Bokt.nl

**Geplaatst door de TopicStarter** : 27-08-23 08:42

Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst door de TopicStarter : 27-08-23 08:42

Jacobskruidaardvlo. Foto: Nikk/Flickr

Het aantal plekken waar jakobskruiskruid wordt gevonden, is twee keer zo groot als in 1975. Larven van een kever vormen een natuurlijke vijand, maar geduld is een schone zaak, ziet Boki Luske van het Louis Bolk Instituut.

De tweejarige giftige plant jakobskruiskruid produceert in het tweede jaar veel zaden, die dit kruid vervolgens verspreiden. Een volwassen plant produceert tussen de 75.000 en 200.000 zaden, dus de populatie kan zich snel uitbreiden.

Volgens onderzoeker Boki Luske van het Louis Bolk Instituut is de plant ecologisch gezien waardevol. Er komen 180 soorten insecten op af zoals vlinders en bijen.

Bermbeheer
Mede als gevolg van de enorme hoeveelheid zaad die wordt geproduceerd, neemt de hoeveelheid planten toe. In het verleden werd het kruid nog weleens gezaaid voor bermbeheer. Daarbij krijgt het de kans op plekken waar land wordt teruggegeven aan de natuur. Hier vindt vaak geen beheer plaats.

Verder nestelt de plant zich op kale plekken, bijvoorbeeld als gevolg van beweiding en extensivering. De plant is het eerste jaar herkenbaar als een rozet. In het tweede jaar is het herkenbaar aan lange stengels en gekartelde bladeren.

Nadeel is de giftigheid, vooral voor paarden en runderen en in mindere mate voor schapen. Die laatste beschikken over een enzym in het maag-darmkanaal dat de gifstof gedeeltelijk onschadelijk maakt. Daarom worden schapen weleens ingezet om het kruid te bestrijden.

Voederwinning
Voor paarden en runderen geldt dit niet. "De giftigheid is in het veld voor paarden en rundvee geen probleem. Ze eten het niet. Na de voederwinning is dit niet meer herkenbaar, waardoor vee kan sterven als gevolg van leverfalen", zegt Luske.

"Het maaisel kun je daarom nergens meer gebruiken. Het is ook een kostenpost. Eigenlijk kun je het alleen maar composteren, waardoor het zaad zich niet meer verder verspreidt. Een andere optie is om de planten uit te steken en te composteren", legt de onderzoeker uit.

Natuurlijke vijand
Voor het Louis Bolk Instituut is dit reden om te kijken naar een oplossing voor dit lastig te bestrijden kruid. Er is een natuurlijke vijand: een klein bruin kevertje, de jacobskruidaardvlo. In Nieuw-Zeeland en de Amerikaanse staat Oregon zijn hier succesvol proeven mee gedaan. Omdat jakobskruiskruid in Nieuw-Zeeland een exotische soort is, werd hiervoor de kever geïmporteerd uit Zwitserland en Italië.

Die kever legt in de zomer eitjes aan de voet van het jakobskruiskruid. Het volgende voorjaar komen de eitjes uit, waarna de larven zich een weg omhoog vreten door de plant, waardoor de sapstroom wordt verstoord en de plant zich niet verder kan ontwikkelen. Vanaf juni komen de volwassen kevertjes tevoorschijn en leggen ze eitjes.

Proef
Deze ervaringen in het buitenland waren voor het Louis Bolk Instituut aanleiding om bij biologisch melkveehouder Sjaak Sprangers in het Brabantse Kaatsheuvel een proef te doen met deze kever, die van nature in de Nederlandse duinen voorkomt. In 2010 zijn de kevertjes gevangen bij de duinen in Wassenaar.

De dertig kevertjes zijn vervolgens uitgezet op een weide van Sprangers, waarna het perceel vier jaar werd gevolgd. Aan het einde van deze periode bleek de proef niet het gewenste resultaat op te leveren en werd deze afgesloten.

Opmerkelijke ontdekking
Enkele jaren geleden kwam de biologisch melkveehouder tot een opmerkelijke ontdekking. De jakobskruiskruidplanten kwamen niet tot ontwikkeling en begonnen in een vroeg stadium te bloeien. Noodbloei, noemt de ondernemer dit. [i][i]"De plant merkt dat ie het lastig krijgt en om zich toch voort te kunnen planten, begint de plant te bloeien."[/i][/i] Andere planten worden bruin.

