Blog, Bokt Community
Toen Hylke Hettema voor haar studie Arabisch in Egypte verzeild raakte, verloor ze haar hart aan het land bij het rijden van Arabische paarden in hun oorspronkelijke omgeving: de woestijn. Haar oude ambitie om Arabieren te fokken kwam naar boven en voor ze het wist had ze een merrie. En nog een. En nog een. Om te rijden kwamen er tevens hengsten op stal. Inmiddels is ze trotse eigenaresse van Al Safy Arabians. In haar blogs stelt ze haar paarden voor -een handvol Straight Arabians en een aantal rescues van de straat- en deelt ze haar avonturen in Egypte met ons. Haar overige blogs kun je lezen op http://grenzeloospaardenmeisje.nl/
--
Toen Allah het paard ging scheppen sprak hij tot de Zuiderwind en zei: “Ik wil een dier uit je maken. Maak jezelf compact.” En dat deed de Zuiderwind, en van dit stof maakte Allah een kumait- gekleurd dier.
Toen sprak Allah: “Ik creëer je, oh Arabier, ik geef je de kastanjekleur van de mier; Mensen zullen je volgen waar je ook gaat; je zal goed zijn voor vluchten als navolging. Aan je voorpluk bind ik overwinning op het slagveld. Je zult voor de Mens een bron van geluk en rijkdom zijn; je rug zal een zetel van eer zijn en je buik vol schatten; elke graan gerst aan jou gegeven zal de zondenaar van compassie voorzien.
Toen zegende Allah het Paard en gaf hem het teken van overwinning en geluk- een witte ster op zijn voorhoofd.

Salmin als deupie
Het Arabische paard is omhuld met legendes en mythes. Voor Nederlandse paardenfans is het gewoon één van de vele rassen waaruit je zou kunnen kiezen. Maar overal in het Midden Oosten, de thuishaven van de Arabier, is dit hèt ras. Hoewel de meeste theorieën over de oorsprong van het ras niet op waarheid berusten is er geen twijfel mogelijk over het feit dat de Arabier onderdeel is van de Arabische en misschien zelfs Islamitische cultuur. Menig Egyptisch fokker noemt religie en afkomst als motivatie op de vraag waarom hij/zij (Arabische) paarden fokt.
Er zijn ruim 600 geregistreerde fokkers van zuiver Egyptische Arabische paarden (Straight Egyptian Arabian horses) in Egypte. Samen produceren ze meer dan 1200 veulens per jaar. Hoewel SE Arabieren een van de meest zeldzame en dus ook meteen duurste bloedlijnengroepen is, betekent dat niet, dat de fokmerries in enorme luxe leven. We nemen een kijkje in het leven van de legbatterijen van Egypte.

gelukkig hebben onze paardenkinderen het beter dan gemiddeld
Er is een wezenlijk verschil tussen Arabische fokmerries en hun Baladi collega's. Zoals uit bovenstaande bedoeïenen legende blijkt, redeneert men dat de buiken van Arabische merries schatten van rijkdom bevatten. Niet raar als je bedenkt dat Arabische paarden door de geschiedenis heen fors duurder zijn geweest (en vaak nog steeds zijn) dan niet raszuivere paarden. In Egypte heerst dan ook de overtuiging dat je absoluut niet op Arabische merries moet rijden, een gedachtegang die bewijst hoe weinig men eigenlijk weet van de geschiedenis van hun geliefde ras, ondanks dat ze wel beweren de kennis in huis te hebben. Bedoeïenen reden voornamelijk op merries, om allerlei praktische redenen. Maar terwijl de Arabische merries met hun dikke buiken nooit iets voor hun eigenaar hoeven te doen behalve eten en poepen, worden Baladi merries vaak tot op de dag van bevalling ingezet voor zwaar werk.
De luxe stallen van de meeste fokkers in Egypte zijn een optisch bedrog. Paarden komen amper buiten en er zijn stallen waar je meteen een naar gevoel krijgt wanneer je meer dan 50 boxen ziet en slechts 1 paddock die kleiner is dan een gemiddelde rijbak. De merries worden ook nog eens enorme hoeveelheden gevoerd, een naar gevolg van het idee van de moddervette “showconditie”. Veel van deze paarden worden namelijk alleen maar aangeschaft in de hoop dat ze een showkampioen zullen produceren. Produceren ze alleen jochies of almaar van slechte kwaliteit, en uiteraard is het meestal de “schuld” van de dekhengst, dan worden ze gauw te koop aangeboden in de hoop dat een andere fokker ermee verder moddert.

