Geplaatst Algemeen
De provincie Flevoland gaat vaker in de gaten houden hoe het staat met de grote grazers en vogels in de Oostvaardersplassen. Naast een groot onderzoek om de zes jaar komt er elke één of twee jaar een voortgangsrapportage over het beheer. Daarbij wordt ook de situatie van kleine zoogdieren, amfibieën en vissen meegenomen, omdat zij belangrijk zijn voor de voedselketen in het gebied.
Die toezegging heeft gedeputeerde Harold Hofstra gedaan in een commissievergadering van Provinciale Staten. De commissie besprak de zogeheten review van het beleid in de Oostvaardersplassen, die vorig jaar is gedaan door Wageningen Environmental Research (WENR).
Meer tijd
De evaluatie concludeerde dat maatregelen die sinds 2018 zijn ingevoerd op advies van de Commissie Van Geel hun eerste vruchten afwerpen: door de vermindering van het aantal heckrunderen, konikpaarden en edelherten hebben de grazers meer voedsel en is hun conditie beter. Ook gaat het na het droogleggen en weer vernatten van het moerasgebied weer voorzichtig beter met verschillende vogelsoorten. Toch is het te vroeg voor harde conclusies, omdat hiervoor de maatregelen meer tijd moeten krijgen.
GroenLinks-PvdA, VVD, CDA, ChristenUnie, SGP en D66 onderschrijven de conclusies en vinden dat het huidige beleid kan worden voortgezet. Diverse fracties drongen er bij de gedeputeerde op aan om de aanbeveling van WENR over te nemen en de situatie van de kleine zoogdieren, amfibieën en vissen beter te monitoren.
Dat gebeurt tot nu toe niet, terwijl deze dieren een belangrijke functie hebben in het voedsel voor de vogels in de Oostvaardersplassen. Ook moet de provincie beter volgen wat recreatie en toerisme doet met het gebied.
Visie
De PVV was kritisch op het huidige beheer. Dat functioneert op dit moment en zorgt voor voldoende voedsel, maar dit is heel kwetsbaar en afhankelijk van de weeromstandigheden. Ook het aantal ganzen in het gebied is belangrijk, want zij eten het gras op voor de poten van de grote grazers, aldus de PVV.
Hoewel de evaluatie daarvoor niet was bedoeld, zou het beleid voor de Oostvaardersplassen moeten worden herzien, zo vindt de partij. Vermindering van het aantal grote grazers en maatregelen om het aantal ganzen terug te dringen moeten niet worden uitgesloten.
"Wij missen een scherpe visie op hoe de geconstateerde kwetsbaarheden structureel worden aangepakt. Daarom is onze conclusie dat de review niet vraagt om doorgaan zoals het is, maar om het beleidskader te versterken", aldus PVV-fractievoorzitter Bianca Goeman. Zij noemde de Oostvaardersplassen "een dierentuin".
De BBB pleitte voor de bouw van een onderkomen voor de grote grazers, zodat die bij regen en kou droog kunnen liggen herkauwen en kunnen worden bijgevoerd. Dat kwam op het CDA toch verdacht over als het opzetten van een veehouderij, maar volgens de BBB zou het kunnen gaan om een eenvoudig onderkomen voor enkele maanden per jaar.
Anticonceptie
De Partij voor de Dieren is positief dat het college meer diersoorten en de bezoekersaantallen in het gebied gaat monitoren, maar is kritisch dat de instandhoudingsdoelen voor vogelsoorten niet worden gehaald.
Dat het aantal grazers elk voorjaar op circa 1.100 uitkomt klinkt positief, maar daarvoor worden jaarlijks wel honderden dieren ("moeder en kind") afgeschoten. De partij plaatst kritische noten bij de conditie van sommige dieren: gemiddeld gaat het goed met de kuddes en is bijvoeren niet nodig, maar er zijn wel degelijk dieren die sterk zijn vermagerd en lijden.
De PvdD pleitte opnieuw voor anticonceptie boven afschot als middel om het aantal grazers te beperken, maar de evaluatie heeft hierover geen uitspraken gedaan. De partij vindt het in elk geval de moeite waard om anticonceptie nader te onderzoeken. Enkele jaren terug pleitte de PVV hier ook voor.
Maar volgens gedeputeerde Harold Hofstra is anticonceptie praktisch zeer moeilijk uitvoerbaar, omdat het in de praktijk heel lastig is om dicht genoeg bij de dieren te komen om ze de benodigde injectie te geven. De PvdD dient waarschijnlijk volgende week in de vergadering van Provinciale Staten een motie in over een haalbaarheidsonderzoek naar anticonceptie.
Conditie
Bij de commissievergadering sprak ook Hart voor Dieren Oostvaardersplassen in. Voorzitter Eddy Nagel betoogde dat het beheer van de grote grazers helemaal niet overeenkomt met wat de Commissie van Geel in 2018 heeft geadviseerd.
Het welzijn van de grote grazers moest gewaarborgd zijn en onnodig lijden door voedseltekorten moest worden voorkomen, maar het tegendeel is volgens Nagel waar. De grens waarop wordt bijgevoerd ligt veel te hoog, waardoor de dieren een slechte conditie hebben.
De bewering van Staatsbosbeheer dat de grazers vorige week in de sneeuw zelf voldoende voedsel konden vinden, klopt volgens de actiegroep niet. Ze hadden wel degelijk moeite om het korte gras te vinden en te eten, zodat er bijgevoerd had moeten worden.
Gedeputeerde Hofstra ontkende dat de conditie van de grazers onder een grens was gezakt: "Als de indruk wordt gewekt dat er geen eten is in het gebied, dan moet iemand mij gaan uitleggen waar die dieren dan hun eten vandaan halen. Ik heb daar nog geen McDonald's in het gebied gezien, dus er moet voldoende vegetatie zijn om te kunnen eten."
