Hoe komt een appaloosa aan zijn vlekjes? Waarom is het ene paard van nature meer geschikt voor western pleasure dan voor engelse dressuur? Waarom is het ene paard wel gevoelig voor hoefbevangenheid en het andere niet? Het korte antwoord: het zit in de genen. Dat klopt natuurlijk wel, maar eigenlijk weet je dan nog niks.
Het Horse Genome Project geeft eindelijk het antwoord op een paar van deze vragen. De deelnemers aan dit project hebben, onder leiding van het Amerikaanse Broad Institute, de afgelopen vier jaar besteed aan het ontrafelen van de genetische code van het paard. Daarmee hebben ze de vage uitdrukking 'het zit in de genen' omgezet in exacte wetenschap.
"We kunnen nu nieuwe tests voor genetische aandoeningen ontwikkelen. Bovendien zal het betere begrip van de biologie van ziektes tot nieuwe behandelmethodes leiden" zegt dr. Claire Wade, die het onderzoek leidt. DNA identificatie maakt het al jaren mogelijk om bloedbanden tussen paarden aan te tonen. Maar voor alleen identificatie is maar kennis van 5% van het DNA nodig. Het in kaart brengen van het volledige DNA is een veel grotere klus, waarvoor miljoenen dollars aan onderzoek nodig is. Per slot van rekening moeten er 2,7 miljard DNA-baseparen in het paardengenoom onderzocht worden.
Het genoom is het volledige pakket genetische informatie dat in de chromosomen is versleuteld. Chromosomen zijn te vergelijken met kilometers lange rijen bolletjes in vier verschillende kleuren, de zogenaamde sequentie. De volgorde van die kleuren in een sequentie bepaalt de genetische code voor alles. Van de kleur van de vacht tot het karakter van het paard.
Het onderzoeksteam heeft nauwkeurig de sequenties van alle 32 chromosomen van Twilight uitgeplozen. Twilight is een volbloed merrie van het Cornell University paardenonderzoekscentrum in New York. Om te kunnen vergelijken werden ook kleinere delen van het DNA van zeven andere paarden geanalyseerd. Met de resultaten hebben de onderzoekers een plattegrond gemaakt. Op die plattegrond kunnen wetenschappers precies aangeven waar in het genoom informatie staat over ziektes, fysieke karakteristieken en andere erfelijke eigenschappen.
Met die plattegrond kunnen tests ontwikkeld worden op die specifieke plaats op het DNA waar een afwijking zich bevindt. Daarmee krijg je niet alleen precieze informatie, maar je kunt ook heel efficient, dus goedkoper, testen. "Met deze informatie hebben we een hulpmiddel ontwikkeld waarmee we snel 60.000 plaatsen kunnen testen op het DNA van een individueel paard voor maar $500 (ongeveer €300). Die kosten zullen met verloop van tijd zakken", zegt dr. Wade. Eerdere tests konden wel zes tot acht maanden duren, en de kosten daarvan konden oplopen tot 50.000 euro.
Het onderzoek heeft ook nieuwe inzichten opgeleverd in de vererving van kleur en in de geschiedenis van het ontstaan van het paard en de ontwikkeling van verschillende rassen.