Bokt.nl

Citaat:

26 maart 2026/Zwitserland

De dagvaarding van Fabrice Monnet, oprichter van de vereniging Defend The Wolf, voor de rechtbank van Vaud wegens vermeende belemmering van afschietacties, wakkert de spanningen tussen voorstanders van het roofdier en actoren uit de plattelandsgemeenschap opnieuw aan. Hoewel de betrokkene de beschuldigingen krachtig ontkent en spreekt van een politieke procedure, brengt deze zaak een essentieel punt aan het licht dat vaak wordt verdoezeld: in sommige buurlanden kan het verstoren of trachten te verhinderen van reguleringsacties worden beschouwd als een ernstig misdrijf.

Het afschieten van wolven in Zwitserland: het belemmeren van de regulering kan duur uitvallen, een krachtig signaal voor de tegenstanders!

De recente gebeurtenissen in Zwitserland brengen een gevoelige kwestie die heel Europa bezighoudt, namelijk de regulering van de wolf, opnieuw in het middelpunt van de discussie. De dagvaarding van Fabrice Monnet, oprichter van de vereniging Defend The Wolf, voor de rechtbank van Vaud wegens vermeende belemmering van de afschotoperaties, wakkert de spanningen tussen verdedigers van het roofdier en actoren uit de plattelandswereld opnieuw aan. Hoewel de betrokkene de beschuldigingen krachtig ontkent en spreekt van een politieke procedure, brengt deze zaak een essentieel punt aan het licht dat vaak wordt verdoezeld: in sommige buurlanden kan het verstoren of trachten te verhinderen van reguleringsoperaties worden beschouwd als een ernstig misdrijf. Een nuttige herinnering op een moment dat de kwestie van het samenleven met de wolf ook in Frankrijk steeds scherper wordt.

Een duidelijke rode lijn getrokken door de Zwitserse autoriteiten

In Zwitserland is de aanwezigheid van de wolf niet langer een zeldzaamheid en hebben de autoriteiten hun interventiekader geleidelijk aangescherpt om de veehouderij te beschermen. Reguleringsschoten, die wettelijk zijn geregeld en kunnen gaan tot de uitroeiing van een roedel, zijn een reactie op herhaalde aanvallen of situaties die als kritiek worden beschouwd. In deze context kan elke poging tot belemmering, of deze nu fysiek, logistiek of zelfs afschrikkend is, worden vervolgd. De zaak tegen Fabrice Monnet illustreert deze vastberadenheid. Ook al blijven de feiten omstreden, het loutere vermoeden dat men een officiële operatie heeft verstoord, volstaat om een gerechtelijke procedure in gang te zetten. Dit geeft een duidelijk signaal af: wanneer de staat besluit tot regulering, mag dit niet zonder gevolgen worden belemmerd. Dit standpunt staat in schril contrast met een zekere tolerantie die elders wordt waargenomen en onderstreept de Zwitserse vastberadenheid om het openbaar gezag te handhaven ondanks de druk van activisten.

Een ideologische confrontatie die het juridische kader overstijgt

Afgezien van het individuele geval past deze dagvaarding in een gespannen politiek klimaat. Zowel in Zwitserland als in Frankrijk staan twee onverzoenbare visies tegenover elkaar wat betreft de wolf. De ene visie is die van een strikte bescherming van de soort, de andere die van een pragmatisch beheer om menselijke activiteiten te behouden. De aanhangers van de activist hekelen een gerechtelijke instrumentalisering die bedoeld is om een georganiseerde oppositie het zwijgen op te leggen. De voorstanders van regulering wijzen er op hun beurt op dat de genomen beslissingen een antwoord zijn op de realiteit ter plaatse, met herhaalde aanvallen, de nood van de veehouders en de toenemende onevenwichtigheid in bepaalde gebieden. Deze ideologische krachtmeting leidt tot een radicalisering van de standpunten. Toch lijkt de Zwitserse justitie het debat te willen heroriënteren op een eenvoudig principe: het is een recht om een beleid aan te vechten, maar het is een ander recht om de uitvoering ervan te verhinderen. En het is precies deze grens die de autoriteiten willen handhaven.

Een krachtig signaal voor het wolvenbeheer in Europa

Wat zich vandaag in Zwitserland afspeelt, reikt ver buiten de landsgrenzen. Overal in Europa dwingt de opmars van de wolf de staten ertoe hun beleid aan te passen, vaak onder druk van de lokale realiteit. De kwestie is niet langer alleen ecologisch, maar ook economisch en sociaal. Het Zwitserse voorbeeld zou een precedent kunnen scheppen in de hoofden van mensen, want het verdedigen van een zaak, hoe legitiem ook, kan geen rechtvaardiging zijn voor acties die openbare beslissingen die door de wet worden geregeld, kunnen verstoren. Op een moment dat zelfs Frankrijk zijn reguleringsmaatregelen aanscherpt, herinnert deze zaak eraan dat het gezag van de staat een centrale pijler blijft van het beheer van wilde dieren.
Tussen de regels door komt een boodschap naar voren: het samenleven met de wolf kan niet worden opgebouwd zonder duidelijke regels... en zonder strikte naleving daarvan. Zowel voor veehouders als voor dierenbeschermers zal het evenwicht noodzakelijkerwijs moeten worden gevonden in een duidelijk kader, waarin regulering, wanneer die nodig is, in de praktijk niet ter discussie kan worden gesteld.

https://www.chassons.com/non-classifiee ... fTxGpCEa8Q

Citaat:

Vledderveen (gemeente Stadskanaal)Groningen
26-03-2026

Aanval op schapen

1 schaap zwaar gewond, gat aan de voorkant tot aan het schouderblad. Schaap is geëuthanaseerd.

meldingen z.s.m naar ons nummer wolvenmeldpunt GW  +31 6 17018889 via WhatsApp.

#geenwolf

Spoiler:

Citaat:

Dank Caroline van der Plas BBB voor het indienen van deze kamervragen over de wolf. Heel blij mee!

Citaat:

Doornspijk Gelderland
26-03-2026
8.00 uur

Zichtmelding

Wolf gezien aan de Grevensweg.

meldingen z.s.m naar ons nummer wolvenmeldpunt GW +31 6 17018889 via WhatsApp.

#geenwolf

Citaat:

Zelhem Gelderland
26-03-2026
7.25 uur

Zichtmelding

Wolf gezien aan de wilfersveenweg, Wolf rent door de weide richting dwarsdijk .

meldingen z.s.m naar ons nummer wolvenmeldpunt GW  +31 6 17018889 via WhatsApp.