Toen de biologisch melkveehouder een minder gezonde plant doorsneed, zag hij dat de binnenkant van de stengel was doorboord. Ook trof hij hier een larve aan. In de omgeving zag hij na lang speuren de 2 millimeter grote kever, herkenbaar aan de grote achterpoten.

Afstand beperkt
Met die poten kan de kever springen, vandaar de naam 'vlo'. Omdat het beest niet kan vliegen, is de afstand beperkt. "Het bereik ligt op 20 meter in één jaar", schat Sprangers in.

Dat was voor de ondernemer reden om besmette planten uit te steken. Niet voor de composthoop, maar om ze elders opnieuw te planten. Hiermee verspreidt hij ook de kever, die zich overigens via paringen vermeerdert.

Verbluffend resultaat
Anno 2023, enkele jaren later, is het resultaat in deze weide, waar nu het jongvee loopt, verbluffend. De meeste planten in de wei kleuren bruin of zijn wat kleiner. Wel staan er nog planten in bloei en worden sporadisch nog zaden verspreid. In veel aangetaste planten is de larve van de kever te vinden.

Sprangers is tevreden over dit resultaat. "Verschillende collega-melkveehouders hebben hier planten uitgestoken om ze op hun eigen perceel te plaatsen, zodat deze zich hier kunnen vermeerderen."

Kruid geeft onomkeerbare aantasting lever
De giftige effecten van jakobskruiskruid zijn te wijten aan gifstoffen, die vooral de cellen van de lever aantasten, meldt Royal GD. De gifstoffen bevinden zich in alle delen van de planten en blijven actief in gedroogde planten. Wanneer ze op het land afsterven, verdwijnen de gifstoffen.

Jakobskruiskruidvergiftiging geeft verschijnselen van leverfalen, zoals geelzucht en zonnebrand. Daarnaast wordt afwijkend gedrag zoals ernstige depressie, doelloos ronddwalen of -cirkelen, evenwichtsproblemen en uitval gezien. Verschijnselen kunnen ook minder duidelijk zijn zoals productieklachten en vermageren. Opvallend van deze gifstoffen is dat ze een aanhoudend en langdurig effect kunnen hebben gedurende weken of in sommige gevallen maanden. Dat zorgt ervoor dat verschijnselen soms lang na de opname optreden. Dat maakt het soms lastig om symptomen te koppelen aan het eten van dit kruid.

Deel op Facebook Tweet Foutje gespot? Tip de redactie

**Geplaatst**: 27-08-23 08:47

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 27-08-23 08:47

Grappig: in 2014 wordt het onderzoek gestopt wegens geen resultaat, nog eens 4-5 jaar later blijkt het toch resultaat te geven.
Dan hebben de collega's veehouders nog even geduld nodig voordat ze resultaat gaan zien van de verhuisde kevers...

Zou mooi zijn als Koppert (wereldleider in het kweken van natuurlijke vijanden tegen van alles en nog wat, vooral voor de kassenbouw) hier insprong en ze ging kweken.

**Geplaatst**: 27-08-23 08:54

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 27-08-23 08:54

Wat bizar van nieuw Zeeland, een exoot importeren om een exoot te bestrijden

**Geplaatst**: 27-08-23 08:54

Geplaatst: 27-08-23 08:54

Ik hoorde laatst dat de enorme bijensterfte waarschijnlijk veroorzaakt is door het gif in JKK. Ook honing zou er niet vrij van zijn.
Het werk van die kever is mooi maar wel erg langzaam. Ik ben ook wel benieuwd of ze zich echt beperken tot JKK. Straks blijkt over jaren dat ze weer andere planten vernietigen en die kevers weer een plaag vormen.

**Geplaatst**: 27-08-23 09:01

Geplaatst: 27-08-23 09:01

Pillow, dat bericht is verspreid door FDF door een op zich interessant Duits onderzoek uit 2011 verkeerd te interpreteren. In werkelijkheid sterven er geen bijen door jkk nectar.

**Geplaatst**: 27-08-23 10:25

Geplaatst: 27-08-23 10:25

Sintara schreef:
Wat bizar van nieuw Zeeland, een exoot importeren om een exoot te bestrijden

O dat doen ze daar de hele tijd. Gevolg oa brul kikker plaag, hermelijnenplaag, zelfs kamelen populatie loopt uit de hand. Heb even geen tijd de inns en outs op te zoeken maar er wordt daar nogal wat geïntroduceerd en vervolgens weer iets geïntroduceerd om het te bestrijden wat dan weer uit de hand loopt.

