie nog meer?

Geplaatst: 19-03-26 12:10

Dat is logisch toch? Dat is hoe een paard in elkaar zit, spanning = vluchten.
Daarom helpt het ook niet om een gespannen paard stil te zetten, je kunt beter gaan stappen.

Ik vond het boek 'horse brain, human brain' ook erg interessant. Die legt heel duidelijk het verschil uit tussen het menselijke brein en het paarden brein.

**Geplaatst**: 19-03-26 12:18

Geplaatst: 19-03-26 12:18

Leuk, ik ga eens kijken naar dat boek.

Ik denk dat het wel van je paard afhangt. Mijn shires waren geen bijzonder enthousiaste bewegers en als zij al iets van overarousal hadden (vanuit de voerbeloning) hielpen rustige oefeningen met een hoge rate of reinforcement het beste. Dat is wel wat anders dan wanneer ze zijn geschrokken oid. Dat soort spanning vloeit inderdaad af van bewegen.

**Geplaatst door de TopicStarter** : 19-03-26 12:40

Re: Trainen middels positieve bekrachtiging / R+, wie nog meer?

Geplaatst door de TopicStarter : 19-03-26 12:40

Het boek Horse Brain Science is ook tof. Die is relatief nieuw.

Ook in wel of niet bewegen zit nuance imo. Stap is iig een gang met veel flexie over de wervelkolom wat spanning kan reguleren.
Stilstaan kan juist heel regulerend werken. Dat doet een paard vaak ook wel namelijk zelf al. Net als ambivalent gedrag en intentiebewegingen. Paarden hebben ook enkele seconden nodig om een situatie te beoordelen. Het zou in situaties dus juist overprikkelend kunnen zijn om door te stappen (geen tijd om te verwerken). Ze nemen echt vaak de tijd om iets even te bekijken en in zich op te nemen. En vaak laten ze daarna een kalmerend signaal of overspronggedrag zien en vloeien ze de spanning af, waarna er weer beweging komt om verder te gaan en dus automatisch af te vloeien. (Of er is schrik en ze springen weg, andere mogelijkheid. :')

).

Feitelijk gebruiken we beweging en een hoge RoR dus als concurrerende prikkel. In de juiste mate is dat precies wat een paard zo'n situatie goed laat verwerken.

**Geplaatst**: 19-03-26 12:49

Geplaatst: 19-03-26 12:49

VogeltjeM schreef:
Interessant hoe je eustress beschrijft, AlwaysH. Ik heb jarenlang shires gehad en die waren van zichzelf best wel geaard, niet zo snel gek te krijgen. De ene was met voer altijd heel chill, de andere kon wel een beetje te opgewonden worden maar alsnog wel oké. Beetje een newfoundlander-energie zeg maar.

Toen kwam mijn A-pony en die is helemaal anders in het begin uitschachten, happen, alle oefeningen die hij kent eruit gooien, alles voor ETEN ETEN ETEN. Met hem heb ik dus ook een fase gehad van alleen maar pauzetraining, SFF, low-energy oefeningen. Heb ik wel heel veel van geleerd en voerbeloningen gaan nu super. Nog altijd is hij best wel snel gestrest (positief en negatief) maar van de eerdere problemen is geen sprake meer. Dus er is hoop

Mijn paard (net 5 geworden) staat thuis sinds hij 2.5 is en toen ben ik ook met hem begonnen. Met hem is het nog wel eens een beetje zoeken. Hij is niet zo heel erg op voer gericht maar lijkt een soort "drijvende" energie te hebben van nature, op mij gefixeerd, wat in het begin niet echt safe voelde. Het komt wellicht ook door zijn afstamming, hij is een lusitano met veiga-bloed (stierenvechten). Hij zit heel snel hoog in zijn opwinding maar niet per se om het eten zeg maar. Alle dingen die hielpen om mijn andere paarden kalm te maken rondom eten (hoge RoR bijv) hebben op hem weinig effect omdat het eten niet per se het issue is, maar alsnog is hij dan overaroused . Hij is gekalmeerd sinds we meer high energy-oefeningen doen en ik hem ook standaard 5x per week flink zijn hersenen laat gebruiken. Maar als ik bijv ziek ben geweest en hij heeft een tijdje niks gedaan, dan is die overarousal in het begin weer terug. Ik moet zeggen dat hij mijn beeld van paarden en hoe paarden "werken" wel flink heeft aangepast.

Dit is herkenbaar

, maar Lusitano's zijn hier in dan ook echt weer heel anders dan andere paarden in mijn ogen. Inderdaad super snel hoog in de opwinding. Ook dat weinig gedaan hebben en meer overarroussal hebben herken ik. En sowieso hoe meer prikkels, hoe meer arousal.

**Geplaatst**: 19-03-26 12:50

Geplaatst: 19-03-26 12:50

Ik zet even een stipje en lees later bij. Ik train zeker niet volledig R+ maar het heeft wel m'n interesse en ik schuif steeds meer die kant op. Theoretisch ben ik ondertussen aardig onderlegt maar nog zoekend in de uitvoering. Ik hoop hier weer inspiratie vandaan te halen om vooral ook verder te implementeren

**Geplaatst**: 19-03-26 13:15

Geplaatst: 19-03-26 13:15

Elisa2 schreef:
Dit is herkenbaar , maar Lusitano's zijn hier in dan ook echt weer heel anders dan andere paarden in mijn ogen. Inderdaad super snel hoog in de opwinding. Ook dat weinig gedaan hebben en meer overarroussal hebben herken ik. En sowieso hoe meer prikkels, hoe meer arousal.

Grappig dat jij het herkent. De fokker heeft zijn één jaar jongere halfbroer staan en die is ook echt precies zo :')

**Geplaatst**: 19-03-26 14:14

Geplaatst: 19-03-26 14:14

Oeh vogeltjeM en always, daar halen jullie ook iets heel interessants aan.

Is rust de enige gewenste 'goede'vorm?
Voor redelijk wat mensen en dieren is dat een heel mooi uitgangprincipe. En we weten ook dat een (eu of dis)stressed paard minder goed leert (wat niet hetzelfde is als niet leren overigens)
Maar je hebt ook heel persoonlijke verschillen.