#geenwolf

Citaat:

27-3-2026, 7 uur.
Vier wolven gezien Sliekenweg Eemster, Drenthe

tienus63 schreef:

Toch handig dat dieren uit begrazingsprojecten niet mee tellen bij de lijst BIJ12 slachtoffers van de wolf.

Citaat:

26 maart 2026/RTV Maastricht
Natuurmonumenten zet geiten in als wolvenvoer

Item via link geen wolf in cultuurlandschap te zien.
https://www.facebook.com/share/v/1DyDLq ... tid=wwXIfr

Citaat:

Eind januari werden in de steengroeve van de ENCI be7 Maastricht drie geiten door een wolf meegenomen. Dit werd bevestigd door een DNA-analyse van de BIJ12 Natuurbehoudautoriteit. Het is de eerste bevestigde wolvenaanval binnen de gemeente Maastricht.
De aanval vond plaats in de nacht van 29. op de 30ste. Januari in de voormalige Mergel kuil. Twee geiten werden meteen gedood, een derde dier bezweek later aan zijn verwondingen. De overgebleven kudde, bestaande uit ongeveer zestig dieren, bleef ongedeerd.

De geiten behoorden tot een kudde van de organisatie 'Natuurmonumenten', die wordt ingezet in het kader van een proefproject om bepaalde vegetatie in de regio te herstellen.

Volgens ecoloog en natuurbehoudmanager Gaby Bollen van Natuurmonumenten was de aanval niet onverwacht: "Het is een dichtbevolkt gebied dicht bij de stad, dus niet de dichtstbijzijnde plek voor een wolf om daar te zwerven, maar we hadden altijd een aanval verwacht." "

Het pilotproject geiten gaat door zoals gepland ondanks de wolfaanval. De organisatie had dit scenario voorzien en wil nu onderzoeken hoe de dieren reageren op een natuurlijke vijand. "Een wolvenaanval was heel goed mogelijk, en dat hebben we meegenomen in onze planning", zegt Bollen. "We willen onderzoeken of hun natuurlijke instinct tot een einde komt, bijvoorbeeld of ze rotsen beklimmen als ze een wolf ruiken en bang worden. " Daarom zorgen we er altijd voor dat ze bij een rotswand staan. “

Dat de geiten niet beschermd worden door een wolfafstotend hek, zoals op de tweede foto te zien is, en dus praktisch op het bord van de presentatie worden geserveerd, lijkt voor deze organisatie niet uit te maken (ten opzichte van de NABU in Duitsland). En dat de getroffen, oude steengroeve elke dag bezocht wordt door honderden mensen, die daar gaan wandelen en zo de wolven verbinden met mensen met goed bereikbaar voedsel in de vorm van grazende dieren, lijken ze ook niet te begrijpen - of het maakt ze gewoon niet uit.

Citaat:

27 maart 2026
Waar hebben wij dit eerder gehoord?
Deze Italiaanse ecoloog verdiept zich al 50 jaar in de wolf en waarschuwt Nederland. ‘Ze beseffen niet welk risico ze nemen’
De wolf past zich razendsnel aan in Nederland. Het dier zou op veel plekken best eens een goed leefmilieu kunnen vinden, zoals in Oranjewoud. Daarom is een nationaal masterplan nodig, zegt de vooraanstaande wolvenecoloog Luigi Boitani (79).

Luigi Boitani is hoogleraar zoölogie aan de Sapienza Universiteit van Rome. Hij verdiept zich al in wolven sinds 1972, toen de eerste wolf werd gevangen in Midden-Italië. Boitani (79) is betrokken bij het maken van Europees beleid, hij is president van de Large Carnivore Initiative for Europe . Twee weken geleden kreeg Boitani bezoek van een delegatie van Nederlandse ambtenaren uit onder meer Gelderland en Drenthe. De bestuurders willen leren van de Italiaanse omgang met de wolf.
Aan het begin van zijn carrière had Boitani nooit verwacht dat het dier zo wijdverbreid zou raken in Europa. Maar, zo weet de professor nu, de wolf is veel flexibeler dan de meesten van ons denken. Daarom begrijpt hij geen snars van de Nederlandse manier waarop met de wolven wordt omgegaan.
Dag professor Boitani, we hebben een turbulent jaar achter de rug, met wolvenaanvallen op mensen en toenemende onvrede. Hoe kijkt u naar de Nederlandse situatie?

„Het lijkt alsof de Nederlandse autoriteiten niet beseffen welk risico ze nemen. Als het aantal wolven toeneemt, zal het dier onvermijdelijk steeds dichter bij dorpen gaan leven. Dit hoeft niet problematisch te zijn, maar draagt wel risico’s met zich mee. De wolf is vergelijkbaar met de rat en de mens. Ze kunnen overal wonen en kunnen van alles eten. Dat is ook de reden dat de wolf zich zo rap heeft verspreid over Europa in de laatste twintig jaar.”

„In Europa is al vijftig jaar niemand gedood door wolven. Maar als je dat zo wilt houden, moeten we goed in de gaten houden hoe mensen en wolven zich naar elkaar toe gedragen. Als het dier vaker dichterbij komt dan 30 meter, is hij mogelijk gewend geraakt aan mensen. De wolf heeft geleerd dat er niks ergs gebeurt.”
Zoals wolf Bram?

„Bram leerde langzaamaan dat hij dichterbij kon komen zonder consequenties. Als ik de autoriteiten was, zou ik me hebben afgevraagd of ik het risico wilde lopen dat de wolf een kind zou grijpen. Dat is uiteindelijk precies wat er gebeurde. Een wolf is nieuwsgierig en kan een mens uiteindelijk als prooi uitproberen.”

„Dat de wolf uiteindelijk meerdere keren kon aanvallen en een spelend kind meesleepte, komt doordat autoriteiten er bewust voor hebben gekozen dat risico te accepteren. Ik vind dat belachelijk. Op de snelweg worden auto’s beperkt in hoe hard ze mogen rijden, om daarmee schade en ongelukken te beperken. Op diezelfde manier zou je ook wolven met onwenselijk gedrag moeten beperken. Misschien is het maar één of twee keer per jaar, maar daar moet je wel iets mee.”
Bedoelt u afschieten?