**Geplaatst**: 27-08-23 10:27

Geplaatst: 27-08-23 10:27

Marigold schreef:
Sintara schreef:
Wat bizar van nieuw Zeeland, een exoot importeren om een exoot te bestrijden

O dat doen ze daar de hele tijd. Gevolg oa brul kikker plaag, hermelijnenplaag, zelfs kamelen populatie loopt uit de hand. Heb even geen tijd de inns en outs op te zoeken maar er wordt daar nogal wat geïntroduceerd en vervolgens weer iets geïntroduceerd om het te bestrijden wat dan weer uit de hand loopt.

dat is australie volgens mij

**Geplaatst**: 27-08-23 10:43

Geplaatst: 27-08-23 10:43

In beide landen is van alles van buitenaf aangesleept.
En worden vervolgens weer heel veel dieren gedood.
En daar blijft het niet bij, ze prutsen wat af daar.

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2017/11/23 ... van-exote/

Introductie van parasieten behorende bij nieuwe soorten is op zich ook weer spannend. Nu dus een kevertje dat de aanwas van de JKK niet kon bijhouden.
Voor exotische grondels geldt dat wel de vissen, maar niet de parasieten in het NLse water terecht zijn gekomen. Wat mede hun invasieve succes veroorzaakt.
Maar JKK is een inheemse plant dus dan zou je denken dat die kever hier ook van nature voorkomt. Door het uitzaaien is de plant de baas geworden want die kever kan dat tempo niet bijhouden met zijn max 20 meter verplaatsing per diertjes leven. Dus voor die herintroductie is dan wel wat te zeggen.

**Geplaatst**: 27-08-23 12:31

Geplaatst: 27-08-23 12:31

Als je het artikel goed leest, zijn de kevertjes gewoon gevangen in de Nederlandse duinen. Waar JKK van oorsprong thuishoort. En waar de boel gewoon in evenwicht is.
De JKK in de rest van Nederland is daar geintroduceerd zonder het kevertje.

**Geplaatst**: 27-08-23 12:39

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 27-08-23 12:39

Inderdaad dus tijd voor Koppert of Brinkman deze te gaan kweken.
En laat de gemeentes en provincies die dan maar eens kopen.
Die hebben immers ook de jkk overal gezaaid.

**Geplaatst**: 27-08-23 12:39

Geplaatst: 27-08-23 12:39

en dan hebben we over zoveel jaar geen jkk meer en een plaag van die kevers die dan misschien wel wat anders gaan eten wat we totaal niet kwijt willen :')

ben benieuwd

**Geplaatst**: 27-08-23 14:43

Geplaatst: 27-08-23 14:43

ellepel schreef:
en dan hebben we over zoveel jaar geen jkk meer en een plaag van die kevers die dan misschien wel wat anders gaan eten wat we totaal niet kwijt willen
ben benieuwd

Zo werkt natuurlijke bestrijding niet. Er zullen nooit zoveel kevers (en St Jacobsvlinderrupsen) zijn dat de JKK totaal wordt uitgeroeid. Er zal een evenwicht ontstaan. We hebben ook geen plaag van St Jacobsvlinders, ondanks dat de rups giftig is...
En met kevers die van nature hier voorkomen zal ook die kever een natuurlijke vijand hebben, en als ook die kever, net als de rups, giftig is, gaat-ie ongetwijfeld dood van de honger als de JKK op is.

**Geplaatst**: 27-08-23 14:47

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 27-08-23 14:47

FIJN! Mogen ze hier ook wel beginnen want het groeit als een bezetene hier in de buurt, alles gele velden met die rotbloemetjes!

**Geplaatst**: 28-08-23 00:20

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 28-08-23 00:20

Watvoor gevolg heeft dit kevertje (of eigenlijk de inname van JKK) op bijv. vogels die het kevertje opeten?

**Geplaatst**: 28-08-23 07:22

Geplaatst: 28-08-23 07:22

pillow schreef:
Ik hoorde laatst dat de enorme bijensterfte waarschijnlijk veroorzaakt is door het gif in.

Dat klopt niet maar dat doet FDF graag geloven, zie o.a. informatie in de deze link: https://www.jakobskruiskruid.com/Blog/2 ... ge-honing/

“De stelling dat larven gevoelig zijn voor PA’s is dus juist, maar dat het in natuurlijke omstandigheden uitgesloten is dat larven ooit aan zulke hoeveelheden worden blootgesteld is gemakshalve achterwege gelaten. De conclusie van het onderzoek is feitelijk dat een honingbijenvolk van nature nooit negatieve gevolgen zal ondervinden van beschikbare PA’s in de omgeving en dus losstaat van bijensterfte.