Moet je alle persoonlijkheden terug brengen naar rust voor meer welzijn? of moet je ook accepteren dat er verschillen zijn.

Ik ben zelf nogal hoog in mijn energie en ik wordt er echt gék van als mensen mij een geluidsdemper op willen zetten. (altijd) Rustig is gewoon niet mijn natuurlijk staat. Laat mij in mijn waarde.
En nu heb ik ook nog een paard die zo is. Werkt geweldig.

Je moet alleen niet met de standaard bril gaan kijken hoeveel zogenaamde stress uitingen je kunt turven. Want dan zou je bijna medelijden krijgen (met ons allebei). Niet nodig.
Ik ben gewoon anders bedraad en dat is prima. Ik heb een zeer sterk vermoeden dat dat bij mijn paard ook zo werkt en je haar meer geweld aan doet door haar in een normaal plaatje te krijgen.
(jouw stierevechterbloed omschrijving komt heel erg in de buurt vogeltje)

Dat is nou precies zo'n paard waar je de wetenschap van het gemiddelde even moet laten voor wat het is. Ik weet van andrew mclaen dat 'meer snelheid + meer afstand tov iets waar ze gestressd van raken= meer stress' principe.
Maar zet mijn paard niet stil of ga er mee stappen. Ga gewoon lekker galopperen. Werkt vele malen beter. Andere bedrading.

Citaat:
En sowieso hoe meer prikkels, hoe meer arousal.

Deze gaat voor mijn paard alleen niet op. Hoe idioter de omgeving hoe kalmer zei wordt. Windkracht 5, vrachtwagen en de fanfare? Dan kan ik gewoon rustig met lange teugel verder.

Zo komen ze er bij mensen ook steeds meer achter dat dingen die bij het merendeel goed werken, niet voor iedereen werken. Kijk maar eens rond in de hele neurodivergente hoek.

**Geplaatst**: 19-03-26 15:51

Geplaatst: 19-03-26 15:51

@pol jij zegt iets over 'enthousiasme vs de daadwerkelijke ervaring'. Daar kan ik ook mijn hersenen over breken.
Zo kan mijn paard op buitenrit super scherp zijn, kan dan wat gaan stuiteren of een bokje geven. Is dat uit vrolijkheid? Of juist van spanning want omgeving is constant anders?
Terwijl daar in de bak niets van overblijft... Of is hij daar super ontspannen en dus blijer?
Is een loperig paard dan per definitie een blijer paard?

Overigens raakt dit ook iets wat jij zegt @always: over de huisvesting. Ik lees dat op de paddock jouw paard moeilijker te bereiken was dan op zijn huidige woonplaats klopt dat?

**Geplaatst**: 19-03-26 16:02

Geplaatst: 19-03-26 16:02

Nog complexer eigenlijk.

Ik heb er één waar loperig worden bijna altijd spanning is. (maar niet altijd)
En ik heb er één waarbij loperig zijn gewoon deafault modus is en waarbij (te) rustig zijn aan het begin juist reden is om even op te letten. (maar niet altijd verontrustend).

En dan ook nog gerelateerd aan de omstandigheden. (en bij een merrie soms aan de hormoon toestand)

Dan moet je vooral voelen hóe ze lopen. Hóe ze reageren. Hoe het gedraq zich ontwikkeld in de tijd dat je er mee bezig bent. Of de communicatie prettig verloopt.

Daarom heb ik ook zo'n hekel aan oordelen aan de hand van foto's en soms zelfs aan de hand van een video. Dan mis je zo veel info.

maar wederom de vraag: is spanning erg?
Of is de mate van spanning, de frequentie van die spanning en de verhouding tot ontspanning de maatstaf?

**Geplaatst**: 19-03-26 19:12

Geplaatst: 19-03-26 19:12

Nee, andere paarden zijn weer anders en sowieso is ieder paard anders. Ik probeer zelf altijd aan te voelen wat het desbetreffende paard op dat moment nodig heeft maar bij sommigen is het wat meer een puzzel zoals bijvoorbeeld bij zo,n explosieve Lusitano.

In mijn optiek is spanning niet erg zolang het maar weer voldoende afvloeit. Als dat niet kan en paarden raken overspoeld dan ontstaat er ook sneller paniek.

En ik denk dat de meeste mensen ook wel kunnen aanvoelen wat spanning is en wat enthousiasme is? Veel paarden hebben ook anticipatie spanning. Introverte paarden laten dat niet altijd merken.

Maar ik weet niet of de discussie nu niet te erg afdwaalt van de R+ training.

**Geplaatst**: 19-03-26 21:40

Geplaatst: 19-03-26 21:40

lletam schreef:
@pol jij zegt iets over 'enthousiasme vs de daadwerkelijke ervaring'. Daar kan ik ook mijn hersenen over breken.
Zo kan mijn paard op buitenrit super scherp zijn, kan dan wat gaan stuiteren of een bokje geven. Is dat uit vrolijkheid? Of juist van spanning want omgeving is constant anders?
Terwijl daar in de bak niets van overblijft... Of is hij daar super ontspannen en dus blijer?
Is een loperig paard dan per definitie een blijer paard?

Ik vind dit een lastig iets, ben het dan wel eens met polo13 dat dit per paard kan verschillen. Maar het klinkt alsof hij in ieder geval heel erg "aan" staat buiten, en in de bak zijn motivatie nog niet helemaal gevonden heeft. Dat dat in de bak zo is, kan heel goed een trainingstechnisch ding zijn, daarom zou ik daar eens iemand in laten meekijken

bijv Ananja van Effectief Trainen of Janneke Koekhoven.

**Geplaatst door de TopicStarter** : 19-03-26 23:10

Geplaatst door de TopicStarter : 19-03-26 23:10

lletam schreef:
@pol jij zegt iets over 'enthousiasme vs de daadwerkelijke ervaring'. Daar kan ik ook mijn hersenen over breken.
Zo kan mijn paard op buitenrit super scherp zijn, kan dan wat gaan stuiteren of een bokje geven. Is dat uit vrolijkheid? Of juist van spanning want omgeving is constant anders?
Terwijl daar in de bak niets van overblijft... Of is hij daar super ontspannen en dus blijer?
Is een loperig paard dan per definitie een blijer paard?

