Heb het even door ChatGPT gegooid. Die winst op papier is een ding, dat snap ik wel, maar voor de rest klinkt het helemaal niet gek, mits dit klopt?
ChatGPT schreef: Randvoorwaarden (voor zover nu bekend)
- Belasting over werkelijk rendement
(rente + dividend + koerswinst, ook als je niet verkoopt)
- Tarief: 36%
- Heffingsvrij rendement: ± €1.800 per persoon per jaar
- Geen heffingsvrij vermogen meer van €57.000
- Verliezen zijn verrekenbaar
- Peildatum: verschil tussen 1 januari en 31 december + ontvangen inkomsten
Wat telt mee in box 3:
- Spaargeld
- Gewone beleggingsrekening
- Crypto
- Tweede woning
- Etc.
Wat telt níet mee:
- Werkgeverspensioen
- AOW
- Fiscaal geblokkeerde pensioenrekening (lijfrente / banksparen / pensioenbeleggen met fiscale status)
Belangrijk verschil:
“Ik beleg voor mijn pensioen” via een normale broker = box 3
“Ik pensioenbeleg fiscaal” (geblokkeerde rekening) = niet in box 3
---
Mediaan uitgangspunt (excl. woning en werkgeverspensioen)
We nemen realistische mediaancijfers:
- Spaargeld: €23.000
- Beleggingen: €23.000
→ Totaal vrij vermogen: €46.000
Dit is iemand die én spaart én een beetje belegt.
---
Scenario 1 – Mediaan persoon, gemiddeld jaar
Vermogen:
- €23.000 spaargeld (3% rente → €690)
- €23.000 beleggingen (6% rendement → €1.380)
Totaal rendement: €2.070
Heffingsvrij: €1.800
Belastbaar: €270
Belasting 36% → €97
➡️ Effect: rond de honderd euro belasting.
---
Scenario 2 – Mediaan persoon, goed beursjaar
- Spaargeld 3% → €690
- Beleggingen +10% → €2.300
Totaal rendement: €2.990
Belastbaar: €1.190
36% → €428 belasting
➡️ In sterke jaren een paar honderd euro.
---
Scenario 3 – Mediaan persoon, slecht jaar
- Spaargeld 3% → €690
- Beleggingen -10% → -€2.300
Netto rendement: -€1.610
➡️ Geen belasting
➡️ Verlies mag je verrekenen
---
Scenario 4 – Mediaan persoon die “voor pensioen” belegt via gewone broker
Dit is tegenwoordig best gangbaar: iemand bouwt zelf aanvullend pensioen op via ETF’s bij een broker, maar zonder fiscale pensioenrekening.
Stel:
- €15.000 spaargeld
- €35.000 belegd (pensioenpot via broker)
→ Totaal: €50.000 box 3-vermogen
Gemiddeld jaar (6% op beleggingen, 3% rente):
- Spaargeld: €450
- Beleggingen: €2.100
→ Totaal rendement: €2.550
Vrijstelling: €1.800
Belastbaar: €750
36% → €270 belasting
Hier zie je dus: “voor je pensioen beleggen” maakt fiscaal geen verschil als het geen geblokkeerde rekening is.
---
Scenario 5 – Zelfde persoon, maar via fiscale pensioenrekening
Stel die €35.000 zit in een geblokkeerde pensioenrekening (lijfrente/pensioenbeleggen).
Dan telt alleen het vrije vermogen mee:
- €15.000 spaargeld
Rente 3% → €450
Dat ligt onder €1.800
➡️ Geen box 3 belasting
Dus het verschil kan honderden euro’s per jaar zijn.
Daar staat tegenover:
- Geld zit vast tot pensioendatum
- Uitkering wordt later belast in box 1
Het is dus uitstel, geen volledige vrijstelling.
---
Scenario 6 – Iets boven mediaan
Stel:
- €30.000 spaargeld
- €40.000 beleggingen
→ €70.000 totaal
Gemiddeld jaar:
- Spaargeld 3% → €900
- Beleggingen 6% → €2.400
→ €3.300 rendement
Vrijstelling €1.800
Belastbaar €1.500
36% → €540 belasting
Dit is het segment waar het merkbaarder wordt, maar nog steeds geen extreme bedragen.
---
Waar ligt grofweg de kantelgrens?
Bij 4% gemiddeld rendement:
€1.800 ÷ 0,04 = €45.000 vermogen
Dus rond €45.000 begint iemand gemiddeld belasting te betalen.
Bij 6% rendement ligt die grens rond €30.000.
Dat betekent:
- Pure spaarders onder ± €60.000 blijven meestal buiten schot.
- Mensen met serieuze beleggingsportefeuilles betalen eerder.
---
Conclusie voor de “mediaan Nederlander”
1. Met alleen spaargeld → meestal geen belasting.
2. Met mediaan spaargeld + mediaan beleggingen → vaak €0 tot enkele honderden euro’s per jaar.
3. Zelf pensioen beleggen via broker → telt gewoon mee, dus belasting mogelijk.
4. Fiscaal pensioenbeleggen → valt buiten box 3, dus geen directe belasting.
Het nieuwe systeem verschuift de grens dus van:
“Hoeveel vermogen heb je?”
naar
“Hoeveel rendement maak je?”
Voor de echte mediaan gaat het meestal om beperkte bedragen.
Voor hogere middenklasse met grotere portefeuilles kan het oplopen.