„Dat is een van de mogelijkheden. Er zijn meer opties. In Italië hadden we één wolf die elf keer aanviel op het strand. Hij doodde niemand, maar heeft wel mensen verwond. Aan het einde werd hij gevangen en nu leeft hij in een dierenpark.”
Boitani waarschuwde Nederland al eerder

Professor Luigi Boitani schreef mee met de brief namens de Large Carnivore Initiative for Europe (LCIE), een internationale wolvenwerkgroep. De aanleiding voor die brief in november 2022 was de Nederlandse omgang met ‘de tamme wolf’ die indertijd mensen naderde op de Hoge Veluwe; het dier kreeg van hen vaak iets te eten.

De experts concludeerden met stevige taal dat er sprake was van een ‘kennelijke onwil van de Nederlandse autoriteiten om zich volledig te houden aan hun eigen protocol voor brutale wolven door niet eerder in te grijpen’, terwijl de ‘gewenning van deze wolf aan mensen al vergevorderd is’.

Een dergelijke brief is niet opnieuw gestuurd, hoewel de situatie volgens Boitani niet wezenlijk is veranderd. „Wij komen in actie om een technische toelichting te geven. Wat daar vervolgens mee gebeurt is een politieke beslissing.”
Weten we hoe wolven zich gedragen in een dichtbevolkt land als Nederland?

„Daar hebben we weinig data over. Het is belangrijk om te onthouden: niet elke wolf is hetzelfde. De ene is timide, de andere dapper, avontuurlijk of actief. Dat hangt ook af van leeftijd en sociale status. Sommige individuen zullen een kind eerder als prooi kunnen zien.”

„Toch kan ik prima voorspellen hoe wolven zich in dichtbevolkt gebied gaan gedragen. Een wolf met een ontdekkend karakter die niet wordt weggejaagd, zal steeds dichter bij mensen komen. En nog dichterbij. En nog dichterbij. Het dier kan uiteindelijk gewoon door Amsterdam lopen. Sommige mensen geloven dat niet, maar als wolven niet leren dat mensen hun vijand zijn, waarom zouden ze dat dan niet doen?”

„De wolvenpopulatie in Europa is gezond en groeiende. Dus er komen steeds meer wolven die avontuurlijk en ontdekkend zijn van aard. In Nederland is de bevolkingsdichtheid zo groot dat wolven en mensen elkaar vaker gaan zien.”
Hoe gevaarlijk is dat voor mensen?

„We weten dat wolven ooit mensen aanvielen en doodden. Met name kinderen, jonge herders, invaliden. Dit is eeuwen zo gegaan, tot begin 1800. Toen vonden mensen pistolen uit. Wolven leerden dat mensen gevaarlijk konden zijn, óók op afstand. Het aantal mensen dat door de wolf gedood werd, nam enorm af.”
Daar profiteren we nu nog van.

„Ja, en daarom moeten we zorgen dat hij niet zijn angst verliest. Voedsel geven aan de wolf zou echt verboden moeten zijn. Het zijn geen honden, laat ze met rust!”

„Als hondeneigenaar loop je trouwens al iets meer risico. Wat vaker gebeurt is dat een wolf zich op de hond richt. De eigenaar wil zijn hond bij de wolf weghouden en wordt dan zelf gebeten.”

„Ik kan talloze voorbeelden geven van confrontaties tussen hond en wolf. In Italië liep een dame ‘s nachts met haar kleine hondje aan de lijn. Een wolf uit het bos sprong op de hond. De dame was heel helder. Zij pakte haar jas en gebruikte die als vlag, daar werd de wolf bang van. Een ander voorbeeld: iemand wandelde met twee niet-aangelijnde jachthonden in het bos. Opeens renden de twee honden blaffend richting een roedel wolven. De eigenaar riep ze terug, eentje was al gedood. De ander kwam terug met de roedel in zijn kielzog. De wolven bleven op 40 meter afstand staan. De man heeft vervolgens een vriend gebeld en pas toen de roedel tegenover twee mensen stond, dropen de dieren af.”
Zouden we dan niet preventief moeten ingrijpen als een wolf dicht bij menselijke omgeving leeft?

„Nee hoor. Er leeft bijvoorbeeld een wolvin ín Rome, in het natuurreservaat Insugherata. Deze wolf in Rome is slim en laat zich nooit zien, maar ze draagt een zender, dus we weten dat ze er is. Er is voldoende te eten van voedsel wat bezoekers achterlaten. Zo’n wolf hoef je niet af te schieten, zij is geen bedreiging.”

„Wolven komen veel vaker voor in stedelijk gebied, zoals in Verona en Milaan. In Milaan hebben brandweermannen zelfs een wolf gered die niet uit het water kon komen vanwege de hoge kades in de stad.”

„Het gaat erom dat je individuele verschillen tussen wolven moet meenemen in je afweging om in te grijpen.”
Maar wat is dan uiteindelijk de beperkende factor voor het aantal wolven? Zijn dat de snelwegen? Of gaan wolven zichzelf reguleren bij overpopulatie?

„Nee. Voedsel is de voornaamste regulerende factor. Dat is er in Nederland meer dan genoeg. Zowel wild als vee. Er is meer voedsel beschikbaar dan dat we wolven zullen accepteren. Daarom moet je vroeg of laat wolven besluiten hoeveel wolven je toestaat in Nederland.”
Hoeveel zouden dat er dan moeten zijn?

„Dat is een politieke keuze. Wat zijn de maatschappelijke kosten die je accepteert? Spreek iets af, of dat nou twee, tien of vijftien roedels zijn, en hou daaraan vast. Dat betekent dus voortdurend beheren. Niet alleen als er een nieuwe ‘probleemwolf Bram’ opstaat; wolvenroedels beheren is een dagelijkse baan.”

„Je kunt het ook op zijn beloop laten. Maar kijk dan niet gek op als er straks wolven door de buitenwijken van Amsterdam lopen. Als ecoloog en wolvenliefhebber heb ik geen enkel probleem met een wolf in mijn achtertuin, maar veel anderen wel. En politiek moet een compromis zijn tussen de belangen van mensen.”
Democratisch gezien zouden er in Noord-Nederland dan al heel wat wolven afgeschoten moeten zijn. Maar dat mag niet van Europa, zeggen onze bestuurders dan.

„Dat is onzin. Je had al een aantal wolven kunnen doden, zolang er een goed plan achter zat. De Europese wet zegt dat je dieren in goede staat van instandhouding moet brengen op nationaal niveau. Daarbij mag je samenwerken met omliggende landen om gezamenlijk te zorgen voor een gezonde populatie.”