Overigens raakt dit ook iets wat jij zegt @always: over de huisvesting. Ik lees dat op de paddock jouw paard moeilijker te bereiken was dan op zijn huidige woonplaats klopt dat?

Absoluut. Je training staat altijd verbonden met de rest van de dag.
Als je paard aan de 6 F's komt in huisvesting, denk ik dat je al 1-0 voor staat in training (er van uit gaande dat je een overall gezond paard hebt).
Ik ben heel erg blij dat hij nu ook keuzevrijheid heeft over de dag heen, verrijking, kan kiezen of hij beschutting wil, of juist niet. Of hij op tegels wil staan, of zand.
En in zijn geval geeft een ruin-only groep ook meer ontspanning.

Ik denk dat wel @Elisa2, maar ik denk dat er nog altijd heel veel mensen spanning vergelijken met enthousiasme dus ik snap de discussie heel goed daarin. Een paard met oortjes er op = blij. Dat is dus niet per definitie waar. Want een paard scherpt diens zintuigen als er iets onvoorspelbaars of onoverzichtelijks moet worden bestudeerd. En als er daadwerkelijk een reden is om over te gaan van parasympatisch naar sympathisch zenuwstelsel, als autonome voorbereiding van het lichaam of vluchten bijv.
MAAR, dat is natuurlijk niet altijd zo.
Als er iets is wat ik tijdens ethologie lessen heb geleerd, is het dat je objectief naar een plaatje moet kijken. De situatie/context bepaalt (waarschijnlijk) het gevoel/de emotie er achter. Als ik een bak voer voor Azu z'n neus houd en een foto zou maken, zou hij precies zo kijken als een paard in het bos. En als hij dat eten vervolgens gewoon krijgt, is er verder geen teken van distress.
Maar, als hij een persoon met, weet ik veel... pionnen, ziet lopen en dezelfde kop trekt, zou hij die seconden daarna wellicht wel uit het frame zijn verdwenen.

Sorry, dit wordt een lange.

Stress kan je niet ontlopen. We moeten ons beseffen dat het echt altijd overal voorkomt. Stress helpt namelijk bij adaptatie. Het is onmisbaar voor leren. En adaptatie is waar je constant mee bezig bent. Leren is adaptatie. Dus voor leren is ook een zekere mate van stress nodig. Maar daarom word er in termen dus onderscheid gemaakt in eustress en distress.
Eustress is gezond in de zin dat het je helpt te leren, motivatie te vinden. Het brengt je in actie. Dus simpel; je neemt iets waar, je zoeksysteem of ander emotiesysteem wordt getriggerd in bepaalde hersendelen en via die neuronen komt je lichaam in actie (stilstaan is ook gedrag overigens).
Distress heeft als functie om een alarmsignaal af te geven aan het lichaam (via de hypothalamus, amygdala en hippocampus) = het limbisch systeem. Het lichaam wordt net als bij eustress aangezet en klaargemaakt voor actie, maar ditmaal voor een bedreiging. Vluchten of vechten bijv. Geen nieuwsgierigheid of blijde verwachting, maar een situatie die oncontroleerbaar, onoverzichtelijk of onvoorspelbaar is.
Bij eustress is de situatie dus eerder júist wel al bekend en wordt het aangewakkerd door een bekende stimulus. Bij distress kan het natuurlijk ook een bekende stimulus zijn; als de verwachting dusdanig aversief is door bekende associaties.

Cortisol is het stofje dat bij teveel stress - of we daar nou eu of dis er voor plakken - voornamelijk voor een vervelende nasleep zorgt. Het heeft echt een hele logische functie natuurlijk dat gewoon op zijn tijd geen kwaad kan, je hebt ook een cortisolspiegel/huishouding die andere functies heeft buiten alleen actie-reactie, maar het dis-reguleert wel flink wat in het lichaam bij stressreacties. Cortisol blijft in tegen stelling tot (nor-)adrenaline ook véúl langer hangen in het bloed, want het is een hormoon (uren bij acute stress en zelfs weken(!!!) bij chronische stress). (nor-)Adrenaline is een neurotransmitter en wordt dus sneller vrijgegeven en verdwijnt ook sneller weer uit het systeem (enkele minuten)
Stel je traint dagelijks en er is dagelijks een bepaalde drempelwaarde van stress overschreven, plus dat je paard wellicht relatief veel stress ervaart in de huisvesting, dan zou dat dus wel nadelige gevolgen hebben. Vooral omdat cortisol dus zo lang nodig heeft om af te breken, wat zou kunnen betekenen dat het lichaam helemaal niet volledig in staat van welbevinden (homeostase) terugkomt.

Maar, daarbij moet ik natuurlijk wel vermelden dat het vaak zo is dat spanning overtijd afneemt als het paard leert dat er niet daadwerkelijk reden voor is. Dus in mijn hypothese krijgt het paard dagelijks een lastige training voor de kiezen die niet prettig aanvoelt en is 'ie ook niet happy in de huisvesting.
Niet dat dit betekent dat dit níet voorkomt. Vooral als het over huisvesting gaat natuurlijk want daar moet het paard de hele dag mee dealen. Ik denk dat chronische stress echt heel veel meer voorkomt bij onze paarden dan we in eerste instantie beseffen.

