Paardenmanie

Moderators: A_nouk, Murosch

Antwoord op onderwerpPlaats een reactie
 
 
SuzieQ

Berichten: 1819
Geregistreerd: 27-03-03
Woonplaats: Breda

Paardenmanie

Link naar dit bericht Geplaatst door de TopicStarter: 13-05-04 14:08

Door Nell Westerlaken

'Men blijft maar rijhallen uit de grond stampen zonder zich af te vragen of er wel voldoende vraag is.'

De paardenbranche zucht onder de wildgroei aan rijhallen en particuliere stallingen voor de kwart miljoen paarden en pony's in Nederland.

Een varkensstal is immers zo omgebouwd. 'Veel nieuwkomers nemen het niet zo nauw met de kwaliteit en veiligheid.'

Er speelt zich een stille revolutie af op het platteland - vraag het de varkens, de koeien en de kippen. Terwijl zij zich allengs moeten terugtrekken in schuren en stallen om economische of veterinaire redenen, rukt een oude boerderijmakker op in het weidelandschap. Het sappige gras en de groene ruimte - het buitengebied in ambtelijke taal - zijn in toenemende mate voor het paard.

Rijd van Friesland naar Drenthe, steek via het oosten van Overijssel door naar Nijmegen, zak af naar Brabant, doorkruis die hele provincie langs provinciale wegen in de buurt van de steden en het zal duidelijk zijn: Nederland barst van de luxe-paarden en pony's - het werkpaard is een curiosum geworden.

Of vraag het in de paardenbranche. 'De groei is explosief sinds een jaar of tien', zegt John Kraakman, voorzitter van de Federatie Nederlandse Ruitersportcentra (FNRS).

'Het aantal rijhallen is aanzienlijk toegenomen en vooral het laatste halfjaar stijgt ook de vraag naar maneges en geschikte locaties voor maneges', constateert Harry Boertjes, makelaar te Dedemsvaart en landelijk specialist in grond en onroerend goed voor paarden.

'Ik zie steeds vaker bordjes met ''paardenstalling te huur'', en als ik hier in het bos rijd, kom ik veel vaker dan vroeger onbekende ruiters tegen. Soms in groepjes', aldus Stien Ullings. En Ullings draaft al vele jaren door de bossen rondom het Brabantse Bavel, bij Breda, waar zij met haar man, zwager en schoonzus manege De Roosberg runt. Op het terrein van de manege die haar schoonouders 37 jaar geleden begonnen, is het een komen en gaan. Een groepje ruiters - meest meisjes - vertrekt net voor een bosrit, terwijl een paar anderen in de weer zijn met barrages op het springveld. In de zonnige buitenbak doen twee meisjes dressuuroefeningen op manegepaarden. Een ander meisje kijkt toe hoe Jipke 'uitstapt' in de trainingsmolen. Een dochter van Stien komt vragen of een meisje haar eigen Pinto even uit de box mag halen voor een foto. In een van de twee binnenmaneges krijgen zes meervoudig gehandicapte kinderen rijles, en rondom de stallen worden her en der grote warme paarden liefdevol geborsteld en gepoetst. Door tienermeisjes vooral.

De manege heeft veertig eigen paarden en pony's, en biedt stalling aan vijftig privépaarden. 'Van rijden komt weinig meer', verzucht Ullings. 'Je bent continu bezig met het dagelijkse management, het organiseren van evenementen, de veiligheid en het handhaven van de kwaliteit.' Vooral dat laatste vraagt veel van haar tijd, zegt ze. 'Veiligheid en kwaliteit zijn op het moment hot items in de paardensport, vooral omdat veel nieuwkomers, zoals verhuurders van paardenboxen, daar geen boodschap aan lijken te hebben.'

De nieuwe paardenmanie is vooral zichtbaar in Noord-Brabant, van oudsher een paardenprovincie. Zo zichtbaar zelfs dat het Brabants Dagblad eerder dit jaar melding maakte van een 'oprukkende bonanza' in het - voormalige - varkensland, een verwijzing naar zowel een stokoude cowboyserie op tv als naar de betekenis van het woord volgens Van Dale: 'Succesvolle bedrijvigheid die iemand in korte tijd rijk maakt'.

