Geplaatst Algemeen
Dit paard kijkt samen met zijn schapenmaatjes naar vuurwerk.
Foto: Wikimedia Commons
Oud & nieuw nadert met rasse schreden. Voor ons zijn het feestdagen met oliebollen, gelukwensen en vuurwerk. In Nederland mag dit jaar officieel geen vuurwerk worden afgestoken, maar toch gebeurt het overal nog wel. In België verschillen de regels per gemeente, Equnews heeft deze informatie verzameld in dit artikel.
Voor de één is vuurwerk een prachtig spektakel, voor de ander een regelrechte nachtmerrie. Tot die laatste groep behoren ook veel paardeneigenaren. Afgelopen tijd waren er weer verschillende artikelen te lezen over paarden die van vuurwerk in paniek geraakt zijn, met alle fatale gevolgen van dien.
Vorig jaar heeft de Britse liefdadigheidsinstelling Blue Cross een enquête gehouden over paarden en vuurwerk. Van degenen die reageerden, bereidde 73% hun paarden voor op vuurwerk, waarvan 51% dat samen deed met stalgenootjes. Als manieren om de paarden voor te bereiden werden genoemd: de paarden vroeg op stal zetten, muziek opzetten of de dieren afleiden met voedsel. Ook waren er respondenten die medicatie gebruikten op voorschrift van de dierenarts, of een homeopathisch middel.
Clare Bevins, dierenartsassistente bij Blue Cross in Burford, vertelt over paarden en vuurwerk: "Vuurwerk is een lawaaierige, felle explosie voor de zintuigen van je paard en kan in het beste geval verwarrend en in het ergste geval angstaanjagend zijn. Probeer vooruit te plannen om al uw dieren veilig te houden tijdens het vuurwerkseizoen. Het is dan ook belangrijk om je zo normaal en kalm mogelijk te gedragen, zodat ze geen onrust voelen.”
Hoewel er dit jaar geen vuurwerkshows zijn, kunnen deze er na de pandemie wel weer komen. In lokale/ regionale kranten en op de site van bijvoorbeeld de gemeente en vuurwerkhandelaren kunnen deze aangekondigd worden. Hou dit vooral goed in de gaten. Iemand die een vuurwerkshow wil houden, moet dit uiteraard communiceren met de omwonenden, zodat zij daar rekening mee kunnen houden. In een landelijk gebied geldt dit dus ook voor paardeneigenaren. Merk je dat er in de buurt van jouw stallen een vuurwerkshow gepland staat en is dit niet door de organisatie of de gemeente bij jullie aangekondigd, ga dan in gesprek met hen en geef aan dat er paarden of andere dieren in de nabijheid wonen die hier bang van worden. Laat in dat geval ook de buren weten dat er in de buurt vuurwerk zal worden afgestoken, zodat ook zij hun dieren kunnen voorbereiden.
Plan in de aanloop naar vuurwerk, zoals de nieuwjaarsnacht, zo min mogelijk veranderingen. Het paard zal zich het beste voelen in zijn of haar vertrouwde omgeving, met zijn eigen weide- of stalmaatjes. Hou ook gewoon de normale routine aan. Kijk in de aanloop naar oud & nieuw ook goed hoe het paard op vuurwerk reageert. Zo kun je zien hoe het dier op vuurwerk reageert en beslissen wat voor hem of haar het fijnste is: op stal of in de wei. Probeer zelf altijd kalm en positief te blijven, wat je ook doet. Paarden voelen het heel goed aan als hun mens onrustig of bang is, of zich zorgen maakt. Dit kan ook de gevoelens van angst bij het paard erger maken.
Laat je je paard tijdens het vuurwerk in de wei of paddock, controleer dan of de omheining hiervan veilig en sterk genoeg is, mocht het dier toch in paniek raken en gaan rennen. Check ook of er in de buurt geen vuurwerk afgestoken wordt.
