Bokt.nl

**Geplaatst door de TopicStarter** : 18-04-14 08:33

Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst door de TopicStarter : 18-04-14 08:33

Het KWPN heeft tijdens de ledenvergadering op 16 april een presentatie gegeven over genoomselectie voor het kenmerk osteochondrose (OC): de voordelen van het benutten van DNA, naast de beoordeling op grond van fenotype (uiterlijke kenmerken), als extra hulpmiddel bij selectiemiddelen.

Genoomselectie biedt een kijkje in het genotype: de genetische aanleg (eigenschappen die worden doorgegeven aan de volgende generatie) van een paard. Daar is de fokkerij bijzonder in geïnteresseerd.
Maar ook binnen het genotype van twee volle broers of zussen zitten verschillen. Het ene paard heeft misschien meer relevante genen van de vader, het andere van de moeder. Zelfs als beide paarden onder exact dezelfde omstandigheden opgroeien en dezelfde stamboom hebben, kan de één een waardevolle bijdrage leveren aan toekomstige generaties en de ander niet tot nauwelijks.

Dat onderscheid wordt zichtbaar in het DNA. Terwijl de huidige selectiemiddelen inzicht geven in het fenotype van het paard, biedt genoomselectie een kijkje in het genotype. Met slechts enkele tientallen haren is al op jonge leeftijd vast te stellen welke specifieke genen wel of niet zijn doorgegeven. Bijvoorbeeld genen die duiden op een hoge(re) gevoeligheid voor OC. Of de combinatie van genen die veel voorkomen bij paarden die bij de stamboekkeuringen hoog scoren op bewegingsvormen.

Haalbaarheidsonderzoek heeft uitgewezen dat er op dit moment voldoende gegevens van paarden beschikbaar zijn om deze technologie toe te passen voor OC onderzoek bij de hengstenselectie. De grootste investering zit in het voortraject, waarin achterhaald moet worden welke effecten de plaatsen in het DNA hebben voor de kenmerken waar het KWPN op wil selecteren. De reden waarom OC als startpunt voorgesteld wordt, is puur praktisch: het is de enige manier om de investering in het zogenaamde ‘genotyperen’ binnen afzienbare tijd terug te verdienen, zodat deze informatie vervolgens ook gebruikt kan worden voor andere kenmerken, zoals sportaanleg.

Het advies van alle drie fokkerijraden binnen het KWPN is om voor het kenmerk OC te starten met een zo groot mogelijke referentiepopulatie. Genotypering (het lezen van het DNA) zal worden toegepast bij 3000 paarden (referentiepopulatie). De kosten hiervoor kunnen binnen drie jaar worden terugverdiend, en geeft vanaf 2016 – wanneer het huidige OC-nakomelingenonderzoek kan komen te vervallen – mogelijk exploitatievoordeel. Derhalve biedt genoomselectie geweldige kansen voor de toekomst: selectie gaat sneller en wordt goedkoper.
De ledenraad van het KWPN is in grote meerderheid akkoord met het voorstel te starten met genoomselectie voor het kenmerk OC.

Deel op Facebook Tweet Foutje gespot? Tip de redactie

**Geplaatst**: 18-04-14 08:53

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 08:53

Vervalt de PROK keuring dan ook? En als hij vervalt, hoe worden de merrie's dan elite?

**Geplaatst**: 18-04-14 11:17

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 11:17

Alle 3 de fokkerijraden? Hebben de dressuur en springpaarden geen aparte fokkerijraad?

**Geplaatst**: 18-04-14 11:21

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 11:21

Ik ben bang dat ze hierdoor op de lange termijn op een te smal spoor raken (waar ze sowieso al last van hebben bij dressuur/gelderse richting) als dit er nog eens bij komt..

**Geplaatst**: 18-04-14 11:24

Geplaatst: 18-04-14 11:24

Erg verstandig om hiermee te beginnen maar ik weet uit de humane wetenschappen dat dit echt werk is voor mensen met een lange adem. Ze zoeken dan naar genen die ietwat samenhangen met een bepaald probleem (zogenaamde GWAS studies), als je dan geluk hebt rollen er 2/5 relevante genen uit maar zo doorgaans heb je het over combinaties van 50/100 die enigszins samenhangen met een bepaald probleem.