Maar de trend geldt niet alleen Noord-Brabant. Stoeterijen, pensionstallingen rijhallen en maneges rukken overal op. Maar met z'n hoevelen ze zijn, de paarden en pony's, weet vreemd genoeg niemand precies. Wordt elk kalf dat ter wereld komt meteen in de computer geregistreerd en voorzien van een oormerk, voor paarden is geen verplichte landelijke registratie.

Landbouworganisaties en het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit verwijzen schutterend naar de paardensportbranche, en die weet op haar beurt weer niet wat er aan paarden rondloopt op agrarische bedrijven. Het CBS registreerde in 2003 ruim 126 duizend paarden op boerderijen, een verdubbeling ten opzichte van 1985. Vermoedelijk is het reële aantal, dus inclusief de paarden en pony's van ruitersportcentra, meer dan het dubbele hiervan.

'Er is meer vrije tijd. Er is meer geld. De traditionele landbouw neemt af waardoor landbouwgrond vrijkomt voor andere bestemmingen', verklaart John Kraakman van de FNRS de toename. 'Veel agrariërs die stoppen met hun landbouwbedrijf maken een doorstart om te voorkomen dat de fiscus meteen komt innen. Het is dan niet onlogisch om bijvoorbeeld een varkensschuur om te bouwen tot een paardenpension, of om een rijhal neer te zetten.' De varkensschuren stonden er toch al en meer dan een paar hectare grond eromheen heb je als paardenboer niet nodig. Een vertegenwoordiger van een gerenommeerde firma die materiaal voor paardenstallen verkoopt, wil anoniem wel iets kwijt over de ombouw van varkens- naar paardenschuren: 'Hebt u wel eens gehoord van het janboerenfluitjes-systeem?'

Bij de FNRS zijn ongeveer zeshonderd ruitersportcentra aangesloten, het aantal bedrijven dat op een of andere manier actief is met paarden, loopt in de duizenden, schat Kraakman. Het zijn niet alleen agrariërs die in paarden een nieuwe bron van inkomsten vinden. De economische recessie lijkt het platteland te hebben overgeslagen, te zien aan de kasten van villa's met paardenhekken erachter. Veel welgestelde burgers zien er brood in enkele boxen te bouwen voor eigen dieren, en er daarnaast een paar te verhuren voor privépaarden. Fokkerijen en stallingen vallen niet zoals maneges onder het hoofdstuk 'recreatie' en een vestigingswet voor de paardenbranche is er niet.

Toine Cooijmans van de Brabantse Milieufederatie (BMF) spreekt van 'allerlei particuliertjes die volop bezig zijn in het buitengebied'. Van een wildwest is echter nog geen sprake, meent hij, hoewel de rustieke houten omheiningen die her en der in den lande verschijnen het goed zouden doen op High Chaparral.

Toch maakt de BMF zich zorgen. 'Veel rijhallen worden niet ingekleed in het landschap. Het zijn grote gebouwencomplexen in een kale omgeving. Andere hallen verschijnen bij waardevolle, kwetsbare natuurgebieden. Ze passen niet in de schaal van het landschap, evenmin als de zandbakken en lichtmasten. Ze benadrukken de oprukkende verstening.' Zijn collega Olaf Slakhorst van de Gelderse Milieufederatie bevestigt de trend. 'In de omgeving - de natuur en het landschap - wordt geen euro geïnvesteerd door de eigenaren.'

De paardenbranche maakt zich andere zorgen. Want hoeveel tienermeisjes zijn er nog te strikken die geen paard rijden? 'Men blijft maar rijhallen uit de grond stampen zonder zich af te vragen of er wel voldoende vraag is. Ondertussen blijven veel pensionstallingen leeg', zegt Kraakman van de FNRS.

'Straks zitten die ondernemers met te weinig rendement om de boel een beetje te onderhouden. Dat kan leiden tot verpaupering.' Kraakman zegt zich wel eens hardop te hebben afgevraagd of nieuwe investeerders in de branche - agrariërs die stoppen met hun bedrijf en een doorstart maken - niet gewoonweg een slimme belastingtruc toepassen.

'De paardensector is zo hard gegroeid dat het hoog tijd wordt voor landelijk overheidsbeleid', zegt makelaar Boertjes, die vrijwel dagelijks wordt benaderd door ondernemers die iets willen beginnen in de paardenbranche. Boertjes zit in de Sectorraad Paarden die een beleidsnotitie voorbereidt voor het ministerie. 'Hard nodig, want niet alleen heeft de recreatieve sector een groei doorgemaakt, het Nederlandse paard is inmiddels ook ontdekt als fokproduct.'

