Sport
Over twee weken wordt ze 29 jaar: Peta T Model AA (Thomas 327 uit Wietske T v. Djurre 284). De T staat voor familie Talma uit Oldeberkoop, die de merrie nog altijd in hun bezit heeft.
Je kunt gerust stellen dat Peta T een begrip is in Friesland. ‘Bijna overal waar ik kom, krijg ik de vraag hoe het met Peta is’, aldus Pieter Talma. De merrie loopt samen met een Shetlandermaatje bij hem in de wei, die grenst aan hun zorgwoning bij de boerderij van hun zoon en zijn gezin. ’s Morgens zet ik de paarden buiten. En om vier uur verschijnt haar hoofd hier voor het raam, zo van “Kom me nu maar eens halen”. Dan wil ze naar stal.’
Fetje Ster Prefererent
Talma was veehandelaar van beroep. Zijn vrouw Anneke en vijf van hun zes kinderen waren gek op paarden. Eén van hen is Annelies, inmiddels de enige die nog iets met paarden heeft. Zij weet nog goed dat de springpaarden en pony’s van de familie op een gegeven moment geleidelijk aan plaats maakten voor Friese paarden. ‘Met de KWPN’ers hadden ze zo vaak pech. Het eerste Friese paard dat mijn vader en moeder kochten, was Fetje Ster Preferent (Jochem 259). Zij was meteen een goeie en werd de grondlegger van de uitgebreide Friezenfokkerij van mijn vader en moeder.’
Lief en braaf
Annelies kan zich het moment dat Peta T geboren werd, in 1997, niet herinneren. ‘We hadden in die tijd 8 tot 10 veulentjes per jaar. Peta viel niet echt op tot ze als twenter mee ging naar de keuring. Dat deden we altijd met de tweejarigen. Niet zozeer vanwege een premie, maar vooral met als doel dat ze in handen kwamen en mak werden. Toen begonnen we haar op te merken. Ze kreeg een eerste premie, met de opmerking van Louise Hompe dat ze een prachtig gelijnde merrie was, maar wel wat maat miste. Wat mij vooral bijbleef, was dat Peta ontzettend lief en braaf was.’
Doel bereikt
Vanwege haar eerste premie was er animo van kopers, en Pieter Talma had daar met zijn handelaarsinstelling wel oren naar. ‘Maar ik wilde haar niet kwijt. Heit zei dat hij haar nog een jaartje zou houden, maar dat ik erop moest rekenen dat ze dan weg zou gaan. Dat wilde ik voorkomen door te laten zien hoe mak ze wel niet was. Toen ze drie was, klom ik zo op haar rug. Ik riep heit en mem erbij om te komen kijken. Hij schrok, want er had toch van alles kunnen gebeuren, daar achter de boerderij op het harde. Maar ja, doel bereikt, hij zag dat ze braaf was … en vooralsnog mocht ze blijven.’
Heimwee
Vóór de stamboekkeuring werd Peta T naar Piet Sibma in Rottum gebracht. Annelies: ‘Die belde na een dikke week op met het advies haar maar weer op te halen. Peta had heimwee … Met zijn hulp op afstand trainde ik Peta op weg naar de keuring, waar Peta vlot Ster werd, met een eerste premie. Ze haalde als driejarige de vereiste 1.56m net. En ja, ze had daarmee ook bereikt dat ze voor altijd bij ons mocht blijven.’
Alleen maar oranje lintjes
Annelies startte Peta T op dressuurwedstrijden en bereikte uiteindelijk de klasse Z1. ‘Ik kon alles met haar en spande haar bijvoorbeeld ook in om de bak te slepen. Tussen de bedrijven door kreeg ze acht veulens, maar we hadden geen geluk met haar in de fokkerij. Vier nakomelingen verongelukten op jonge leeftijd en alleen haar eerste veulen, de merrie Isa van de Weeme (Jasper 366) werd Ster. Peta T werd als zevenjarige uitgeroepen tot Modelmerrie; ze behaalde dat jaar 2004 het AA-certificaat voor haar zadelproef. Op de keuringen, waar we met de hele familie naar toe gingen, liet ze zich altijd fantastisch zien; telkens gingen we er naar de Centrale Keuring om met een oranje lintje naar huis te gaan.’
Zilveren zweep
‘Voor de grap had ik me laten overhalen om met haar mee te doen aan de Zilveren zweep op de fokdag in Garyp. Geen idee wat dat inhield, zo’n tuigwedstrijd. Ik kon een beetje sturen, maar het was Peta T die op eigen kracht de hoofdprijs binnenhaalde, een geweldige herinnering.’
Gouden familiepaard
Annelies omschrijft de merrie als een echt familiepaard. ‘Als wij naar mijn ouders in Oldeberkoop gaan, ziet Peta ons al tussen de huizen door aan komen. Dan loopt ze al naar het hek om ons te verwelkomen, want dan weet ze: ze komen meteen naar mij toe. Alle kleinkinderen zijn gek op haar en rijden graag een rondje op haar rug. Ze is superfit en altijd attent. Haar witte haren verraden haar hoge leeftijd. Ik scheer haar altijd in het na- en voorjaar om haar te helpen door haar vacht heen te komen. Verder krijgt ze gewoon goed ruwvoer en ’s ochtends en ’s avonds een schepje biks. Een liksteen is altijd voorhanden, voor de nodige mineralen. Maar ze stapt, draaft, rolt en komt soepel in de benen. Het is een kwieke oude dame, een voorbeeld van de duurzaamheid van het Friese paard.’
Credits voor heit en mem
Annelies vindt dat de merrie het verdient om hier in de spotlight te staan. ‘Ze heeft misschien niet het hoogste niveau behaald in de sport of de kampioenspaarden gebracht, al kreeg de helft van haar veulens een 1e premie. Maar ze is goud waard vanwege haar unieke karakter. Ze staat op elke familiefoto, want ze hoort erbij. Mijn vader en moeder verdienen alle credits omdat wij onze paardenhobby konden beoefen. En omdat zij Peta aangehouden hebben. Want er zijn veel mensen geweest die achter haar aan hebben gezeten; mijn vader kon haar elke dag wel verkopen. Ook hebben ze haar ervoor behoed dat ze kapot ging door (te)veel veulens te krijgen. Als Modelmerrie was ze natuurlijk heel interessant voor de fokkerij, maar ook daarin kozen ze voor het welzijn van de merrie, niet voor het geld.’
Disclaimer: Wij hebben geen foto die aansluit bij dit artikel, of waar wij toestemming voor hebben om te gebruiken. Daarom hebben wij er een foto ter illustratie bij gezet. Heb jij een passende foto met toestemming voor commercieel gebruik? Stuur dan even een PB naar een van de Nieuwsredactieleden of het Nieuwsredactie-account.