Ik praat altijd over de groene, gele en rode zone om de mate van spanning in kaart te brengen. Of zelfs nog een oranje er tussen.
De groene zone is in volledige homeostase. Het paard graast, eet hooi, ligt te rusten of slapen, beetje soezen, synchroon gedrag met kuddegenoten die het paard kent, beetje groomen.
De gele zone is in training of spel. Je hebt een zekere alertheid nodig van je paard, je wil (denk ik) dat hij proactief meedoet en input geeft. Er komt misschien een nieuwe cue aan het licht waardoor je paard meezoekt naar het juiste antwoord. Dit vereist adaptatie, dus er moeten seintjes afgegeven worden in het brein om van emotie (zoeken/spel) naar reactie (gedrag) te gaan en natuurlijk dat geluksmomentje ervaren daarvan. Het vereist inspanning, maar voelt goed.
De rode zone, een no go zone denk ik in training, maar natuurlijk net zo goed eentje met logische functies op evolutionair vlak. Het zet aan tot reactie (gedrag) vanuit een emotie (angst/woede/paniek) en vereist dus ook adaptatie, maar dan zonder dat het paard proactief meedenkt. Eerst doen, dan denken. Het denkende stukje brein dat een paard helpt te antwoorden op een cue is in zo'n moment echt niet bereikbaar. Het voelt dus niet goed, maar is wel belangrijk om het paard in veiligheid te brengen.
Ik weet niet zo goed waar lust als primaire emotie zou vallen dus heb 'm hier niet in meegenomen. Wellicht valt dat zelfs beter onder die oranje zone, maar ik ben niet zo heel erg bekend met lust omdat het in training vrij weinig aan bod komt (iig met mijn ruin).

Edit: @Elisa2, ik denk dat de vragen die we stellen over 'is mijn paard dan happy of niet?' juist heel mooi aansluiten bij het doel van het topic.

**Geplaatst**: 20-03-26 08:41

Geplaatst: 20-03-26 08:41

Interessant zeg! Ik ben benieuwd hoe jij dan tegen de spanning van mijn lusitano aankijkt. Ik ben daar zelf nog mee aan het puzzelen.

Het is een soort opwinding die er niet altijd is. Wind lijkt een belangrijke factor. Relatief weinig wind = een paard met een mooie connectie, meedenkend maar niet té, het voelt dan echt of hij mijn gedachten leest, helemaal op mij ingetuned. Alsof je zo de oorlog met hem in kan. Heb hem ook helemaal in mijn eentje onder het zadel beleerd bijv. Wat meer wind of een duidelijke verandering van weer (volgens mijn instructrice ligt dat aan luchtdrukverschil): hij is helemaal geagiteerd, wat zich uit in té eager gedrag. Je vraagt een vinger en krijgt een hele arm, in je gezicht zeg maar

WAT GAAN WE DOEN?! WAT GAAN WE DOEN?! AAAAH - zo voelt het. Op dat moment is zijn agitatie niet zozeer het voer, daar is hij niet zo op gericht. Heb wel met verschillende dingen geëxperimenteerd zoals clickeren met hooi (prima maar maakt geen verschil), een hogere rate of reinforcement, low energy of juist high energy oefeningen. Het enige wat op zulke momenten lijkt te helpen is hem flink in beweging zetten (draf/galop) met around the roundpen (overigens r+ aangeleerd, met target, dus geen r- gebruikt). Hij rent dan gerust 3-5 rondes over de gehele hoefslag voor 1 click. En als hij dan fysiek wat vermoeid is bijv oefenen met zijgangen die hij nog moeilijk vindt (flink laten nadenken). Dan voel je hem zakken. Het voelt alsof de weersomstandigheden zijn stress-emmer doen vullen. Ik weet echter niet zo goed hoe ik hem hierbij verder nog kan helpen. Inmiddels kan ik dus wel werken met zijn energie, maar erg prettig lijkt het me niet voor hem om zich zo te voelen. Maar hem op stal gaan houden lijkt me ook niet echt de bedoeling

Edit: qua huisvesting staat hij aan huis, 24/7 met een inloopstal (maar best een grote/diepe) in een paddock met track, samen met mijn A-pony. Hij gaat in het seizoen een aantal uur het gras op. Ze hebben een hooivoerautomaat en verder browsen ze wat in de paddock (grasrandjes, eetbare haag, takken van fruitbomen, wilgentakken, brandnetels etc). Ik vraag me soms wel af of het te saai voor hem is met alleen mijn pony. Tegelijk spelen ze wel echt vaak.

**Geplaatst**: 20-03-26 09:26

Geplaatst: 20-03-26 09:26

Heel fijn Always dat je het niet als storend ervaart. Ik peins me vaak suf (positief) over dit soort thema's maar ze komen zelden aan bod en al helemaal niet buiten de context van een voor en tegen discussie.

Helemaal eens met AlwaysH wat betreft huisvesting en 1-0 voorstaan.
IK ervaar dat ook echt zo. Zowel op mentaal als fysiek vlak. Je gunt jezelf en je paard echt een flinke buffer.

Over eustress en distress heb ik juist ooit geleerd dat het lichaam het verschil niet voelt/ registreert en het fysiologisch dus hetzelfde effect heeft. Wat me overigens vreemd voorkomt. Want ook bij jezelf voelt het compleet anders en ook de na-effecten zijn anders.

Vogeltje: ik bezie dat (totaal on onderbouwd overigens) tegen het ligt van neurodiversiteit. We leren bij mensen ook steeds over hoe verschillende mensen werken. Onze maatschappij en kennis zijn vooral ingericht op 'neurotypische' breinen. Maar we leren nu dat er ook een kleiner % breinen net wat anders werken en dus een andere handleiding hebben om optimaal tot hun recht te komen. Ik zie niet in waarom zoiets bij dieren niet ook voor kan komen. Ik schat dieren wat dat betreft bijna net zo complex en divers in als onszelf.

Jouw zorgen/ interne worsteling herken ik dus. Maar sinds ik het meer vanuit de neurodiverse hoek ben gaan bekijken: misschien werkt het bij dit paard gewoon anders en heeft het daardoor andere behoeften. Heb ik een aantal zaken die common ground zijn gewoon los gelaten. En het werkt als een malle.

Nou moet ik er wel bij zeggen: het paard waar ik het over heb kan heel snel overkoken MAAR we kunnen dan binnen de sessie ook heel goed weer snel naar relaxed en focus. Als het zou blijven zou ik me meer zorgen maken. En als het eerder een negatieve dan een positieve escalatie zou hebben zou ik me ook wel zorgen maken.