Gaat je paard in de nieuwjaarsnacht op stal? Controleer deze dan wel goed op scherpe deeltjes zoals uitstekende spijkers en verwijder deze. Mocht het dier dan wel onrustig worden en gaan rondlopen, dan wordt de kans op wondjes verkleind. Sluit ook de buitenluiken -en deuren van de stal, zodat er geen vuurwerk per ongeluk de stal in kan vliegen. Ook kun je op stal de radio aanzetten, de muziek zorgt ervoor dat geluiden van het vuurwerk wat gedempt worden. Het licht in de stal aanlaten zorgt dan weer dat de flitsen een stuk minder opvallen. Een paard dat niet zo snel van slag is van vuurwerk, vaak is dit een wat ouder dier of eentje met een rustig karakter, kan een angstige stalgenoot ook helpen. Zet het rustige paard naast het wat angstige dier.
Of het paard nou in de wei of op stal verblijft tijdens oud & nieuw, zorg altijd voor voldoende ruwvoer. Een goedgevulde slowfeeder of hooinet bezorgt het paard wat afleiding en geeft het dier voor langere tijd wat te knabbelen.
Maar wat nou als het echt niet gaat in je eigen stal of weide? Omdat je paard echt heel bang is voor vuurwerk, harde knallen of plotselinge geluiden en flitsen? Of het dier in het verleden slechte ervaringen heeft gehad? Dan kun je nog overwegen om het dier tijdelijk te verplaatsen naar een rustigere plek. Of zoek overleg met je dierenarts naar een oplossing om het dier de nieuwjaarsnacht door te helpen. Eerder dit jaar is er in Europa een onderzoek hiernaar gedaan. Hieruit is gebleken dat detomidine-gel een nuttig middel zou kunnen zijn, dit wordt gebruikt om tijdens vuurwerk de angst van paarden te verlichten. Het is een alfa-2 andrenoceptor agonistisch geneesmiddel, dat wordt gebruikt als er een kleine chirurgische ingreep wordt gedaan waarbij het paard blijft staan. Ook bij verzorgingsactiviteiten als scheren, wonden verzorgen, tandheelkundige verzorging en bezoek van de hoefsmid wordt deze gel gebruikt.
Welke optie je ook kiest, maak tijdens oud & nieuw sowieso eens een extra rondje langs je paarden. Kijk hoe ze erbij staan, of ze nog genoeg ruwvoer hebben. Wordt je dier wat onrustig, zorg dan dat je in de buurt blijft of zorg dat er iemand met ervaring in de buurt is. Dit geldt ook als je paard niet aan huis staat, maar bijvoorbeeld op een pensionstal. Vraag dan of er iemand met ervaring in de buurt van je paard kan blijven. Dan kan er, in het geval dat je paard overstuur raakt, altijd iemand ingrijpen. Zorg er hierbij wel voor dat jijzelf of die persoon het dier niet in de weg loopt, om te voorkomen dat er iemand geblesseerd raakt. Staat je paard in de nieuwjaarsnacht bij een pensionstal of bij iemand anders op een rustige plek, geef dan instructies hoe die persoon kan omgaan met het dier in geval van onrust/ angst. Laat daar ook altijd je contactgegevens achter en die van je dierenarts, dan weet men wie er in geval van nood gealarmeerd kan worden.
Rijden of mennen als er in de buurt vuurwerk afgestoken wordt, is wellicht niet zo’n goed idee. Zeker niet als je een paard hebt dat wat angstig is. Probeer het dier op een andere manier beweging te geven of laat dat even voor wat het is.
Is er bij jou in de buurt vuurwerk afgestoken of is er een vuurwerkshow geweest? Loop dan de volgende ochtend zeker even goed je weide of paddock na. Controleer of de omheining nog in orde is en er nog stroom op de draden of het lint staat. Kijk alles, ook je erf, goed na. Er kan vuurwerkafval in het gras of het zand gewaaid zijn, of een vuurpijl in je wei gevlogen. Ruim alles op dat er niet thuishoort of gevaarlijk kan zijn voor je paard op en gooi dit in de juiste afvalbak.
Wij hopen dat jullie met al deze tips een rustige jaarwisseling voor jullie paarden tegemoet gaan.