Amal met dochtertje Amira
Maar niet alleen omdat ze letterlijk opgehokt gehouden worden noem ik deze Arabische dames de legmerries. De meeste fokkers zijn in de veronderstelling dat er slechts een handvol goede hengsten in Egypte zijn en baseren dit op de exorbitante dekgelden. Om dus maximale winst te behalen worden de merries in bosjes onderworpen aan hormoon injecties en andere chemicaliën die ervoor zorgen dat ze allemaal op dezelfde dag hengstig worden en zo kan men het aangekochte peperdure kwakje insemineren in meerdere merries. Maar dit “trial& error” fokken gebeurt helaas niet alleen in Egypte, maar het heeft wel veel grotere negatieve gevolgen. Aangezien er geen amateur sportwereld is waarin ongeregistreerde of ongewenste veulens een pennymeisje voor het leven kunnen vinden, worden veel (hengst)veulens na het spenen aan handelaren gegeven om ze te laten “verdwijnen”. Ze zijn nu gedegradeerd tot Baladi en gedoemd een kar te trekken of toeristen rond de pyramiden te racen.
Ook het afspenen gebeurt vaak op een fabriek-achtige wijze. Omdat gemiddelde fokkers zeker 10 tot 15 veulens per jaar produceren en dus over weinig stal- en paddockruimte beschikt is het heel gewoon dat men 2 of zelfs 3 tot 4 veulens in een box propt. Met naar buiten gaan is het belangrijk dat er zo veel mogelijk paardenkleuters tegelijk in de paddock gaan dus men speent vrijwel alles tegelijk af. Sommige veulens zijn dan pas 4 maanden oud. Maar het is minder erg dan ik nu schets, want het dekseizoen is van november tot mei, en men mikt met chemicaliën zoveel mogelijk geboortes in januari, wanneer de verse klaver van de beste kwaliteit is. Per seizoen zijn de meeste veulens van een fokker dus binnen dezelfde maand geboren.

Rawaan met dochtertje Rowayda
Baladi's hebben het bijna beter dan de legmerries. Ze moeten dan helaas wel werken tot het moment van bevallen (ik zag pasgeleden nog een merrie die nog uitgespannen moest worden terwijl baby al halverwege hing...) maar ze krijgen in ieder geval genoeg beweging. Ook het eten is veel beter gedoseerd en veulens worden meestal nooit gespeend. Ze lopen gewoon mee met moeder, ook al is die aan het werk. Tevens worden Baladi merries zelden tot nooit blootgesteld aan hormooninjecties en andere chemicaliën die de cyclus beïnvloeden. Ze worden gewoon naar de uitgekozen hengst gebracht en natuurlijk gedekt. Enkele Baladi merries hebben het geluk “gered” te worden door de handvol fokkers die wel meer Europese standaarden er op na houden en ook sinds een paar jaar Embryo Transfer technologie hebben geïmporteerd.
Deze fokkers houden de paarden vaak wel een periode per dag buiten in ruime paddocks en zoeken Baladi merries uit die als draagmoeder voor een Arabisch veulentje kunnen functioneren. Deze Baladi dames genieten dus alle voorrechten die de Arabische merries ook hebben. Netjes ontwormd, op tijd naar de hoefsmid en lekker buiten met een groep leeftijdsgenoten. Veelal zijn de ET specialisten Europese reproductie artsen die een seizoen in Cairo komen werken. Het stamboek accepteert maximaal twee veulens per merrie per jaar dus een merrie kan een Baladi collega hebben en zelf een baby dragen per seizoen.

knuffeldeupie
De hele ET business vergroot misschien de kansen op merrieveulens en heeft als voordeel dat je een 2,5 jarige merrie alvast een veulen kan laten krijgen door midden van een draagmoeder en dus een jaar eerder haar carrière kan laten starten. Maar het vergroot ook allerlei negatieve aspecten van de fokkerij. Zoals eerder genoemde ongewenste hengstveulens, daar zijn er nu nog meer van. Zelfs zo dat er meer paarden terug in de werkpaarden wereld geplaatst worden, dan die eruit gered werden in de vorm van draagmoeder Baladi's. Ook loop je met ET dubbel de kans op medische problemen. Dingen als verzekering bestaan hier niet en een keizersnede is zelfs voor rijke paardeneigenaren vrijwel onbetaalbaar.

nog zon teddybeertje
Al met al zit er dus een beetje een naar smaakje aan het fokkerswereldje in Egypte. Enkele fokkers, vooral de allerrijksten die niet commercieel fokken, hebben prachtige stallen met veel land erbij en bieden hun merries een paardwaardig bestaan. Maar de meeste fokkers hebben die luxe niet en hopen dat een van de legmerries een kampioen werpt waardoor ze in de toekomst betere omstandigheden voor hun paarden kunnen creëren. We moeten maar aannemen dat een ieder zijn/haar best doet voor de paarden aangezien ik ook een aantal paarden heb ontmoet die aanzienlijk oud geworden zijn onder deze omstandigheden. De bedoeïenenregel dat merries ieder jaar een veulen moeten krijgen om gezond oud te worden heeft misschien wel een kern van waarheid. Ik heb al eens een merrie ontmoet die op haar 27e een 22e veulen kreeg, zonder problemen of hulp. En eerlijk is eerlijk, Egypte heeft altijd een belangrijke rol gespeeld bij het voorbestaan van het Arabische ras, dus we kunnen deze legmerrie praktijken beter niet helemaal veroordelen.

Al Maha met zoontje Al Marzouk

lekker zonnebaden
! Mijn ouders hadden vroeger een Egyptische Arabische hengst maar dit nooit geweten