Geen idee hoe dat bij jou is overigens. Maar je hebt het nu alleen over de heftige fase, niet over wat daarna komt. Ik heb dus het verschijnen van de heftige fase gewoon als neutraal gelabeld nu. Ik heb er geen oordeel over, ik probeer er niet te veel aan te doen. Ik laat haar gewoon uiten wat ze voelt.
een voorbeeld: Wil ze heen en weer drentelen op de poetsplek? drentel maar, ik dans er wel omheen. Schijt ze de hele poetsplek onder, prima ik ruim wel op. Bonkt ze de trailer in elkaar? Doe lekker je ding, ik kijk even vriendelijk en rustig naar je. Ondersteboven nekje als we ergens aankomen? Ik stap wel eerst even 8jes aan de hand tot je uitademt vóór ik je ga vragen onder mij te ontspannen. Ik hang er geen emotie meer aan. Die heeft ze zelf wel genoeg. Ze heeft mijn zorgen en bedenken daar niet bij nodig.
Want ik weet dat ze dan ineens binnen 20 seconden om kan slaan en volledig relaxed hooi kan gaan eten en cool as a cucumber van de trailer afkomt op de bestemming. Waar die rust is in de anticiperende fase? Geen idee.

En algemeen: ja ik vermoed dat mijn gekkie het juist heel goed doet op een afwisselend uitdagend leven. (vaak andere discipline, heel vaak andere locatie om te trainen, heel vaak op pad met de trailer).
Maar dat kan ook projectie zijn omdat ik dat graag wil en zo doe. Ik heb nooit langdurig uitgeprobeerd hoe ze zou zijn als we een meer repeterend leven hebben met minder wisselingen. Dat is deels eigen voorkeur en deels noodgedwongen.

**Geplaatst**: 20-03-26 09:33

Geplaatst: 20-03-26 09:33

Dan is het goed, heel interessant Always!

Je beschrijft eigenlijk heel duidelijk hoe ik dingen gevoelsmatig meestal ook ervaar, en ik denk inderdaad dat spanning soms aangezien wordt voor enthousiasme. Maar dat dit soms ook niet erg is, een paard kan ook lichte spanning hebben aan het begin van een bosrit bijvoorbeeld..soort combinatie van spanning en blijheid denk ik.

Cortisol is slopend voor het lichaam, ik heb dus het idee dat dit aangemaakt wordt als het paard qua spanning over het randje gaat en niet meer terug kan reguleren naar ontspanning. Sommige paarden hebben ook een hogere basisspanning van zichzelf.
Als dat gecombineerd wordt met weinig natuurlijk gedrag kunnen vertonen (teveel op stal staan) dan denk ik dat de impact inderdaad zowel geestelijk als lichamelijk nog groter is.

Vogeltje, mijn Lusi reageert exact hetzelfde op veel wind..ik heb zelf het idee dat de wind zorgt voor overprikkeling. Dat het hoog gevoelige paarden zijn, die van mij wordt dan heel explosief maar dat wordt ze sowieso bij overprikkeling/ opwinding etc. Hier helpt dan meestal ff flink laten rennen en bokken en dan is ze het weer "kwijt". Ik weet niet of de jouwe ook zo werkt, maar zij zit heel snel heel hoog qua energie maar is het ook weer heel snel kwijt.

Mooi beschreven Pol, jij klinkt als iemand die je paard goed aan voelt in ieder geval.

**Geplaatst**: 20-03-26 10:09

Re: Trainen middels positieve bekrachtiging / R+, wie nog meer?

Geplaatst: 20-03-26 10:09

Ik kom net een interessante tegen over mensen die precies aansluit bij mijn gevoel waarom ik bovenstaande paard 'laat' en niet probeer te sturen in hoe ze uit in wat ze voelt.

Emotional supression costs more energy than emotional expression.

**Geplaatst**: 20-03-26 11:34

Geplaatst: 20-03-26 11:34

En toch, en dat is absoluut niet onaardig bedoeld, en zeker niet persoonlijk.

Als ik dit lees als buitenstaander zonder context denk ik, dat paard is enorm niet in balans met zichzelf. Zo onzeker en gestresst in die situaties die je beschrijft. Hem zelfverzekerder maken en pas op de plaats doen (en dan dus niet letterlijk maar qua uitdagingen), zou zo’n enorme winst kunnen zijn. Dat hij na even tijd wel relaxed oogt, doet mij eigenlijk vooral vermoeden dat hij zich berust in de situatie. Maar misschien zit ik ernaast hoor, ik was er immers nooit bij.

Het is niet de bedoeling het gedrag te onderdrukken, maar om te voorkomen dat dit soort gedrag nodig is of ontstaat.

Misschien een concrete vergelijking. Het voelt voor mij op die manier net als een paard wat veel uren per dag/nacht op stal staat, en daar gewoon rustig staat, eet en slaapt. Ook nog wel een keer lief contact zoekt en vrolijk gedrag laat zien. Maar dat betekent niet dat het paard écht comfortabel is in de situatie. Immers komt het flink tekort in de 6 F’s die hierboven genoemd worden.

Het is echt niet aanvallend bedoeld. Ik ben oprecht geïnteresseerd wat je ertoe beweegt het paard in deze situaties te brengen en dan enkel te helpen door niks te doen.

Ik vind jouw manier van handelen, als in niet mee gaan in het gedrag en het ook niet proberen te bestrijden, wellicht geen slechte keuze hoor. Je maakt het niet groter dan het is, en zeker het zacht maken in de hals aan de hand voordat je opstapt, zorgt er voor dat het vertrouwen onder het zadel niet beschadigt. En liever zo dan al die eigenaren die hun paard krampachtig in de houdgreep willen houden, of erger nog, het gedrag gaan afstraffen.

Echter zou ik zelf wel een andere werkwijze kiezen, maar dat is natuurlijk wel makkelijk oordelen vanachter een schermpje met een oordeel na 1 geschreven verhaal.

Ik ben ook benieuwd waar het stukje R+ dan in zit. Ik lees bijvoorbeeld over drentelen en mesten op de poetsplaats. Staat het paard dan vast? Anders zou hij toch weg lopen? Het lijkt alsof het paard gestrest is. Waarin zit dan de keuzevrijheid? Het stil staan of het drentelen wat je beide oké vindt?

