Algemeen

Edward Gal en Totilas. Foto ©Kit Houghton
David Stickland, van Global Dressage Analytics, is een senior onderzoeksfysicus op Princeton University. Hij werkt bij CERN, Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire, in Genève. Hij werkt daar aan experimenten, als coördinator van straalcondities en helderheid. Hij is ook een fervent dressuurfan en hij houdt ervan om dressuurscores te analyseren. Hij heeft de laatste tien jaar regelmatig bijgedragen aan Eurodressage.
Het Totilas-effect? De evolutie van medaille winnende scores
Nu het eind van het kampioenschappenseizoen is gekomen, leek het me wel interessant om te zien hoe de scores van de teammedailles zijn geëvolueerd over de laatste twintig jaar.
In die periode zijn de regels voor teammedailles wat veranderd. Om het begrijpelijk te houden, gebruik ik de gemiddelde Grand Prix- of Grand Prix Special-scores, of in sommige gevallen een optelsom van allebei, die zijn gebruikt om de top drie van prijzen winnende combinaties voor elk land te berekenen. Het is het simpelste uitgangspunt om te evolutie te bekijken.
Tussen 2008 en 2009 gebeurde iets radicaals
Tussen 2008 en 2009 gebeurde er iets radicaals. Dit gebeurde niet alleen voor de gouden medailles, maar ook voor zilver en brons. Alle scores schoten omhoog.
De gemiddelde teamscore voor goud is sinds 2009 79,9%. Van 2000 tot 2008 was dit 74,5%. Tussen 2000 tot 2008 waren de scores gemiddeld iets lager. Na die periode zijn ze hoger geworden, met als toppunt een winnende teamscore van 82,9% in Tokio . De gouden scores van vóór 2008 zouden in Tokio nog niet eens een "chocolade medaille", de vierde prijs, hebben opgeleverd.
De hoogste score in de Grand Prix in 2008 was 76,4%. Het "slechtste" team, dat in 2021 nog een medaille won, had een score van 76,8%.
Dit zijn de feiten, nu is het tijd voor speculaties: wat gebeurde er in 2009? Totilas verscheen op het toneel.
Het Totilas-effect?
In juni 2009 startten Edward Gal en Totilas voor het eerst internationaal op Grand Prix-niveau, op het CHIO in Rotterdam. Ze behaalden hier een score van 79,149%. Ik zag ze vier weken later in Hickstad (Dank je Dane Rawlins, voor deze geweldige wedstrijd) en ze scoorden daar 79,745%. De verandering in de dressuur was ingezet.
Het was slechts een maand later, toen ze 84,085% behaalden op het EK in Windsor, waar ik het genoegen had een champagnesessie met TeamNL bij te wonen. Dit was, verrassend genoeg, in een plaatselijk café in Windsor. Ze hadden waarschijnlijk nog nooit zoveel champagne verkocht op 1 avond. Waarschijnlijk daarna ook nooit meer.
Zoals we allemaal weten, hield de combinatie niet lang stand. In Lexington scoorden ze nog 75,708%, voordat Totilas werd verkocht.
Totilas werd snel opgevolgd door Valegro, maar de verandering in de scores had al plaatsgevonden. Ik vraag me af of de verandering in scores natuurlijk was, of dat deze door mensen was gemaakt.
Meer eenheid in het team
Ik wil dieper ingaan op een ander interessant punt, dat is gebeurd sinds 2008. Als je per team kijkt naar hoeveel ruiters boven het teamgemiddels scoorden, en hoeveel eronder, zien we één belangrijke verandering. Ik heb het over de top zes teams: in 2008 zat 40% van de ruiters boven het teamgemiddelde. In een team van 3 houdt dit in dat de meeste teams één "sterke" combinatie hadden, en twee "zwakkere". In 2021 is het compleet omgedraaid: nu scoort 60% van de ruiters boven het teamgemiddelde, dus twee "sterke" combinaties en één "zwakkere").
De feiten: in 2008 was er slechts één land met twee sterke en één zwakkere combinatie, terwijl dit in 2021 omgekeerd is: er is slechts één team met één sterke en twee zwakkere combinaties.
De eenheid in het team is in al deze landen drastisch gestegen. Het duidelijkste voorbeeld is de prestatie van het Duitse team in Tokio: 84,668%, 83,298% en 80,608%. Hier kan duidelijk geen combinatie als de zwakste schakel worden aangewezen.
Nieuwe generatie
Heeft Totilas het totaalplaatje veranderd? Was hij het begin van de nieuwe generatie?
Ik denk dat in de tussenliggende jaren, en na Totilas, harmonie een steeds belangrijkere maatstaaf is geworden. Dit maakt de sport, naar mijn mening, nog mooier.
Op de site van Eurodressage staat een grafiek met de gemiddelde medaille winnende scores.
Door David Stickland.