Een voorbeeld, het kan zijn dat dan bijv 60% van de paarden met OC die een bepaald patroon hebben van 15 genen die slechts bij 20% van de paarden zonder OC voorkomt. Dan is er dus een samenhang. Maar is het dus niet zo dat alle paarden met dat patroon OC ontwikkelen noch dat alle paarden met OC dat genenpatroon hebben. Maar de kans is wel hoger. En vervolgens moet je je afvragen of dat dan betekent dat je je jonge hengsten daarop moet selecteren...

Vreselijk ingewikkelde materie! Wel reuze interessant!

**Geplaatst**: 18-04-14 11:31

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 11:31

Ik vind het ook reuze interessant naast het gewone röntgenonderzoek
Er wordt al jaren DNA verzameld en gePROKt dus best een goede kans op een reëel beeld

**Geplaatst**: 18-04-14 11:49

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 11:49

Ik ben toch wat sceptisch over de waarde van dit soort onderzoek.
In de humane geneeskunde zijn ik weet niet hoeveel SNIP's gevonden die geassocieerd zijn met allerlei afwijkingen, maar wat de waarde er precies van is (en hoeveel van die relaties gebaseerd zijn op statistisch toeval!) blijft onduidelijk.

Natuurlijk kun je, in tegenstelling tot bij mensen, in de fokkerij van sportpaarden gaan selecteren obv genoom en misschien zit daar de winst. Aan de andere kant lijkt OC(D) multifactorieel bepaald en spelen ook omgevingsfactoren zoals voeding en bodem een rol bij het onstaan.
Ik ben erg bang als je genetisch hier teveel op gaat selecteren je niet alleen een versmalling van de genetische pool krijgt, maar ook gewenste eigenschappen kunt gaan verliezen. Het zit allemaal niet zwart-wit in elkaar en zo'n gen/SNIP zal ook voor andere processen verantwoordelijk zijn. Kijk maar naar het (relatief simpele) voorbeeld van sikkelcelanemie en een beschermend effect op malaria.

**Geplaatst**: 18-04-14 12:18

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 12:18

Het is een hulpmiddel net als een fokwaarde. Je gaat ook niet je hele selectie en opfok bepalen aan de hand van een fokwaarde en dus ook niet blind varen op genoomselectie. Maar het is wel een tool.

De waarde: rundveehouderij en varkenshouderij gingen ons voor.

**Geplaatst**: 18-04-14 12:29

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 12:29

Het lastige is dat je bij paarden op veel meer dan die ene gewenste eigenschap wilt selecteren.
Even kort door de bocht: een koe moet vooral veel melk (of vlees) geven, een springpaard moet niet alleen OC(D) vrij zijn maar ook beschikken over een geschikt karakter/temperament en de fysieke mogelijkheden hebben om over een 1.60m parcours te springen.

Ik snap ook heus wel dat je niet alleen op genoom gaat selecteren en dat het een hulpmiddel is, maar het feit blijft wel dat zodra je start met selecteren obv genetisch materiaal je ook genen gaat verliezen in de populatie. En wat de effecten daarvan zijn is niet zo makkelijk te voorspellen.

Ik ben helemaal niet tegen dergelijke ontwikkelingen en onderzoek op dit vlak is zeker nodig, maar het is zeker niet zo eenvoudig als soms gedacht wordt. Ik vind het prijzenswaardig dat het KWPN zich zo inzet om kennis hierover te vergaren en ik ben erg benieuwd naar de uitkomsten van dit onderzoek.

**Geplaatst**: 18-04-14 12:33

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 12:33

Als je denkt dat een koe alleen melk of vlees geeft heb je het mis. Daar wordt ook geselecteerd op benen, uier, duurzaamheid, geschikt zijn voor de robot en nog veel meer. Nu zijn daar de aantallen groter om te selecteren maar bij het KWPN is ook al een aardige database. En zoals gezegd: het wordt een hulpmiddel geen vervanging van het huidige systeem

**Geplaatst**: 18-04-14 14:36

Geplaatst: 18-04-14 14:36

gomir schreef:
Ik ben toch wat sceptisch over de waarde van dit soort onderzoek.
In de humane geneeskunde zijn ik weet niet hoeveel SNIP's gevonden die geassocieerd zijn met allerlei afwijkingen, maar wat de waarde er precies van is (en hoeveel van die relaties gebaseerd zijn op statistisch toeval!) blijft onduidelijk.