Komt ook misschien omdat mijn benadering heel anders is. Ik vind het prima om een paard vast te zetten. Ik heb gisteren mijn paarden met manen tot de knieën opnieuw gevlochten. Dan staan ze vast, want zo lang stil staan is veel te saai dus anders zijn ze halverwege foetsie. Vast staan is bij mij halster om en aangebonden staan bij de schuilstal. De andere 3 paarden stonden (net als het aangebonden paard) te slapen er vlak naast.

Maar mijn merrie vindt opzadelen moeilijk. Dat doe ik dus alleen los. Ik wil namelijk dat ze echt oké is met de situatie en handelingen. Is de stap te groot en kiest ze ervoor weg te lopen? Dan moet ik mijn vraag of werkwijze aanpassen. Ik wil no matter what geen risico lopen dat ze zich maar berust in de situatie omdat ze toch geen kant op kan omdat ze vast staat. Er is wel een periode geweest dat ik dat zo deed hoor, maar ik voelde me daar zo onwijs slecht bij. Respectloos naar mijn paard toe.

**Geplaatst**: 20-03-26 12:17

Geplaatst: 20-03-26 12:17

Oh ik snap heel goed dat dat beeld ontstaat als ik zo inzoom op dat ene specifieke deel!

Je krijgt dan immers niet het hele plaatje mee van een mega zekere, blije, zelfbewuste paard wat blaakt van het zelfvertrouwen wat ik de rest van de dag meemaak. Als die complete context ontbreekt kun je niets in perspectief plaatsen. Wanneer, hoe vaak, hoe vaak niet etc.

En bij mijn andere paard zou ik me precies jouw zorgen maken als die zich op dezelfde manier zou uiten.

'Vast'zetten is een bewuste keuze op het moment. Voorheen poetste en zadelde ik haar áltijd los in de paddock of los in de stal (nu ook nog wel heel vaak). Bekappen kunnen we zelfs los. Maar dan ging het gedrag onder deze omstandigheden vaak juist escaleren. Steeds feller rondjes draaien, steeds meer mesten, steeds meer mestwater, waar ze dan ook weer boos van wordt want 'er loopt een druppel langs mijn benen'.
Zei steeds maffer en dan was het voor mij ook moeilijker om heel rustig te blijven.

Uiteindelijk moeten we wel op tijd op wedstrijd/les verschijnen/ voor het donker thuis zijn. Anders sta je dáár weer te stressen.

Nu staat ze vaak aan 1 kant vast. Dan kan ze bewegen, zich uiten en communiceren maar kan ik makkelijker mijn ding rustig blijven doen en haar ankeren/ weer op aarde krijgen.
Waar de R+ zit? Ze vind kriebelen zalig. Maar dan moet ik haar wel lang genoeg op ongeveer 1 plek kunnen laten staan om zich er 10 seconden van bewust te laten zijn dát ze dat lekker vind. Daarna volgt dan ook vaak rust en genieten. Dat is de allerbeste manier om haar uit vuurspuw modus te krijgen en in knuffelmerrie modus te raken. Daarnaast mag ze meebeslissen in het poetsen zelf. Harder, zachter, ergens langer? Een stukje ergens juist zachter? Vind ze heerlijk om mij 'rond te bazen'.
'snoepjes' is hectischere situatie echt een waardeloze R+. Ze lijkt dan gewoonweg beledigd. Hooi gebruik ik soms maar dat lijkt meer afleiding dan R+. Ze blijft dan wel stil staan maar het geeft minder positiefs/ ontspanning dan fysiek contact. Maar een andere R+ is dus ook wel een beetje: gewoon er zijn. Dan zie je haar ineens kijken: oh fijn, nu zie ik ineens dat je wacht en voor mij klaar staat. En complimentjes, dat is een mega trigger waar ze er meer van wil.

Citaat:
Het is niet de bedoeling het gedrag te onderdrukken, maar om te voorkomen dat dit soort gedrag nodig is of ontstaat.

Deze worstel ik dus mee.
Dat is echt alsof mijn vriend naar mij kijkt en weer eens denkt: doe nou eens rustig! Dat heb ik jarenlang al legitiem 'commentaar' gezien.
Maar ik kán en wíl zelf vaak helemaal niet rustig. Rustig is op bepaalde momenten echt stront vervelend stom en geestdodend. Je moet mij vooral laten! Er zijn momenten voor rust en momenten voor heftig. En zonder heftig is het stom. Ik snap juist echt gewoon niet dat andere mensen zo naar rust streven continu en zo'n sterk omleind beeld hebben van hoe rust er uit ziet. En ik kom er steeds meer achter dat dat ook helemaal niet perse de beste route is voor iedereen.
Dus ik vind het vooral belangrijker dat het gedrag bij mijn paard niet negatief spiraalt. Tot op zekere hoogte hoort het erbij. Het dooft heeeeeel langzaam wel uit maar het zal altijd veel dichter onder de oppervlakte blijven klaarliggen.
Maar ik denk, dat absolute rust niet het ultieme eindstadium is. Dan heb je dit paard uitgeblust.

En ik herken dat maar in 1 van mijn 4 paarden hoor. Die andere tikken wel gemiddeld. Die zitten veel minder extreem op een horsanalitie as.

En voor de context: het zit hem dus vooral in kleine dingen en momenten. Het is juist een paard die anderen zouden omschrijven als mega braaf en makkelijk.
Wat ik meer zie als mega in balans en bereid om samen te werken (wat net weer iets anders is imo, want mijn andere mega brave paard is vele malen moeilijker)
En die dat vlugge en heftige in het werk juist inzet in dat ongekende gevoel wat je omschrijft als: je kunt er zo de oorlog in intrekken'. Maar ik denk niet dat je daar heel selectief in kunt grazen. Je mag vlug en super reacties zijn op sommige momenten maar op andere niet? Dat kún je leren. Maar het kost veel energie, En waarom zou je?