„Ik heb al meerdere papers gepubliceerd om dat uit te leggen. Het is een logische denkwijze omdat je op deze manier ook rekening houdt met factoren zoals het feit dat Nederland het dichtstbevolkte land is van Europa (ministaatjes zoals Monaco niet meegerekend, red.).”
Er is een sterke lobbygroep die wil dat je van élke wolf afblijft. Belangengroep Wolven in Utrecht bekritiseert specifiek ook u vanwege uw uitspraken.

„Ik waardeer dierenclubs omdat ze ons confronteren met ethische dilemma’s. Maar ze maken adequaat ingrijpen wel gecompliceerder, zeker in Nederland.”

„De oplossing is nooit zwart-wit. Mensen die alle wolven willen doden vind ik domme mensen. Mensen die ze allemaal willen behouden ook. We moeten een compromis sluiten, zoals dat altijd gaat in een democratie. Dus: maak een plan voor een gezonde populatie, niet op provinciaal niveau maar op landelijke schaal. En hou je eraan.”

Debbie Rijnders ontvangt Luigi Boitani in haar podcast en hekelt polarisatie

Debbie Rijnders (71), diergedragsdeskundige uit Ter Apelerkanaal, interviewde meerdere wolvenexperts onder wie Luigi Boitani ook voor haar maandelijkse podcast over dieren. Zij is al sinds 2001 geïnteresseerd in het dier.

Rijnders baalt ervan dat er niet beter wordt geluisterd naar deskundigen als Boitani. „De Nederlandse politiek had polarisatie kunnen voorkomen door met eerder en actiever beleid de zorgen van mensen serieus te nemen. Er is van alles geroepen: ‘Dé wolf is schuw, dé wolf eet liever wild en dé wolf is een gevaar’. Het punt is: dé wolf bestaat niet. Elk dier is uniek, past zich aan aan de omgeving en leert razendsnel van zijn ervaringen. Dat het dier zich makkelijk aanpast aan de mens, was al lang bekend toen de wolf naar Nederland kwam.”
„Als een overheid dingen gaat beweren, en in de praktijk blijkt het anders te zijn, dan gaan mensen zaken aandikken en een eigen verhaal vertellen. Op Facebook weet de ene het nog beter dan de andere. De voorstanders vinden dat de wolf als een slechterik wordt afgeschilderd en de tegenstanders vinden dat hij wordt opgehemeld. Uiteindelijk is de komst van de wolf in een teleurstelling uitgemond in Nederland. Dat had niet gehoeven.”

In antiwolf-Facebookgroepen is in het verleden geregeld met kogels gedreigd aan het adres van personen met positieve uitlatingen. In Drenthe zijn boswachters ondergedoken, en kregen wolvenconsulenten, filmmakers en ecologen doodsbedreigingen.

Tegelijk is ook het pro-wolvenkamp militant. Veehouders durven in het openbaar niet meer te vertellen dat ze moeite hebben met de toekomst van hun bedrijf vanwege de wolf. Ze zijn bang dat alles wat ze vertellen, tegen ze wordt gebruikt in mogelijke rechtszaken die worden aangespannen door dierenclubs als Animal Rights.

Belangengroep Wolven in Utrecht neemt het op de website stevig op voor de wolf en bestempelt Luigi Boitani als anti-wolf. Ook afschot van wolf Bram was volgens deze club absoluut onnodig. Zij benadrukken de ecologische meerwaarde van de wolf.

Die meerwaarde is overigens twijfelachtig. In een recente aflevering praat Rijnders ook met David Mech over de wolf. Deze 89-jarige Amerikaanse bioloog uit Minnesota onderzoekt de wolf al sinds 1958. Hij richtte het International Wolf Center op en publiceerde 400 wetenschappelijke onderzoeken en schreef 13 boeken.

Volgens Mech is er „geen twijfel of wolven bijdragen aan ecologische waarde van gebieden.” Maar dat gebeurt volgens Mech niet in ons land. „In Nederland is de menselijke dominantie zo groot, dat de wolf er geen ecologisch effect heeft.” Dat is in lijn met wat ook Nederlandse ecologen zien.
Medewerker Drenthe concludeert: ‘In Nederland missen we snelheid’

Vorige week was een groep ambtenaren van onder meer de provincies Drenthe en Gelderland op bezoek bij expert Luigi Boitani in Italië. De betrokken Drentse ambtenaar wil niet met zijn naam in de krant, maar heeft op verzoek van Dagblad van het Noorden lessen op papier gezet.

‘In Italië zagen we dat men relatief ontspannen omgaat met de aanwezigheid van wolven. Ook nu het aantal dieren daar de afgelopen jaren sterk is toegenomen en wolven vaker zichtbaar zijn. Opvallend is dat er ondanks die groei weinig incidenten zijn. Tegelijkertijd realiseren we ons dat Italië een ander land is dan Nederland, met andere omstandigheden en een langere ervaring met wolven’.

‘Wat ons vooral is bijgebleven uit de gesprekken met de Italiaanse professor Luigi Boitani, is dat er in Italië snel kan worden ingegrepen als zich een probleem voordoet, vaak al binnen 24 uur. Die snelheid missen we in Nederland. Daarom hebben we als provincie Drenthe recent opnieuw een brief gestuurd aan staatssecretaris Silvio Erkens van Landbouw en Natuur, met de oproep om de wet- en regelgeving rond het ingrijpen bij probleemsituaties te verduidelijken. Dat is nodig om in de praktijk sneller en effectiever te kunnen handelen’.

https://lc.nl/friesland/deze-italiaanse ... try_o5eQRQ

Citaat:

In de media is het misschien iets rustiger rond het wolvenbeleid, achter de schermen zit men niet stil. Zo reisde de Gelderse Gedeputeerde Harold Zoet begin maart met drie medewerkers van LVVN, de burgemeester van Heerde en een wethouder uit Barneveld af naar Italië. Het gezelschap sprak daar onder andere professor Luigi Boitani, de voorzitter van de Large carnivore initiative for Europe die meeschreef aan een advies voor de Europese Commissie.

Citaat:

27 maart 2026/Duitsland
Er zullen mensen teleurgesteld zijn, er zijn mensen die bij hoog en bij laag vol hielden dat dit niet zou gebeuren.....maar toch:

De Bondsraad heeft vandaag, 27 maart 2026, ingestemd met de opname van de wolf in de jachtwet.

