Geplaatst Bokt Community
In mijn vorige blog heb ik jullie een dagje meegenomen op wedstrijd. In deze en aankomende blogs wil ik jullie graag van wat praktische tips voorzien om een nog betere dressuurproef te rijden. We beginnen met de klasses BB en B. Veel leesplezier!
Goed om te weten: ik ben dan wel een KNHS-official, maar alles wat ik hier schrijf is op persoonlijke titel, ik spreek dus niet namens de KNHS.
Ik (links) aan het jureren bij de Kringkampioenschappen als jury bij H
ⒸFlash Fotografie
Als ik iets heb geleerd in mijn uren in het juryhok: wat je ziet als jury kan enorm verschillen met het gevoel en de beleving van de ruiter. Eigenlijk wist ik dat als wedstrijdruiter ook al. Je herkent het onderstaande voorbeeld vast wel.
Je hebt voor je gevoel een heerlijke proef gereden. Alle werkpunten uit je lessen en tips van je instructeur heb je in deze proef meegenomen en je hebt een flinke vooruitgang laten zien ten opzichte van de vorige wedstrijd. Vol verwachting loop je naar het bakje met protocollen, vist snel dat blaadje met jouw naam eruit, draait hem direct om, zodat de totaalscore te zien is… 178 punten… Wat een teleurstelling. Hoe kan dat nou? De vorige wedstrijd had je 189 punten en deze proef voelde echt veel beter. Is je protocol misschien verwisseld? Had de jury een slechte dag? Is er iets niet goed opgeteld? Alle mogelijke verklaringen schieten door je hoofd, hoe kan dit nou?
Herkenbaar? Ook andersom had ik het regelmatig. Dan had ik een proef gereden waarin mijn paard geen enkele meter met zijn gedachten bij me was, ik voor elke drafpas in de goede richting alle zeilen bij moest zetten en voor mijn gevoel rondreed alsof ik nog niet eens wist op welk been ik moest lichtrijden. En dan kwam het protocol met de totaalscore: 193. Gevoelsmatig compleet onverdiend. Toch komen beide scenario’s regelmatig voor. Meestal helpt het als je dan naar de plaatsing kijkt. Waar sta je ten opzichte van de andere deelnemers? Zit daar groei in ten opzichte van de vorige wedstrijden? En soms heb je gewoon een keertje een beetje pech. Of een beetje mazzel. Probeer niet naar één wedstrijd te kijken, maar bekijk je hele ontwikkellijn.
Gelukkig zijn er zeker dingen die je als ruiter kan doen om een betere proef te rijden. Naast het trainen om het algemene beeld te verbeteren natuurlijk. Zo zie ik als jurylid vaak dezelfde foutjes of slordigheden terugkomen in proeven, daar kan jij als wedstrijdruiter ook van leren. Het is ook goed om te weten dat door de plaats van het juryhokje bepaalde (delen van) oefeningen voor de jury heel goed zichtbaar zijn. Dit geldt met name voor oefeningen die op de lijn A-X-C worden getoond. Die onderdelen wil je dus extra nauwkeurig rijden. Hieronder vind je enkele tips om proeven in de klasses BB en B nog beter te rijden.
Baan verkennen
Voorafgaand aan het starten van je proef heb je even de tijd om een rondje door de baan te rijden. Dit mag in stap, draf en galop. Maak gebruik van deze mogelijkheid om het paard alvast rechts- en linksom door de baan en langs het juryhok te laten lopen en te laten kijken. Is er iets spannend? Blijf zelf rustig, maar probeer het paard wel voorwaarts te houden. Paarden vinden het fijn als jij de leiding neemt, dus vrijblijvend stappen kan onveilig voelen voor het paard en juist spanning geven. Blijf dus niet te lang stappen, maar draaf actief de baan rond. In draf maak je in de beperkte tijd nou eenmaal meer meters en kan je het paard meer van de baan laten zien. Als je genoeg tijd hebt kan je het paard ook alvast een keertje recht naar het juryhok laten draven, dat geeft vertrouwen voor het binnenkomen in de proef.