En je berusten opmerkingen vs echt ontspannen: dat zou natuurlijk kunnen.
Dat is lastig te onderbouwen. Maar de enige objectieve parameter die ik daar naast mijn eigen waarneming voor heb is de hartslag. En die is bij keuringen echt structureel opvallend laag. En spierspanning (in de rug in haar geval) en dat gaat, ook tijdens stressvolle momenten, steeds verder vooruit.
En dan nog de gehele houding: die per half jaar vooruit gaat van omgekeerde banaan met onderhals naar lichaamsgebruik en bovenlijn.

Maar terug:
Ik ga eens verder lezen op die pauze trainingen. Want daar kan ik voor een ander paard, waar ik de gebruiksaanwijzing niet zo goed gevonden lijk te hebben misschien nog wat uithalen.

**Geplaatst**: 20-03-26 13:34

Re: Trainen middels positieve bekrachtiging / R+, wie nog meer?

Geplaatst: 20-03-26 13:34

Ik haal ook uit deze discussie dat r+ niet zaligmakend is evenals dat r- niet slecht hoeft te zijn

**Geplaatst**: 20-03-26 15:05

Geplaatst: 20-03-26 15:05

Caily schreef:
En toch, en dat is absoluut niet onaardig bedoeld, en zeker niet persoonlijk.

Als ik dit lees als buitenstaander zonder context denk ik, dat paard is enorm niet in balans met zichzelf. Zo onzeker en gestresst in die situaties die je beschrijft. Hem zelfverzekerder maken en pas op de plaats doen (en dan dus niet letterlijk maar qua uitdagingen), zou zo’n enorme winst kunnen zijn. Dat hij na even tijd wel relaxed oogt, doet mij eigenlijk vooral vermoeden dat hij zich berust in de situatie. Maar misschien zit ik ernaast hoor, ik was er immers nooit bij.

Het is niet de bedoeling het gedrag te onderdrukken, maar om te voorkomen dat dit soort gedrag nodig is of ontstaat.

Misschien een concrete vergelijking. Het voelt voor mij op die manier net als een paard wat veel uren per dag/nacht op stal staat, en daar gewoon rustig staat, eet en slaapt. Ook nog wel een keer lief contact zoekt en vrolijk gedrag laat zien. Maar dat betekent niet dat het paard écht comfortabel is in de situatie. Immers komt het flink tekort in de 6 F’s die hierboven genoemd worden.

Het is echt niet aanvallend bedoeld. Ik ben oprecht geïnteresseerd wat je ertoe beweegt het paard in deze situaties te brengen en dan enkel te helpen door niks te doen.

Ik vind jouw manier van handelen, als in niet mee gaan in het gedrag en het ook niet proberen te bestrijden, wellicht geen slechte keuze hoor. Je maakt het niet groter dan het is, en zeker het zacht maken in de hals aan de hand voordat je opstapt, zorgt er voor dat het vertrouwen onder het zadel niet beschadigt. En liever zo dan al die eigenaren die hun paard krampachtig in de houdgreep willen houden, of erger nog, het gedrag gaan afstraffen.

Echter zou ik zelf wel een andere werkwijze kiezen, maar dat is natuurlijk wel makkelijk oordelen vanachter een schermpje met een oordeel na 1 geschreven verhaal.

Ik ben ook benieuwd waar het stukje R+ dan in zit. Ik lees bijvoorbeeld over drentelen en mesten op de poetsplaats. Staat het paard dan vast? Anders zou hij toch weg lopen? Het lijkt alsof het paard gestrest is. Waarin zit dan de keuzevrijheid? Het stil staan of het drentelen wat je beide oké vindt?

Komt ook misschien omdat mijn benadering heel anders is. Ik vind het prima om een paard vast te zetten. Ik heb gisteren mijn paarden met manen tot de knieën opnieuw gevlochten. Dan staan ze vast, want zo lang stil staan is veel te saai dus anders zijn ze halverwege foetsie. Vast staan is bij mij halster om en aangebonden staan bij de schuilstal. De andere 3 paarden stonden (net als het aangebonden paard) te slapen er vlak naast.

Maar mijn merrie vindt opzadelen moeilijk. Dat doe ik dus alleen los. Ik wil namelijk dat ze echt oké is met de situatie en handelingen. Is de stap te groot en kiest ze ervoor weg te lopen? Dan moet ik mijn vraag of werkwijze aanpassen. Ik wil no matter what geen risico lopen dat ze zich maar berust in de situatie omdat ze toch geen kant op kan omdat ze vast staat. Er is wel een periode geweest dat ik dat zo deed hoor, maar ik voelde me daar zo onwijs slecht bij. Respectloos naar mijn paard toe.

Dit laatste klinkt wel iets tegenstrijdig, want jij hebt dus geen problemen met ze vastzetten voor manen vlechten. Maar met opzadelen wel? Maar in die eerste situatie moet ze zich toch ook berusten? Waar zit voor jou dan dit verschil in als ik vragen mag?

**Geplaatst door de TopicStarter** : 20-03-26 21:55

Geplaatst door de TopicStarter : 20-03-26 21:55

Oh my.. klik ik op F5, hele reactie verdwenen.

Oké, iets beknopter want mijn energielevels lopen af.

Welkom @Wicky!

@pol
Over eustress en distress heb ik juist ooit geleerd dat het lichaam het verschil niet voelt/ registreert en het fysiologisch dus hetzelfde effect heeft. Wat me overigens vreemd voorkomt. Want ook bij jezelf voelt het compleet anders en ook de na-effecten zijn anders.

Dat is ook zo. Het zijn in feite dezelfde neurotransmitters en hormonen. Alleen in verschillende hoeveelheden en over verschillende tijdspanne. En het grote verschil is dat eustress eigenlijk altijd ontstaat doordat het individu verwacht dat iets leuk gaat zijn. Daar speelt dan ook dopamine in mee; de drijfveer. En dat betekent dus eigenlijk dat er iets prettig moet voelen aan wat zo opwindt. Paarden vinden in basis nieuwe dingen natuurlijk niet per sé leuk; het moet voorspelbaar zijn om vertrouwen te winnen. Distress is dus vaak door iets wat het paard als mogelijk gevaar ziet omdat het geen vertrouwde prikkel is, of juist omdat het paard al eerder heeft ervaren dat de prikkel vervelend was.
Wat het verschil dus maakt is vooral de context; hoe wordt de stress opgeroepen en hoe gaat het weer weg?