Gunstige instandhoudingsstatus:
Als wolven zich in een gunstige instandhoudingsstatus bevinden, kan de bevoegde autoriteit in de toekomst een gebiedsoverschrijdend beheersplan opstellen. Hiermee moet worden gewaarborgd dat de jacht deze gunstige instandhoudingsstatus niet in gevaar brengt.
Een gunstige staat van instandhouding betekent: wolven leven nu en ook in de toekomst overal waar ze van nature kunnen leven. De leefomgeving en het voedselaanbod zijn voldoende om het voortbestaan op lange termijn te waarborgen. Het aantal wolven is bovendien zo groot dat ze niet met uitsterven worden bedreigd.
Grote populaties kunnen dan van 1 juli tot 31 oktober door de jacht in toom worden gehouden.

Ongunstige staat van instandhouding:
Bij een ongunstige staat van instandhouding is de jacht daarentegen alleen toegestaan om economische schade af te wenden of in het belang van de volksgezondheid of de openbare veiligheid. Weidegebieden kunnen echter ook worden vrijgegeven voor de jacht op wolven als ze vanwege hun ligging niet te beschermen zijn, zoals het geval kan zijn bij almen en dijken.

Toenemend gevaar voor weidedieren:
Hoewel de terugkeer van de wolf in Duitsland en Europa een groot succes is voor het natuurbeschermingsbeleid, zo staat in de toelichting bij de wet, neemt met het stijgende aantal wolven ook het gevaar voor kuddedieren en weidedieren toe. Zo zouden in 2024 in heel Duitsland bij ongeveer 1.100 aanvallen zo'n 4.300 landbouwhuisdieren door wolven zijn gedood of gewond. In datzelfde jaar zou ongeveer 23,4 miljoen euro zijn uitgegeven aan maatregelen ter bescherming van de kuddes. Daar komt nog eens ongeveer 780.000 euro aan compensatiebetalingen voor getroffen veehouders bij.

Hoe het verder gaat:
De wet wordt nu ondertekend en treedt in werking op de dag na de bekendmaking ervan.

Bron: Torsten Mols

Citaat:

NEDERLAND BESEFT RISICO VAN WOLVEN NIET

Delen = Lief!

Deze Italiaanse ecoloog verdiept zich al 50 jaar in de wolf en waarschuwt Nederland. ‘Ze beseffen niet welk risico ze nemen’

De wolf past zich razendsnel aan in Nederland. Het dier zou op veel plekken best eens een goed leefmilieu kunnen vinden, zoals in Stadspark in Groningen. Daarom is een nationaal masterplan nodig, zegt de vooraanstaande wolvenecoloog Luigi Boitani (79).

Luigi Boitani is hoogleraar zoölogie aan de Sapienza Universiteit van Rome. Hij verdiept zich al in wolven sinds 1972, toen de eerste wolf werd gevangen in Midden-Italië. Boitani (79) is betrokken bij het maken van Europees beleid, hij is president van de Large Carnivore Initiative for Europe .

Twee weken geleden kreeg Boitani bezoek van een delegatie van Nederlandse ambtenaren uit onder meer Gelderland en Drenthe. De bestuurders willen leren van de Italiaanse omgang met de wolf.
Aan het begin van zijn carrière had Boitani nooit verwacht dat het dier zo wijdverbreid zou raken in Europa. Maar, zo weet de professor nu, de wolf is veel flexibeler dan de meesten van ons denken. Daarom begrijpt hij geen snars van de Nederlandse manier waarop met de wolven wordt omgegaan.

Dag professor Boitani, we hebben een turbulent jaar achter de rug, met wolvenaanvallen op mensen en toenemende onvrede. Hoe kijkt u naar de Nederlandse situatie?

”Het lijkt alsof de Nederlandse autoriteiten niet beseffen welk risico ze nemen. Als het aantal wolven toeneemt, zal het dier onvermijdelijk steeds dichter bij dorpen gaan leven. Dit hoeft niet problematisch te zijn, maar draagt wel risico’s met zich mee. De wolf is vergelijkbaar met de rat en de mens. Ze kunnen overal wonen en kunnen van alles eten. Dat is ook de reden dat de wolf zich zo rap heeft verspreid over Europa in de laatste twintig jaar.”

”In Europa is al vijftig jaar niemand gedood door wolven. Maar als je dat zo wilt houden, moeten we goed in de gaten houden hoe mensen en wolven zich naar elkaar toe gedragen. Als het dier vaker dichterbij komt dan 30 meter, is hij mogelijk gewend geraakt aan mensen. De wolf heeft geleerd dat er niks ergs gebeurt.”

Zoals wolf Bram?

”Bram leerde langzaamaan dat hij dichterbij kon komen zonder consequenties. Als ik de autoriteiten was, zou ik me hebben afgevraagd of ik het risico wilde lopen dat de wolf een kind zou grijpen. Dat is uiteindelijk precies wat er gebeurde. Een wolf is nieuwsgierig en kan een mens uiteindelijk als prooi uitproberen.”

”Dat de wolf uiteindelijk meerdere keren kon aanvallen en een spelend kind meesleepte, komt doordat autoriteiten er bewust voor hebben gekozen dat risico te accepteren. Ik vind dat belachelijk. Op de snelweg worden auto’s beperkt in hoe hard ze mogen rijden, om daarmee schade en ongelukken te beperken. Op diezelfde manier zou je ook wolven met onwenselijk gedrag moeten beperken. Misschien is het maar één of twee keer per jaar, maar daar moet je wel iets mee.”

Bedoelt u afschieten?

”Dat is een van de mogelijkheden. Er zijn meer opties. In Italië hadden we één wolf die elf keer aanviel op het strand. Hij doodde niemand, maar heeft wel mensen verwond. Aan het einde werd hij gevangen en nu leeft hij in een dierenpark.”

Boitani waarschuwde Nederland al eerder
Professor Luigi Boitani schreef mee met de brief namens de Large Carnivore Initiative for Europe (LCIE), een internationale wolvenwerkgroep. De aanleiding voor die brief in november 2022 was de Nederlandse omgang met ‘de tamme wolf’ die indertijd mensen naderde op de Hoge Veluwe; het dier kreeg van hen vaak iets te eten.

De experts concludeerden met stevige taal dat er sprake was van een ‘kennelijke onwil van de Nederlandse autoriteiten om zich volledig te houden aan hun eigen protocol voor brutale wolven door niet eerder in te grijpen’, terwijl de ‘gewenning van deze wolf aan mensen al vergevorderd is’.