Het binnenkomen
In alle BB en B proeven moet je A-X-C binnenkomen in arbeidsdraf. Op het moment dat je het seintje krijgt van de jury, heb je nog 45 seconden om aan je proef te beginnen. Dat is genoeg tijd om nog even een volte te draaien of van hand te veranderen. Bedenk vooraf vanaf welke kant je na het verkennen van de baan wil starten. Kies de kant waar jij het makkelijkst een mooie wending in rijdt, de kans dat je dan bij A ook op de juiste lijn terecht komt en je een vloeiende start maakt is dan veel groter. Daarna is het recht houden van het paard meestal de grootste uitdaging. Gaat je paard toch wat slingeren? Geef dan been en rijd het paard iets meer voorwaarts. Net als bij het fietsen, trekt je paard vaak recht als je iets meer vaart hebt. Vooral niet gaan tegensturen en corrigeren, dat geeft vaak een onrustig beeld. Rijd zo lang mogelijk door tot C en zet dan een vloeiende wending in naar de gevraagde kant. Een goed begin is het halve werk!
ⒸFlash Fotografie
Overgangen
In de klasse BB en B worden veel overgangen gevraagd. Deze hoeven nog niet op de letter uitgevoerd te worden, je hebt hier meerdere meters de tijd voor. Bereid je paard rustig voor op de overgang en probeer zowel voor als na de overgang de kwaliteit van de gang gelijk te houden. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de overgang van draf naar stap. Het paard loopt in een ontspannen, actieve draf en na de overgang kakt het tempo helemaal in en lijkt het paard in slow-motion door de bak te sloffen. Behoud de activiteit uit de draf in de overgang, zodat je een actieve en voorwaartse stap kan laten zien. Stap is geen pauze, het is een belangrijk onderdeel van je proef. Zorg dat je paard ook in stap alert en aan de hulpen blijft.
Bij de overgang naar galop zien we graag een overgang aan de hulp, die niet voorafgegaan wordt aan tien passen hollen in draf. Verkeerde galop? Kan gebeuren. Zet je paard dan zo snel mogelijk terug naar draf en opnieuw aanspringen. Laat het paard niet doorlopen in de verkeerde galop, dan telt dit ook mee in het volgende onderdeel. Ook bij de overgang van galop naar draf is het belangrijk dat de draf zijn kwaliteit behoudt. Zorg dat je snel na de overgang weer tempocontrole hebt en het paard niet enthousiast door laat rennen alsof er nog een trein gehaald moet worden.
Wendingen en figuren
De wendingen en figuren die in deze klasses worden gevraagd zijn redelijk eenvoudig. Dat betekent niet dat er geen punten op te scoren zijn! Een nette wending op de juiste plaats, waarbij het paard constant blijft in tempo, fijn in verbinding gaat en die vanuit het binnenbeen naar de buitenteugel gereden wordt, kan op een hoge score rekenen. In deze klasses zie ik ruiters soms onvoorbereid aan een wending beginnen en dit is goed terug te zien aan de reactie van het paard. Zorg dat je de proef goed kent en weet waar een wending gereden moet worden, zodat je je paard niet op het laatste moment aan de binnenteugel van de hoefslag moet sleuren. Dat zou ik graag wat minder vaak terugzien in de wedstrijdring.
In de klasse B wordt een gebroken lijn 5 meter gevraagd. Oefen dit thuis door een pylon neer te zetten in de bak, net iets voor de 5 meter en rijd daar omheen. In de proeven zie ik veel vaker dat een gebroken lijn te klein wordt gereden, dan dat ze te groot worden gereden. Maak gebruik van die kennis en maak hem net een beetje groter dan je eigenlijk denkt dat hij moet.
De grote volte wordt in beide klasses gevraagd. Wanneer deze volte bij C of A gevraagd wordt, zie ik vaak dat het eerste of laatste kwart van de volte niet mooi rond wordt gereden. Veel ruiters rijden door de hoek bij deze grote voltes, in plaats van dat ze de hoek mooi afronden. Zonde! Ook het rijden van een mooie grote volte, kan je oefenen door pylonnen neer te zetten.
De proeven in deze klasses bevatten niet veel technisch lastige onderdelen, daardoor kan je juist veel punten scoren wanneer je de oefeningen netjes en zorgvuldig uitvoert. Op een ronde volte, een rechte lijn en een mooie wending is heel goed te trainen! Je hoeft zeker geen dressuurgefokte topper te hebben om een nette proef te rijden.