Het kan dus wel zo zijn dat jij altijd je paard iets laat targetten met de neus en hij daarvoor wordt beloond. Dan is een 'onbekende prikkel' ineens een recept voor wat lekkers en veranderd dat stukje onzekerheid juist in vertrouwen ('hé, dit kan ik aanraken, dat voelt goed!').
Het enige verschil is dus hoe de stress ontspant en weer afneemt. En de mate van stress kan in een hele 'enge' situatie natuurlijk enorm plots ontstaan. Maar iets kan dus ook vanaf een fijne opwinding overgaan in een niet waargemaakte verwachting.

Wat ik ook bedoelde is stress in de meeste lichte vorm dus eigenlijk gewoon een prikkel is. Zonder stress vindt er namelijk geen adaptatie plaats. Te weinig stress geeft weer apathie en andere vervelende dingen. Maar, een paard dat gezond geprikkeld wordt en bij kan komen van stress situaties, zal daar natuurlijk niet zomaar onder lijden.

Ik denk wel, net als het voorbeeld van dat targetten, dat je met R+ heel mooi dat stukje eustress op een laag niveau mee kan nemen in training.
Daarin speelt dat stukje 'probleemoplossend' vermogen natuurlijk een grote rol. Je kan een paard vanuit die basis R+ training meegeven dat zoeken naar een oplossing niet frustrerend hoeft te zijn. Het geeft vertrouwen. Dat vind ik ook juist zo mooi aan R+. Om even een bruggetje te maken naar het topic, haha.

Shawna Karrasch had een post gedeeld op Facebook van de week en ik moest gelijk hier aan denken!

Citaat:
Shawna Karrasch op Facebook: *niet mijn tekst*
In positive reinforcement, the click is more than just a noise the horse responds to in order to receive food... To truly understand why the click is so powerful, we have to look at the neurobiology of the horse. Dopamine is often misunderstood as just a feel-good chemical that arrives when the horse gets the food, but the science tells a much more interesting story. Dopamine is actually the neurochemical of anticipation and search.

The moment a horse hears the click, his brain undergoes a massive chemical shift. Because the click has a history of being paired with a reward, the sound itself triggers a dopamine spike. This spike happens before the food even reaches his mouth. It is the brain's way of saying something great is happening, pay attention to exactly what you just did. This creates an intense state of focus and "try" that we call the seeking system.

This dopamine release acts like a biological highlighter. It strengthens the synaptic connections in the brain that were active at the precise millisecond of the click. As the horse becomes more adept at a specific behavior and it creates the same involuntary response as the food (classical conditioning). The dopamine spikes the highest when the cue is given because this is when the opportunity for reinforcement presents itself. Because the brain is bathed in dopamine rather than stress hormones, the horse is able to retain the information much faster and with greater clarity. And clarity brings relaxation. He isn't just reacting to a stimulus; he is actively recording a successful strategy for playing the game.

In contrast, traditional training that relies heavily on pressure and release often activates the horse’s amygdala, the part of the brain responsible for the stress response and the release of cortisol. When a horse is working to avoid pressure, his primary goal is safety and the cessation of discomfort. While he can certainly learn this way, his brain is in a state of avoidance. High levels of cortisol can actually interfere with the hippocampus, making it harder for the brain to form long-term, positive memories and decreasing the horse's ability to be creative or bold in his learning.

@Iletam, waar haal je dat uit?

@pol013,

Citaat:
Uiteindelijk moeten we wel op tijd op wedstrijd/les verschijnen/ voor het donker thuis zijn. Anders sta je dáár weer te stressen.

Ik begrijp je inderdaad, maar zou je het vastzetten dan niet als training op zichzelf moeten behandelen?
Nu denk ik als gedragstherapeut dus sorry als ik teveel mierennn*uk, haha.

Want wat is de oorzaak van het gedrag?
Ik denk dat je nog verder onder al die prikkels zou kunnen gaan trainen met concurrerende prikkels(/ klassieke conditionering) om aan die spanning te werken.

In feite is dat dan dus afleiding, je kan ook gewoon hooi gebruiken als dat afleiding genoeg is.

En hoeveel we ons ook in onze paarden kunnen verplaatsen; ik snap het helemaal want ik heb AD(H)D, dus voel me soms net een paard. :')

Daarnaast heb ik een gloedhekel aan anthropodenial.

Maar je paard is geen mens, niet jou. Ze hebben niet hetzelfde redenerend vermogen, geen agenda en gaan geen vergelijkingen maken. Paarden gaan echt wel heel goed op dat vertrouwde ritme (controle, overzicht en voorspelbaarheid). Dat betekent namelijk veiligheid voor ze. Vertrouwen hebben in een situatie hoeft ook helemaal niet prikkel-loos te zijn. Daarom werkt zo'n concurrerende prikkel juist goed!
Mesten en ronddraaien vind ik echt geen fijn signaal (als het vaste koek is; een keertje wat spanning kan ik nog begrijpen). Het hoort er niet per sé bij, denk ik.
Ook die gele zone kost meer energie, geeft adrenaline en cortisol etc af. En dat wil je niet teveel. Ik niet iig, niet als we 'gewoon' op de poetsplaats staan iig. Want je training daarna gaat waarschijnlijk ook weer die gele zone in.
En ook een verder emotioneel gebalanceerd paard kan iets specifieks eng of lastig vinden, hè? Het is niet zo dat ze per sé helemaal van de kaart moeten zijn, wil je wat aan een specifieke spannings-reactie veranderen.

Pauze training vind ik voor ieder paard goed. Maar zeker paarden die snel spanning opbouwen; of dat nou voortkomt uit angst of woede. $_/-\o_$

Ik denk bij die Lusitano('s) ook echt aan overprikkeling inderdaad. Wellicht kan hersenwerk of speuren en verrijking in de huisvesting helpen in de emotieregulatie en veerkracht. Zeker met die overgrote reacties en gevoeligheid voor bijv. wind denk ik dat je ook echt wel een stukje kan investeren in focussen op iets zónder al die grote, krachtige bewegingen.

Nomineer dit bericht ×