Een dergelijke brief is niet opnieuw gestuurd, hoewel de situatie volgens Boitani niet wezenlijk is veranderd. „Wij komen in actie om een technische toelichting te geven. Wat daar vervolgens mee gebeurt is een politieke beslissing.”

Weten we hoe wolven zich gedragen in een dichtbevolkt land als Nederland?

”Daar hebben we weinig data over. Het is belangrijk om te onthouden: niet elke wolf is hetzelfde. De ene is timide, de andere dapper, avontuurlijk of actief. Dat hangt ook af van leeftijd en sociale status. Sommige individuen zullen een kind eerder als prooi kunnen zien.”

”Toch kan ik prima voorspellen hoe wolven zich in dichtbevolkt gebied gaan gedragen. Een wolf met een ontdekkend karakter die niet wordt weggejaagd, zal steeds dichter bij mensen komen. En nog dichterbij. En nog dichterbij. Het dier kan uiteindelijk gewoon door Amsterdam lopen. Sommige mensen geloven dat niet, maar als wolven niet leren dat mensen hun vijand zijn, waarom zouden ze dat dan niet doen?”

”De wolvenpopulatie in Europa is gezond en groeiende. Dus er komen steeds meer wolven die avontuurlijk en ontdekkend zijn van aard. In Nederland is de bevolkingsdichtheid zo groot dat wolven en mensen elkaar vaker gaan zien.”

Hoe gevaarlijk is dat voor mensen?

”We weten dat wolven ooit mensen aanvielen en doodden. Met name kinderen, jonge herders, invaliden. Dit is eeuwen zo gegaan, tot begin 1800. Toen vonden mensen pistolen uit. Wolven leerden dat mensen gevaarlijk konden zijn, óók op afstand. Het aantal mensen dat door de wolf gedood werd, nam enorm af.”

Daar profiteren we nu nog van.

”Ja, en daarom moeten we zorgen dat hij niet zijn angst verliest. Voedsel geven aan de wolf zou echt verboden moeten zijn. Het zijn geen honden, laat ze met rust!”

”Als hondeneigenaar loop je trouwens al iets meer risico. Wat vaker gebeurt is dat een wolf zich op de hond richt. De eigenaar wil zijn hond bij de wolf weghouden en wordt dan zelf gebeten.”

”Ik kan talloze voorbeelden geven van confrontaties tussen hond en wolf. In Italië liep een dame ‘s nachts met haar kleine hondje aan de lijn. Een wolf uit het bos sprong op de hond. De dame was heel helder. Zij pakte haar jas en gebruikte die als vlag, daar werd de wolf bang van. Een ander voorbeeld: iemand wandelde met twee niet-aangelijnde jachthonden in het bos. Opeens renden de twee honden blaffend richting een roedel wolven. De eigenaar riep ze terug, eentje was al gedood. De ander kwam terug met de roedel in zijn kielzog. De wolven bleven op 40 meter afstand staan. De man heeft vervolgens een vriend gebeld en pas toen de roedel tegenover twee mensen stond, dropen de dieren af.”

Zouden we dan niet preventief moeten ingrijpen als een wolf dicht bij menselijke omgeving leeft?

”Nee hoor. Er leeft bijvoorbeeld een wolvin ín Rome, in het natuurreservaat Insugherata. Deze wolf in Rome is slim en laat zich nooit zien, maar ze draagt een zender, dus we weten dat ze er is. Er is voldoende te eten van voedsel wat bezoekers achterlaten. Zo’n wolf hoef je niet af te schieten, zij is geen bedreiging.”

”Wolven komen veel vaker voor in stedelijk gebied, zoals in Verona en Milaan. In Milaan hebben brandweermannen zelfs een wolf gered die niet uit het water kon komen vanwege de hoge kades in de stad.”

”Het gaat erom dat je individuele verschillen tussen wolven moet meenemen in je afweging om in te grijpen.”

Maar wat is dan uiteindelijk de beperkende factor voor het aantal wolven? Zijn dat de snelwegen? Of gaan wolven zichzelf reguleren bij overpopulatie?

”Nee. Voedsel is de voornaamste regulerende factor. Dat is er in Nederland meer dan genoeg. Zowel wild als vee. Er is meer voedsel beschikbaar dan dat we wolven zullen accepteren. Daarom moet je vroeg of laat wolven besluiten hoeveel wolven je toestaat in Nederland.”

Hoeveel zouden dat er dan moeten zijn?

”Dat is een politieke keuze. Wat zijn de maatschappelijke kosten die je accepteert? Spreek iets af, of dat nou twee, tien of vijftien roedels zijn, en hou daaraan vast. Dat betekent dus voortdurend beheren. Niet alleen als er een nieuwe ‘probleemwolf Bram’ opstaat; wolvenroedels beheren is een dagelijkse baan.”

”Je kunt het ook op zijn beloop laten. Maar kijk dan niet gek op als er straks wolven door de buitenwijken van Amsterdam lopen. Als ecoloog en wolvenliefhebber heb ik geen enkel probleem met een wolf in mijn achtertuin, maar veel anderen wel. En politiek moet een compromis zijn tussen de belangen van mensen.”

Democratisch gezien zouden er in Noord-Nederland dan al heel wat wolven afgeschoten moeten zijn. Maar dat mag niet van Europa, zeggen onze bestuurders dan.

”Dat is onzin. Je had al een aantal wolven kunnen doden, zolang er een goed plan achter zat. De Europese wet zegt dat je dieren in goede staat van instandhouding moet brengen op nationaal niveau. Daarbij mag je samenwerken met omliggende landen om gezamenlijk te zorgen voor een gezonde populatie.”

”Ik heb al meerdere papers gepubliceerd om dat uit te leggen. Het is een logische denkwijze omdat je op deze manier ook rekening houdt met factoren zoals het feit dat Nederland het dichtstbevolkte land is van Europa (ministaatjes zoals Monaco niet meegerekend, red.).”

Er is een sterke lobbygroep die wil dat je van élke wolf afblijft. Belangengroep Wolven in Utrecht bekritiseert specifiek ook u vanwege uw uitspraken.

”Ik waardeer dierenclubs omdat ze ons confronteren met ethische dilemma’s. Maar ze maken adequaat ingrijpen wel gecompliceerder, zeker in Nederland.”