ⒸFlash Fotografie
Enkele passen verruimen
In de klasse B wordt deze oefening in stap en in draf gevraagd. In stap zie ik vaak dat ruiters gaan drijven en duwen met hun zit, met het risico dat het paard gaat dribbelen en aandraaft. Heel jammer! Je zult daarvoor waarschijnlijk een onvoldoende krijgen. Dat kan je gelukkig redelijk eenvoudig voorkomen. Zorg dat je paard al voor de oefening actief stapt. Wanneer je het paard dan bij het verruimen iets meer halslengte geeft, kan het paard de bovenlijn en de passen verlengen. Dat is vaak al genoeg voor een zichtbaar verschil en dat levert je wel een voldoende op.
Ook in draf wordt de oefening ‘enkele passen verruimen' gevraagd. Als jury waardeer ik het daarbij enorm, wanneer de overgangen van en naar het verruimen duidelijk worden gereden. Dus actief naar de verruiming toe rijden en ook weer bewust terugrijden. Dat eerste gaat vaak erg goed! Ruiters komen de wending door, maken hun paard recht en geven een flinke dot gas om een verruiming te tonen. Het terugrijden wordt helaas vaak vergeten. Paarden hollen door en nemen pas in de eerstvolgende hoek of wending gas terug. Niet omdat de ruiter dit aangeeft, maar omdat het paard uit zichzelf in de wending wat tempo verliest. Zorg ervoor dat je na de verruiming, voor de hoek en de eerstvolgende letter, weer tempocontrole hebt. Wanneer je kort daarna een andere oefening moet inzetten, bijvoorbeeld A afwenden, geef je jezelf tijd voor een goede voorbereiding. Dat soort kleine handigheidjes, leveren vaak bij meerdere onderdelen een voordeel op.
Algemeen beeld
In de BB en de B is het niet nodig dat je paard de volledige proef in constante aanleuning en perfect nageeflijk loopt. Toch zie je vaak dat proeven waarbij dit al wel lukt, hoger worden gewaardeerd door de jury. Dit heeft niet alleen te maken met de totaalindruk. Wanneer je paard met een constante verbinding en enigszins in balans loopt, lukt het de ruiter ook beter om de oefeningen netjes voor te bereiden en af te werken. Rijd maar eens een wending met een paard dat wiebelig en/of tegen de hand is, dan moet je als ruiter (bijna letterlijk) alle zeilen bijzetten om de bocht om te komen. Dat is voor stukjes in de BB of B-proef echt niet erg, maar je krijgt daar natuurlijk wel een lagere beoordeling voor dan wanneer het al wel lukt om het paard fijn in balans te laten lopen.
Voor veel ruiters in deze klasses is het wedstrijdrijden vrij nieuw en dat kan best spannend zijn! Spanning bij de ruiter uit zich in de proef vaak op één van deze twee manieren: er wordt te weinig gereden of er wordt te veel gereden. Sommige ruiters lijken wat te verlammen van de spanning en worden in de proef afwachtend. Dat is lastig voor een paard, dat vaak ook nog onervaren is. Een paard heeft jou nodig als leider en kan wel wat steun gebruiken in deze nieuwe omgeving. Blijf contact houden met het paard en neem de leiding.
Ook zie ik soms ruiters die van de spanning juist te veel gaan doen en gehaast door de proef heen jagen. Vaak hebben ze dit niet eens door. Maar onbewust maken ze hierdoor het rijden van een nette proef ontzettend moeilijk voor zichzelf. Probeer maar eens een gebroken lijn te rijden met 50 km/pu, dat is onmogelijk. Hoe hoger het tempo, hoe minder tijd je jezelf geeft om een oefening voor te bereiden en af te werken. Vergeet niet om tussendoor ook adem te halen en zelf even te ontspannen.
Wat vooral belangrijk is: zorg dat je, samen met je paard, plezier hebt! Een wedstrijd is een mooi moment om te laten zien wat je al kan en om te weten waar je staat. Maar het is vooral iets dat je samen met je paard doet, omdat je het leuk vindt. Probeer daarom onderweg te genieten, dat straal je dan ook uit naar een jury. Je krijgt geen cijfer voor je glimlach, maar plezier uitstralen wordt door een jury zeker gewaardeerd!
Veel succes op je volgende wedstrijd! Ik hoor graag aan welke tips je iets hebt gehad.