Op de Bavelse hei ziet een groepje koeien herkauwend aan hoe alweer een trits ruiters in het groen verdwijnt voor een ritje in het bos. Stien Ullings wrijft met haar rijlaars door het zand in de binnenmanege, waar de warme geur hangt van leer, stront en paardenzweet. 'Je ziet het niet, maar dit is een speciale bodem. Zand vermengd met kunstvezel, niet te los, niet te vast, zodat er voldoende veerkracht is.' Kost een euro of vierduizend per jaar om zo'n zandbak te onderhouden.

Ze wijst op de beregeningsinstallatie die moet voorkomen dat de ruiters in de twee binnenmaneges verdwijnen in prairie-achtige stofwolken. Ze noemt de beveiligingscamera's in de stallen, de vloeistofdichte mestputten en de gecertificeerde opleidingen voor de instructeurs.

'Alle inkomsten worden geïnvesteerd in het bedrijf. Veel nieuwkomers nemen het niet zo nauw met de kwaliteit en veiligheid. Ze hebben ook minder kennis van paarden.' Dat veel particulieren hun rijdier liever stallen bij een boer of een particulier, begrijpt ze wel: bij de boer kan het veel goedkoper. Een professionele paardenstalling kost meer dan driehonderd euro per maand, terwijl het ook kan voor 125.

'Je ziet dat agrariërs die een stalling hebben, ook les gaan geven en zelfs ruiterkampen organiseren terwijl ze daarvoor geen enkele deskundigheid hebben. Ze staan nergens geregistreerd, dus er is ook geen controle op de veiligheid. Veel werk wordt overgelaten aan vrijwilligers. Het heeft een uitholling van de branche tot gevolg.' Tussen recreatie (ruitersportcentra) en agrarische bedrijvigheid (stalling en fokkerij) is een groot schemergebied ontstaan, volgens Ullings.

De gehandicapte kinderen van stichting het Bonte Perdje draaien hun rondjes in de binnenmanege. Nooit meer dan zes in plaats van tien tegelijk, en altijd met een gediplomeerde kracht. 'Agrariërs beginnen daar niet aan: te arbeidsintensief. Het zou toch jammer zijn als die kinderen straks niet meer kunnen rijden omdat het ook voor ons te duur wordt.'

Volkskrant 05-05-'04


Heike
Mede-oprichtster

Berichten: 17794
Geregistreerd: 09-01-01
Woonplaats: Gemert

Link naar dit bericht Geplaatst: 13-05-04 21:35

Ik vond het een heel intressant stuk. Ik heb het ook aandachtig doorgelezen. Kan me niet aan de indruk onttrekken dat de schrijver niet veel met paarden (op) heeft.

Ik verwacht wel dat de regering binnen niet al te lange tijd van zich doet gelden, met meer regels, controle etc.

Paardentweet: Zag laatst een meisje onderweg naar haar paard met kogelvrijvest aan.
Dat paardrijden is ook niet meer wat het geweest is...
[IM] Julius...alweer 15 jaar geleden

haike

Berichten: 12892
Geregistreerd: 06-10-01
Woonplaats: Vlijmen

Link naar dit bericht Geplaatst: 14-05-04 14:23

schrok even toen ik zag hoelang het was, maar toch wel een interessant stuk.

Yessy

Berichten: 22110
Geregistreerd: 16-02-03
Woonplaats: Utrecht

Link naar dit bericht Geplaatst: 14-05-04 18:11

ik had het idd al in de krant gelezen, heel interessant, al had ik wat heike ook zegt, het idee dat de schrijver soms niet helemaal door heeft waar het nou precies over gaat Knipoog

Dreamy

Berichten: 20115
Geregistreerd: 06-06-03
Woonplaats: Utrecht

Link naar dit bericht Geplaatst: 14-05-04 18:43

idd lang stuk zeg!
Wel intressant!


Antwoord op onderwerpPlaats een reactie

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: AmyJamess, AvBreukelen, bora, Chasey, eefj33, iris_relente, Jorienn, Licor, maava, MirandaD, Noblesse_, TinGu en 16 bezoekers