”De oplossing is nooit zwart-wit. Mensen die alle wolven willen doden vind ik domme mensen. Mensen die ze allemaal willen behouden ook. We moeten een compromis sluiten, zoals dat altijd gaat in een democratie. Dus: maak een plan voor een gezonde populatie, niet op provinciaal niveau maar op landelijke schaal. En hou je eraan.”

Debbie Rijnders ontvangt Luigi Boitani in haar podcast en hekelt polarisatie.

Debbie Rijnders (71), diergedragsdeskundige uit Ter Apelerkanaal, interviewde meerdere wolvenexperts onder wie Luigi Boitani ook voor haar maandelijkse podcast over dieren. Zij is al sinds 2001 geïnteresseerd in het dier.

Rijnders baalt ervan dat er niet beter wordt geluisterd naar deskundigen als Boitani.

♦️De Nederlandse politiek had polarisatie kunnen voorkomen door met eerder en actiever beleid de zorgen van mensen serieus te nemen. Er is van alles geroepen: ‘Dé wolf is schuw, dé wolf eet liever wild en dé wolf is een gevaar’. Het punt is: dé wolf bestaat niet. Elk dier is uniek, past zich aan aan de omgeving en leert razendsnel van zijn ervaringen. Dat het dier zich makkelijk aanpast aan de mens, was al lang bekend toen de wolf naar Nederland kwam.”

♦️”Als een overheid dingen gaat beweren, en in de praktijk blijkt het anders te zijn, dan gaan mensen zaken aandikken en een eigen verhaal vertellen. Op Facebook weet de ene het nog beter dan de andere. De voorstanders vinden dat de wolf als een slechterik wordt afgeschilderd en de tegenstanders vinden dat hij wordt opgehemeld. Uiteindelijk is de komst van de wolf in een teleurstelling uitgemond in Nederland. Dat had niet gehoeven.”

In antiwolf-Facebookgroepen is in het verleden geregeld met kogels gedreigd aan het adres van personen met positieve uitlatingen. In Drenthe zijn boswachters ondergedoken, en kregen wolvenconsulenten, filmmakers en ecologen doodsbedreigingen.

Tegelijk is ook het pro-wolvenkamp militant. Veehouders durven in het openbaar niet meer te vertellen dat ze moeite hebben met de toekomst van hun bedrijf vanwege de wolf. Ze zijn bang dat alles wat ze vertellen, tegen ze wordt gebruikt in mogelijke rechtszaken die worden aangespannen door dierenclubs als Animal Rights.

Belangengroep Wolven in Utrecht neemt het op de website stevig op voor de wolf en bestempelt Luigi Boitani als anti-wolf. Ook afschot van wolf Bram was volgens deze club absoluut onnodig. Zij benadrukken de ecologische meerwaarde van de wolf.

Die meerwaarde is overigens twijfelachtig. In een recente aflevering praat Rijnders ook met David Mech over de wolf. Deze 89-jarige Amerikaanse bioloog uit Minnesota onderzoekt de wolf al sinds 1958. Hij richtte het International Wolf Center op en publiceerde 400 wetenschappelijke onderzoeken en schreef 13 boeken.

Volgens Mech is er „geen twijfel of wolven bijdragen aan ecologische waarde van gebieden.” Maar dat gebeurt volgens Mech niet in ons land. „In Nederland is de menselijke dominantie zo groot, dat de wolf er geen ecologisch effect heeft.” Dat is in lijn met wat ook Nederlandse ecologen zien.

Medewerker Drenthe concludeert: ‘In Nederland missen we snelheid’

Vorige week was een groep ambtenaren van onder meer de provincies Drenthe en Gelderland op bezoek bij expert Luigi Boitani in Italië. De betrokken Drentse ambtenaar wil niet met zijn naam in de krant, maar heeft op verzoek van Dagblad van het Noorden lessen op papier gezet.

In Italië zagen we dat men relatief ontspannen omgaat met de aanwezigheid van wolven. Ook nu het aantal dieren daar de afgelopen jaren sterk is toegenomen en wolven vaker zichtbaar zijn.

Opvallend is dat er ondanks die groei weinig incidenten zijn. Tegelijkertijd realiseren we ons dat Italië een ander land is dan Nederland, met andere omstandigheden en een langere ervaring met wolven’.

”Wat ons vooral is bijgebleven uit de gesprekken met de Italiaanse professor Luigi Boitani, is dat er in Italië snel kan worden ingegrepen als zich een probleem voordoet, vaak al binnen 24 uur. Die snelheid missen we in Nederland. Daarom hebben we als provincie Drenthe recent opnieuw een brief gestuurd aan staatssecretaris Silvio Erkens van Landbouw en Natuur, met de oproep om de wet- en regelgeving rond het ingrijpen bij probleemsituaties te verduidelijken. Dat is nodig om in de praktijk sneller en effectiever te kunnen handelen’.

https://dvhn.nl/drenthe/deze-italiaanse ... 49039.html

Citaat:

Maar als dit blondje uit Volendam dit al jaren zegt, wordt ze voor gek verklaard, met de dood bedreigd en niet serieus genomen!

“Aan het begin van zijn carrière had Boitani nooit verwacht dat het dier zo wijdverbreid zou raken in Europa. Maar, zo weet de professor nu, de wolf is veel flexibeler dan de meesten van ons denken. Daarom begrijpt hij geen snars van de Nederlandse manier waarop met de wolven wordt omgegaan. Het lijkt alsof de Nederlandse autoriteiten niet beseffen welk risico ze nemen.”

“In Europa is al vijftig jaar niemand gedood door wolven.”

Nou, heer Boitani, dat is dus niet waar dat er al 50 jaar niemand door wolven is gedood. Er zijn wel degelijk klokkenluiders die lichaamsdelen van migranten bij de Oost-Poolse grens hebben opgeraapt die zijn aangevallen en opgevreten door wolven, een paar jaar geleden. Zelfs de Poolse ‘Staatsbosbeheer’ heeft dat aan mij en de razende reporter bevestigd, en ik heb alles op tape staan. Maar de Poolse overheid houdt dit stil. Alles moet in de doofpot!

https://lc.nl/friesland/deze-italiaanse ... slM8ADr24Q

Citaat:

27 maart 2026/Putten/Gelderland
Aanval op pony, waarbij de pony gedood is
Eigenaar veel sterkte

Citaat:

27 maart 2026/Kalmhout/België
Wolf bijt geiten Dirkje en Brammetje dood in Kalmthout, eigenaar waarschuwt buren
In Kalmthout zijn in 6 dagen tijd 2 geiten in dezelfde wei doodgebeten door een wolf. Volgens het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) gaat het wellicht om wolvin Emma. "Het waren echt gezelschapsdieren, we zijn er het hart van in", zegt eigenaar Glenn Devalck.
Vorige week vrijdag vond Devalck zijn geit Dirkje dood in de wei. Een medewerker van Agentschap Natuur en Bos nam toen DNA-stalen en stelde vast dat de verwondingen — een beet in de nek en beschadigde ribben — typisch zijn voor een wolf. Uit voorzorg bracht Devalck zijn paard en zijn tweede geit enkele dagen op stal.