Natuurlijk kun je, in tegenstelling tot bij mensen, in de fokkerij van sportpaarden gaan selecteren obv genoom en misschien zit daar de winst. Aan de andere kant lijkt OC(D) multifactorieel bepaald en spelen ook omgevingsfactoren zoals voeding en bodem een rol bij het onstaan.
Ik ben erg bang als je genetisch hier teveel op gaat selecteren je niet alleen een versmalling van de genetische pool krijgt, maar ook gewenste eigenschappen kunt gaan verliezen. Het zit allemaal niet zwart-wit in elkaar en zo'n gen/SNIP zal ook voor andere processen verantwoordelijk zijn. Kijk maar naar het (relatief simpele) voorbeeld van sikkelcelanemie en een beschermend effect op malaria.

Ook mijn eerste gedachte. Het KWPN lijkt er aardig zeker van te zijn dat ze het binnen 3 jaar in beeld hebben, lijkt me erg ambitieus of bijzonder naïef.
Maar misschien zijn ze gewoon op zoek naar een leuk verhaal waarom het prokken toch niet zinvol is

**Geplaatst**: 18-04-14 15:05

Re: Genoomselectie voor osteochondrose (OC) bij het KWPN

Geplaatst: 18-04-14 15:05

Prok blijft zinvol omdat milieuomstandigheden en voeding ook een rol spelen, naast erfelijkheid. En je moet blijven toetsen of die fokwaarde klopt. (In theorie zou je in de breedte moeten zien dat PROK goedgekeurde paarden beter zouden scoren op genotype voor OCD dan niet PROK paarden)
Het gaat zo snel omdat je in het begin met genoomselectie de meeste vooruitgang boekt. En je hoeft geen gegevens te verzamelen, die zijn er al.
Een beetje sceptisch zijn is misschien niet verkeerd. Maar ik denk dat dit wel toekomst is. Jaren geleden waren mensen ook enorm tegen KI, later weer tegen diepvriessperma. Embryo's en klonen zijn nog ethische discussies over, maar het gaat allemaal wel door.

**Geplaatst**: 18-04-14 18:07

Geplaatst: 18-04-14 18:07

Goed initiatief van het KWPN. Als de genen nog niet bekend zijn, dan mag er wel flink wat geld in worden gepompt om dit binnen de genoemde tijd op een rijtje te hebben.
Lijkt me leuk om in de toekomst bij te dragen aan dit soort onderzoek (moet ik m'n studie nog wel even afmaken O:)

).

**Geplaatst**: 18-04-14 18:07

Geplaatst: 18-04-14 18:07

Het lijkt mij een enorme stap in de juiste richting als ze dit op poten kunnen zetten. Natuurlijk moeten niet alle paarden met enige aanleg voor OC afgekeurd worden, maar je kunt het wel meenemen in het totaalplaatje. De manier waarop nu geselecteerd wordt op OC aanleg is verre van perfect, daar kan nog een hoop winst geboekt worden.

**Geplaatst**: 19-04-14 12:30

Geplaatst: 19-04-14 12:30

Het klinkt als dè oplossing voor alle problemen, helaas vrees ik dat de voorstelling van zaken wel erg versimpeld en relatief goedkoop wordt voorgespiegeld.

**Geplaatst**: 20-04-14 20:31

Geplaatst: 20-04-14 20:31

Albert schreef:
Het klinkt als dè oplossing voor alle problemen, helaas vrees ik dat de voorstelling van zaken wel erg versimpeld en relatief goedkoop wordt voorgespiegeld.

Dat wordt niet gezegd dat het DE oplossing is.
Het is een hulpmiddel.
En goedkoop?
Voor genoomselectie heb je een referentiepopulatie nodig.
En die heeft het KWPN al op de plank liggen door de jaren lange onderzoeken naar bv OC(D)
Waar meteen ook een boel winst valt te behalen omdat we een boel geld verliezen aan OD(D)
Je boekt een veel snellere vooruitgang als dit via genoomselectie in beeld gebracht kan worden.
Nadeel is wel al eerder hier genoemd dat je uit moet kijken dat de basis niet te smal wordt omdat we straks met zijn allen achter die "ene "aan lopen en de ander laten staan omdat ie genetisch gezien niet positief scoort maar verder wel interessant is.
Als het KWPN het niet doet gaat straks Denemarken of Duitsland er mee aan de haal en lopen we achter.
Als het KWPN boven aan wil blijven staan hebben ze/we geen keus

Nomineer dit bericht ×