kleurvererving

Moderators: Neonlight, C_arola, Firelight, Sica, Dyonne, NadjaNadja, balance, Essie73

Toevoegen aan eigen berichten
 
 
Kim_S

Berichten: 3581
Geregistreerd: 11-09-04
Woonplaats: Roosendaal

kleurvererving

Link naar dit bericht Geplaatst door de TopicStarter : 01-05-05 15:31

ik heb ooit eens ergens een schema gezien van kleurvererving, nou weet ik dat je nooit zeker weet wat voor kleur het veulen wordt maar ik was toch benieuwd of iemand hier iets van weet
bijvoorbeeld
bont x zwart = ???

Zamora
Berichten: 8320
Geregistreerd: 22-11-03
Woonplaats: Kampen

Re: kleurvererving

Link naar dit bericht Geplaatst: 01-05-05 17:14

Dat is zo iets ingewikkelds haha.
Het ligt er ook aan wat de ouders voor kleur hebben ed.....

Supertje

Berichten: 7242
Geregistreerd: 03-10-02
Woonplaats: Hoekse waard

Re: kleurvererving

Link naar dit bericht Geplaatst: 01-05-05 17:21

Dit stuk had ik nog op mijn pc staan, heb het al eens eerder uitgelegd, en gelukkig opgeslagen:

Voor de kleuren van paarden zijn verschillende genen verantwoordelijk. Genen bestaat uit chromosomen, die altijd in paren voorkomen. Zo'n paar bestaat uit 1 chromosoom van de moeder, en 1 van de vader.
Om een kleur-gen te beschrijven worden letters gebruikt om het overzichtelijk te maken. Deze letters worden ook altijd in paren opgeschreven, en staan voor de 2 chromosomen. Alle letters bij elkaar is de kleurformule van het paard.
Voor iedere eigenschap zijn dus 2 chromosomen verantwoordelijk. Vaak overheerst 1 eigenschap de andere, waardoor je aan de buitenkant maar 1 eigenschap ziet, de andere is verborgen. Een overheersend gen is dominant, en een gen wat door een ander gen overheersd kan worden heet recessief.
Heeft een paard dus een recessief en een dominant gen, dan zal alleen het dominante gen te zien zijn. Maar dat paard kan wel het recessieve gen doorgeven, en als het veulen dan van de andere ouder ook dat recessieve gen doorkrijgt wordt die eigenschap ineens wel zichtbaar.
Een dominant gen wordt aangegeven met een hoofdletter, een recessief gen met een kleine letter.
Als een paard 2 dezelfde genen heeft, 2 recessieve of 2 dominante, wordt dat homozygoot genoemd (fokzuiver) Zo'n paard zal altijd hetzelfde gen doorgeven. Heeft het paard 2 verschillende genen, 1 recessieve en 1 dominante dat is het paard heterozygoot (fokonzuiver), zo'n paard kan óf en ene, óf het andere gen doorgeven.

Voorbeeld:
De kleur schimmel wordt aangegeven met de letter G (grijs). Schimmel is bij paarden dominant. Als een paard het gen voor schimmel draagt is dat dus ook altijd te zien. Als een paard van de ene ouder een gen voor schimmel krijgt (G), en van de ander een gen voor niet-schimmel (g), is het paard dus Gg (heterozygoot schimmel), wat betekend dat hij zelf schimmel is. Dit paard kan echter G of g doorgeven. Als hij de g doorgeeft, zal de nakomeling geen schimmel zijn. Geeft hij de G door, dan is de nakomeling wel schimmel.
Een schimmel die van beide ouders een schimmelgen krijgt is GG (homozygoot schimmel), kan alleen de G doorgeven, en geeft dus altijd schimmel nakomelingen.


Er zijn bij paarden 2 basiskleuren, vos en zwart. Dit is afhankelijk van het expressie-gen E.
E is zwart, e is vos.
Zwart is dominant over vos. Een paard met minstens 1x E is zwart, een paard met ee is een vos.
Een paard met Ee zal dus als basis zwart hebben, omdat zwart dominant is over vos.

Een paard zonder E (ee) is als basis vos
Een paard met Ee is als basis zwart, maar kan zowel zwart als vos doorgeven.
Een paard met EE is als basis zwart, en kan ook alleen zwart doorgeven.

Bruin wordt veroorzaakt door een 'extra' gen, namelijk agouti, wat de zwarte kleur terug dringt naar de benen, staart en manen. Agouti is dominant over zwart. Een vos kan ook augouti dragen, maar op vos heeft agouti geen effect.
Een paard met als basis zwart en met een augouti-gen zal dus altijd bruin zijn. Agouti wordt aangegeven met de letter A.

Een bruin paard kan dus zijn:
EEAA = zal altijd zwart + agouti doorgeven, is homozygoot voor beide eigenschappen
EEAa = zal altijd zwart doorgeven, maar niet altijd augouti, is homozygoot voor zwart, heterozygoot voor agouti.
EeAa = Is heterozygoot voor beide eigenschappen.
EeAA = is heterozygoot voor zwart, maar homozygoot voor agouti.

Platenbont (Tobiano) is ook zo'n 'extra' gen. Tobiano gaat 'over' een normale kleur heen, veranderd dus niets aan de kleur, maar zorgt alleen voor witte vlekken op de kleur die het paard al heeft.
Tobiano is dominant. Een paard wat een Tobiano (bont-) gen draagt is dus ook altijd bont. Tobiano wordt aangegeven met T. Een bont paard kan dus Tt of TT hebben.

Een zwart-bont paard kan dus zijn:
EEaaTt
EeaaTt
EeaaTT
EEaaTT

Een zwart paard kan zijn:
EEaa
Eeaa

aan de hand hiervan kun je berekenen hoeveel kans je op een bepaalde kleur hebt

Mogelijke uitkomsten voor veulen:
EEaaTt (zwartbont)
EeaaTt (zwartbont)
EEaatt (zwart)
eeaaTt (vosbont)
eeaatt (vos)

Dat zou dus zijn:
37,5 % kans op zwartbont
37,5 % kans op zwart
12,5 % kans op vosbont
12,5 % kans op vos

Hierin ga ik er dus vanuit dat de bonte een zwartbonte is, heeft hij een andere kleur, dan klopt dit niet.
Om een preciezere berekening te maken moet je eigenlijk ook de kleuren van de ouders van de hengst en merrie weten.

Kim_S

Berichten: 3581
Geregistreerd: 11-09-04
Woonplaats: Roosendaal

Re: kleurvererving

Link naar dit bericht Geplaatst door de TopicStarter : 01-05-05 19:23

hartstikke bedankt;)