“Ein Monitoring des Polleneintrages von einem Bienenvolk an aufeinanderfolgenden Tagen (gleicher Standort und unveränderte Vegetation) hat gezeigt, dass an den unterschiedlichen Tagen unterschiedliche Pflanzenpollen in den Stock eingetragen wurden. Durch die Variation des Pflanzenspektrums bei den Sammelflügen nimmt die Biene automatisch ein Vermischen der Pollen unterschiedlicher Herkunft vor (Winston, 1991).”

Bovendien noemde ik eerder al dat honingbijen slechts één van de +/- 360 bijensoorten zijn. Er zijn ook bijensoorten die uitsluitend op één plantsoort vliegen, oligolectische soorten, zoals heggenrank (wordt bevlogen door de heggenrankbij). En toch, de achteruitgang van de bijenstand geldt voor vrijwel álle bijensoorten. Ruim 55% van de in ons land aanwezige bijensoorten staat op deze rode lijst, door het Duitse onderzoek aan te halen wordt er een link gelegd die met geen mogelijkheid te onderbouwen is.

Mijn conclusie is daarom vrij compact: de achteruitgang van bijen staat los van de aanwezigheid van Jakobskruiskruid. Zélfs als je dit (best boeiende) Duitse onderzoek bekijkt.”

**Geplaatst**: 28-08-23 08:12

Geplaatst: 28-08-23 08:12

Forcalquier schreef:
Watvoor gevolg heeft dit kevertje (of eigenlijk de inname van JKK) op bijv. vogels die het kevertje opeten?

Ik heb zitten zoeken maar kan niets vinden over dat het kevertje zelf ook giftig zou zijn.

Het kevertje kent maar 1 generatie per jaar en overwintert als larve (in JKK-planten dus), dus ik denk dat een explosie van kevers en dus een keverplaag ook niet echt mogelijk is. Geen JKK-planten meer, geen overwinterende larven.

**Geplaatst**: 28-08-23 18:11

Geplaatst: 28-08-23 18:11

En terwijl ik deze post met enige verbazing lees , staat vriend grote vuilzak nr 7 te vullen met uitgestoken JKK in de paarden weide ....
Rot spul

**Geplaatst**: 28-08-23 18:54

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 28-08-23 18:54

Kun je JKK wel composteren? Dat zaad zit dan in de compost of is dat te rijk om te kunnen groeien?

**Geplaatst**: 28-08-23 20:53

Geplaatst: 28-08-23 20:53

cissy schreef:
Kun je JKK wel composteren? Dat zaad zit dan in de compost of is dat te rijk om te kunnen groeien?

In de groene container doen.

**Geplaatst**: 29-08-23 07:23

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 29-08-23 07:23

Onkruid, welk ook, gaat hier inderdaad de groene bak in.
Blad en gras op de mesthoop. Maar onkruid niet.

**Geplaatst**: 29-08-23 07:29

Geplaatst: 29-08-23 07:29

cissy schreef:
Kun je JKK wel composteren? Dat zaad zit dan in de compost of is dat te rijk om te kunnen groeien?

Bij goed composteren wordt de composthoop 70 graden of warmer. Zaad van verreweg de meeste planten wordt daardoor gedood. Ook dat van JKK. De inhoud van groene containers wordt ook gecomposteerd. Als daar onkruidzaad in zou zitten zou die compost niet verkocht kunnen worden. Niet in bulk voor agrarische gebruik, en niet in de vorm van compost in zakken die bij de tuincentra liggen. En daar verdwijnt die compost nu uiteraard heen, dat is de bedoeling van gescheiden inzameling.

Het enige spul onverwoestbaar is en dat ook niet in de groene kliko's mag is Japanse duizendknoop. Dat overleeft alles, dus ook composteren en moet in de grijze kliko.

**Geplaatst**: 29-08-23 09:51

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 29-08-23 09:51

Je eigen compostbak haalt deze temperaturen niet, dus daar het niet opgooien

**Geplaatst**: 29-08-23 09:53

Re: Keverlarve opent jacht op jakobskruiskruid

Geplaatst: 29-08-23 09:53

Misschien in het midden wel. Maar niet overal en als je dan niet genoeg hebt opgeschept dan zaai het lekker.
Ik neem het risico iig niet.

Nomineer dit bericht ×