Toen hij de dieren later opnieuw naar buiten liet, volgde donderdagochtend een 2e aanval: geit Brammetje lag dood in de wei.

Voor Glenn was het schrikken. "Het waren echt gezelschapsdieren, bijna huisdieren. Het deed pijn om Dirkje en Brammetje zo toegetakeld te moeten zien liggen. We hebben zoveel mooie momenten beleefd met hen. Dit blijf nog even nazinderen."
Volgens Devalck stond het paard lange tijd rond het kadaver en waren er sporen te zien die erop wijzen dat het dier probeerde de wolf af te schrikken.

Hij overweegt intussen of hij nieuwe gezelschapsdieren in de wei zet of zijn paard tijdelijk moet verplaatsen.
ANB wijst naar wolvin Emma

Volgens Agentschap Natuur en Bos is de kans bijzonder groot dat het om een wolf gaat. Het bijtpatroon versterkt dat vermoeden, al blijft DNA-onderzoek noodzakelijk voor bevestiging.

In de regio is wolvin Emma, die zich in de Noorderkempen vestigde, al een tijd actief. Mogelijk is zij verantwoordelijk voor de aanvallen. Of er nog andere wolven rondzwerven, is niet duidelijk. "Van Emma zijn we zeker," zegt Denaeghel, "maar zwervende wolven kunnen altijd opduiken."
Omwonenden gewaarschuwd

Eigenaar Glenn Devalck wil met zijn verhaal zijn buren waarschuwen en sensibiliseren en hoopt dat er geen nieuwe slachtoffers vallen.

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/27 ... 5CKw3VHLMw

Spoiler:

Citaat:

24 maart 2026/Bernd Hietberg
Door welke bril kijk jij? Wolvenboek zet klas aan het denken: ‘Bij kinderen ontstaat het gesprek wel’

Met zelfgemaakte ‘wolvenbrillen’ en voorgelezen fragmenten is maandag op Kindcentrum De Wegwijzer in Westerbork het kinderboek ‘Door welke bril kijk jij?’ gepresenteerd. Centraal tijdens de bijeenkomst stond niet zozeer het boek zelf, maar het gesprek dat het losmaakt onder leerlingen.

Tijdens de presentatie lazen betrokkenen voor uit het boek en luisterden leerlingen aandachtig mee. Kinderen hadden op verzoek van dierenarts en wolvenkenner Bernd Hietberg brillen geknutseld, een verwijzing naar de centrale vraag van het boek: hoe kijk jij naar de wolf? Het eerste exemplaar werd maandag door de kinderen uitgereikt aan Hietberg, die betrokken was bij de totstandkoming van het boek.

Het kinderboek van schrijver Kees Opmeer uit Ruinen moet basisschoolleerlingen een beter begrip geven van alles wat over de wolf beweerd wordt. Volgens hem een ‘zo neutraal mogelijke’ weergave, maar wel tegenhanger van boeken waarin het roofdier wordt verheerlijkt.
Opmeer schreef het kinderboek met ondersteuning van Bernd Hietberg en uitgever Albert Smit van Stichting Cultuurfilms Drenthe. In het voorwoord stelt Hietberg - voorstander van het beheer van de wolf - dat het boek en de lesbrief antwoord willen geven op de ‘achterhaalde informatie die nog steeds over de wolf wordt verspreid’.

‘Kinderen durven te zeggen wat ze voelen’

Volgens Hietberg blijkt juist in de klas hoe sterk het onderwerp leeft. Afgelopen week las hij al een hoofdstuk voor aan leerlingen en ging hij met hen in gesprek. „Dat heeft ze echt aan het denken gezet”, zegt hij. „Er waren nu vijf of zes kinderen die durfden te zeggen dat ze de wolf echt eng vinden. Sommigen hebben er zelfs dromen over. Tegelijkertijd zijn er ook kinderen die het juist het toppunt van natuurherstel in Nederland vinden.”

Die uiteenlopende reacties verrassen hem niet, maar hij ziet wel een belangrijk verschil met het debat onder volwassenen. „Die verschillende ‘brillen’ zijn er dus al bij kinderen. Alleen: bij hen ontstaat een goed gesprek. Volwassenen staan vaak lijnrecht tegenover elkaar.”
Gesprek in plaats van polarisatie

Volgens Hietberg laat de presentatie zien waar het boek voor bedoeld is: ruimte creëren voor gesprek en begrip. „Dit onderwerp hoort gewoon in de klas thuis, net als ander actueel nieuws”, zegt hij. „Je merkt dat kinderen erover willen praten.” Het boek wordt samen met een lesbrief gratis aangeboden aan basisscholen in Drenthe. Die lesbrief moet leerlingen helpen hun gedachten te verwoorden en kennis te maken met verschillende perspectieven op de wolf.

De belangstelling voor het lesmateriaal reikt inmiddels verder dan de provincie. „We krijgen zelfs aanvragen uit Zeeland”, aldus Hietberg. „Daar is de wolf nog niet, maar scholen willen het onderwerp wel alvast bespreekbaar maken.” Volgens hem een geeft dat aan dat het thema breed leeft. „We hebben hier echt iets te pakken waar behoefte aan is.”

https://dvhn.nl/drenthe/midden-drenthe/ ... ks-IGGrSXw

Citaat:

26 maart 2026/Süderhastedt/Sleeswijk-Holstein/Duitsland
Grote wolven aanval op schapen
https://www.facebook.com/share/p/1Ledbvs1nC/[/quote

Spoiler:

Citaat:

27 maart 2026/Orvelteveld/Drenthe
Zichtmelding wolf, 23:06 uur

Citaat:

28 maart 2026/Lheebroek/Drenthe
Aanval op schapen
12 schapen gedood
Eigenaar veel sterkte

Spoiler: